We wtorek, 21 maja 2024, do Połegi w zachodniej części Litwy, nad Morzem Bałtyckim, przybył federalny minister obrony Niemiec, który spotkał się ze swoim litewskim odpowiednikiem, Laurynasem Kasčiūnasem. Po spotkaniu bilateralnym ogłoszono, że Ministerstwo Obrony Litwy analizuje możliwość zakup zestawów systemu obrony powietrznej średniego zasięgu Diehl Defence IRIS-T (Infra-Red Imaging System Tail).
Zdjęcia: srž. sp K. Kavolėlis/Ministerstwo Obrony Litwy
Ministrowie omówili priorytety zbliżającego się Szczytu NATO w Waszyngtonie (9-11 lipca), postęp procesu rozmieszczania niemieckiej 45. Brygady Pancernej Litwa (Panzerbrigade 45 Litauen), mobilność wojskową, wsparcie dla Ukrainy, operacje międzynarodowe i współpracę dwustronna w dziedzinie obronności i bezpieczeństwa (Na Litwie powstanie zakład produkcji amunicji Rheinmetalla).
Musimy pracować nad stworzeniem niezbędnych sił i realizacją planów. Współpraca sił zbrojnych Niemiec, Litwy i innych krajów NATO jest konieczna w celu wzmocnienia bezpieczeństwa regionalnego i zdolności reagowania na ewentualne zagrożenie – powiedział minister Kasčiūnas.
Zbliżający się szczyt NATO w Waszyngtonie oraz aspiracje Litwy to były jedne z najważniejszych tematów rozmów podczas dwustronnego spotkania. Zdaniem ministra, Litwa podejmie wysiłki na rzecz osiągnięcia porozumienia w sprawie regionalnych planów obronnych NATO i wdrożenia modelu Rotary Air Defense – to kluczowe decyzje, które w znaczący sposób przyczynią się do bezpieczeństwa państw bałtyckich.
Rośnie rola Niemiec jako gwaranta wojskowego i bezpieczeństwa w regionie, są one jednym z najważniejszych sojuszników Litwy, wnosząc niezwykle istotny wkład w zapewnienie bezpieczeństwa i stabilności Litwy i regionu bałtyckiego. Decyzja o stałym rozmieszczeniu niemieckiej brygady na Litwie odzwierciedla wybitne przywództwo Niemiec. Niemiecka brygada stanowi ważną część regionalnych planów obronnych NATO – powiedział L. Kasčiūnas po spotkaniu z niemieckim ministrem obrony.
Minister zaznