W poniedziałek, 25 września, podczas wizyty w USA, minister obrony narodowej Mariusz Błaszczak podpisał w siedzibie spółki Boeing w Mesa w stanie Arizona, pierwszą umowę offsetową związaną z planami zakupu 96 śmigłowców uderzeniowych AH-64E Apache Guardian. Zatwierdzona umowa przewiduje ustanowienie na terenie Polski zaplecza obsługowo-naprawczego istotnych elementów wyposażenia tych śmigłowców.
Przedmiotem umowy offsetowej jest m.in. pozyskanie zdolności w zakresie wsparcia, napraw i obsługi technicznej kluczowych komponentów śmigłowca, używanych w walce i rozpoznaniu, w tym układów naprowadzania i wskazywania celów. Dzięki tej umowie w polskim przemyśle obronnym ustanowione zostaną także zdolności w zakresie diagnozowania i weryfikacji ewentualnych niesprawności oraz częściowego serwisowania radarów kierowania ogniem AN/APG-78 Longbow.
Powyższe zdolności powinny zapewnić utrzymanie wysokiego poziomu dostępności operacyjnej śmigłowców Apache w trakcie ich eksploatacji w SZ RP.
Umowa offsetowa obejmuje łącznie dwa zobowiązania o łącznej wartości ok. 300 mln zł, które zostaną zrealizowane w ciągu 5 lat. Jest to pierwsza z kilku umów, jakie Skarb Państwa zamierza zawrzeć w ramach pozyskania śmigłowców uderzeniowych AH-64E.
Podpisałem umowę offsetową z firmą Lockheed Martin, która produkuje pewne elementy właśnie helikoptera Apache. Apache to helikoptery uderzeniowe, które zamawiamy do Wojska Polskiego w liczbie 96 sztuk. Jesteśmy w fabryce Boeinga. Pewne elementy tych helikopterów są produkowane przez inne firmy amerykańskie. Przed chwilą właśnie podpisałem umowę offsetową, która daje polskiemu przemysłowi zbrojeniowemu możliwość serwisu i napraw radarów oraz systemu naprowadzania rakiet, które są na wyposażeniu helikopterów Apache – mówił podczas pobytu w Stanach Zjednoczonych Mariusz Błaszczak, minister obrony narodowej.
8 września 2022, Polska przekazała do Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej zapytanie ofertowe (Letter of Request) dotyczące pozyskania 96 śmigłowców uderzeniowych AH-64E Apache w najnowszej wersji Guardian na potrzeby Lotnictwa Wojsk Lądowych (Polska planuje zakup 96 śmigłowców szturmowych AH-64E Apache Guardian).
21 sierpnia br. Departament Stanu Stanów Zjednoczonych wyraził zgodę na sprzedaż Polsce wnioskowanych śmigłowców, a 6 września zatwierdził to Kongres. Śmigłowce wraz z dużym zapasem amunicji wyceniono na maksymalnie 12 mld USD (49,38 mld zł). Zgodnie z ustaleniami szefa MON z sekretarzem obrony Lloydem Austinem, do czasu zakończenia procedur i dostarczenia do Polski zakupionych śmigłowców, US Army udostępni Polsce śmigłowce Apache z własnych zasobów. Pozyskanie 96 śmigłowców uderzeniowych Apache pozwoli na skuteczne zwiększenie zdolności odstraszania potencjalnego agresora (Polska otrzymała zgodę na zakup 96 śmigłowców AH-64E Apache Guardian).
Pozyskiwanie nowych śmigłowców uderzeniowych AH-64E Apache wiąże się z zastosowaniem mechanizmów offsetowych, dzięki którym zostaną zwiększone zdolności produkcyjne, serwisowe i obsługowe polskiego przemysły obronnego. Do najważniejszych, oczekiwanych zdolności przemysłowych należy pozyskanie kompetencji serwisowanych w zakresie samej platformy AH-64E Apache jak również całej rodziny silników, które będą wykorzystywane przez kilka najnowocześniejszych platform, które weszły, bądź w najbliższym czasie wejdą na wyposażenie Sił Zbrojnych RP (Błaszczak: Negocjujemy zakup 32 Black Hawków, Pierwszy polski AW149 oblatany).
Szczegółowy harmonogram dostaw określony zostanie w umowie dostawy (LOA) i uzależniony będzie od możliwości produkcyjnych amerykańskich podmiotów przemysłowych, niemniej strona polska, dążąc do jak najszybszego osiągnięcia wymaganych zdolności operacyjnych w obszarze zdolności przeciwpancernych oraz wsparcia powietrznego zapewnianego przez śmigłowce uderzeniowe na rzecz pododdziałów Wojsk Lądowych, zainicjowała również rozmowy dotyczące zastosowania rozwiązań pomostowych, w ramach których brana jest pod uwagę możliwość wykorzystania w pierwszym okresie śmigłowców z zasobów US Army.
Całkowity koszt pozyskania śmigłowców wraz z zapasem amunicji oraz pakietami szkoleniowym i logistycznym, jak również szczegółowy zakres pozyskiwanych technologii w ramach mechanizmów offsetowych, zostaną określone w umowach zawieranych ze stroną amerykańską.
Wojskowe Zakłady Lotnicze nr 1 w Łodzi będą serwisowały, będą obsługiwały radary, które są na wyposażeniu helikopterów Apache oraz będą obsługiwały i serwisowały system, który służy do naprowadzania rakiet. Jest to pierwsza z całego szeregu umów offsetowych. Zaczynamy od umów offsetowych, bo tak stanowi polskie prawo. Jesteśmy w procesie negocjacji warunków szczegółowych pozyskania 96 helikopterów uderzeniowych Apache. Szacujemy, że jeszcze w tym roku podpiszemy umowę główną, umowę wykonawczą. Terminy dostaw chcemy, żeby były jak najszybsze, ale również chciałbym zapewnić państwa, że jestem umówiony z administracją Stanów Zjednoczonych, z sekretarzem obrony L. Austinem, że już w przyszłym roku, w formie leasingu, trafią do Wojska Polskiego śmigłowce Apache z zasobów US Army – mówił po zatwierdzeniu umowy minister Błaszczak.
Już polscy piloci, tu w Stanach Zjednoczonych, szkolą się jeśli chodzi właśnie o wykorzystywanie tych śmigłowców. Zadaniem tych śmigłowców będzie zamknięcie „Bramy Brzeskiej”, a więc one będą współpracowały razem z czołgami Abrams. Będą w dyspozycji polskich wojsk lądowych, szczególnie 18. Dywizji Zmechanizowanej, która właśnie już jest wyposażana w czołgi Abrams. Jej zadaniem będzie obrona kierunku brzeskiego. To jest kierunek, który był wykorzystywany w historii wielokrotnie przez siły rosyjskie zarówno w okresie Rosji carskiej, jak i w Rosji czerwonej. Teraz uprzedzając ataki chcemy doprowadzić do tego, żeby Wojsko Polskie było tak silne, żeby Rosja nie odważyła się wtargnąć na nasze terytorium. Śmigłowce uderzeniowe Apache razem z czołgami Abrams zapewnią nam bezpieczeństwo na kierunku brzeskim – zaznaczył szef MON (Początek szkolenia polskich pilotów na AH-64 Apache).
Śmigłowce trafią na wschodnią flankę NATO, do 18. Dywizji Zmechanizowanej. Są to najlepsze na świecie śmigłowce uderzeniowe. To bardzo nowoczesna i sprawdzona bojowo platforma – jednocześnie to nowa jakość dla Wojska Polskiego, które żegna się z przestarzałymi konstrukcjami poradzieckimi. Apache będą przeznaczone do współpracy z czołgami Abrams – to sprawdzony bojowo, od lat rozwijany i bardzo skuteczny model amerykański (Pierwsze czołgi M1A1FEP Abrams dotarły do Polski).
Zamówienie 96 śmigłowców jest przemyślane. To jest dokładnie taka liczba, która jest nam potrzebna, żeby realnie i skutecznie odstraszyć agresora. Śmigłowce Apache są jednymi z najlepszych na świecie. Świetnie współpracują właśnie z czołgami. Nasza dywizja, 18. Dywizja Zmechanizowana jest budowana na wzór jednostek amerykańskich. Dziękuję za ścisła współpracę. Szczególnie z V Korpusem US Army, którego wysunięty element na stałe, co bardzo mocno podkreślam, stacjonuje w Polsce. Regularnie odbywają się szkolenia, gdzie polscy żołnierze wspólnie z żołnierzami amerykańskimi podnoszą swoje umiejętności. Przyjmujemy najlepsze wzorce. Dlatego, że wojska amerykańskie, wojska lądowe amerykańskie są najsilniejsze na świecie, a więc uczymy się od najlepszych. Naszym celem jest to, żeby nie dopuścić do wtargnięcia Rosji. Wszyscy doskonale wiemy o próbach odbudowy imperium rosyjskiego. Najlepszą odpowiedzią na te próby jest stworzenie silnego Wojska Polskiego. Ten proces się właśnie odbywa. Dziś Wojsko Polskie liczy 180 tysięcy żołnierzy pod bronią – mówił w Stanach Zjednoczonych minister Mariusz Błaszczak.
Zdjęcia: Ministerstwo Obrony Narodowej
Blisko współpracujemy z oboma rządami w celu sfinalizowania tej sprzedaży i czekamy na dostarczenie pierwszego Apache do Polski – powiedziała Heidi Grant, prezes ds. rozwoju biznesu w Boeing Defense, Space and Security. Polska stanie się drugim największym operatorem Apache na świecie, zaraz po Wojskach Lądowych USA.
Nasz zespół ma zaszczyt gościć Ministra Mariusza Błaszczaka i jest wdzięczny za zaufanie, jakim Polska obdarzyła śmigłowiec AH-64 Apache, który ma za zadanie odpowiedzieć na potrzeby związane z bezpieczeństwem narodowym kraju – powiedziała Kathleen Jolivette, wiceprezes i dyrektor generalna Boeing Vertical Lift. To pozytywny krok w kierunku tego, aby Polska stała się najnowszym użytkownikiem śmigłowców Apache.
AH-64E Guardian (Apache Block III) jest najnowszym wariantem śmigłowców szturmowych z rodziny Apache, wyposażonym w kompozytowe łopaty śmigieł oraz nowe przekładnie i głowice, a także mocniejsze silniki T700-GE-701D o mocy maksymalnej 2000 KM/1491 kW. Zmiany te poprawiły osiągi, a zwłaszcza prędkość maksymalną i wznoszenia się. Modyfikacji uległa też elektronika, awionika i oprogramowanie, umożliwiając zastosowanie ulepszonego radaru AN/APG-78 Longbow oraz system optoelektroniczny o wyższej rozdzielczości i dokładności M-TADS/PNVS (Modernized Target Acquisition Designation Sight/Pilot Night Vision Sensor), zwany też Arrowhead. W odmianie AH-64E Version 6 (v6) śmigłowiec uzyskał możliwość współpracy z latającymi platformami załogowymi i bezzałogowymi (MUM-T) oraz pełne wykorzystanie łącza przesyłania danych Link 16. Dostawy AH-64E do rodzimego użytkownika rozpoczęto w 2011, a debiut bojowy miał miejsce w Afganistanie w marcu 2014.
Boeing buduje śmigłowce AH-64 Apache od ponad 40 lat w nowoczesnych zakładach Mesa, w stanie Arizona, które są w stanie dostarczyć 80 śmigłowców rocznie. Ponad 1290 śmigłowców Apache, obsługiwanych przez Boeing Global Services, jest obecnie w służbie na całym świecie. Firma prowadzi zdywersyfikowaną działalność w stanie Arizona, rozwijając technologie wiropłatów oraz produkcję podzespołów kompozytowych i elektrycznych. Zakłady Boeinga w Mesa zatrudniają ponad 4800 pracowników i współpracują z siecią dostawców złożoną z 250 partnerów biznesowych ze stanu Arizona.
Największym użytkowników śmigłowców rodziny Apache są USA (819 egz. w wariantach AH-64D i E + 22 zamówione; w marcu br. wiropłaty przekroczyły nalot 5 mln godzin). Boeing modernizuje model E do wersji 6.5, która będzie zawierała zaktualizowane oprogramowanie, oraz integruje nowy ulepszony silnik turbinowy używany w US Army. Boeing ogłosił w październiku 2022 koncepcję Modernized Apache, która jest dostosowana do przyszłych celów modernizacyjnych US Army.
Dotychczas na zakup najnowszej odmiany Apache Guardian (fabrycznie nowych lub przebudowanych z wersji AH-64D), zdecydowały się: Wielka Brytania (50 egz.), Egipt (43), Arabia Saudyjska (37+24), Korea Południowa (36), Australia (29), Tajwan (29), Niderlandy (28), Maroko (24), Katar (24 z opcją na 24 kolejne), Kuwejt (8), Indie (22 z opcją na 11 + 6 z opcją na 6 kolejnych), i Indonezja (8). Zainteresowanie zakupem wyrażały też Niemcy i Bangladesz (jednak według informacji dziennika Business Insider Deutschland z 20 marca br., Berlin ocenił ewentualny zakup Apache jako zbyt drogi i zbyt późno wobec oczekiwań).
Na podstawie informacji prasowych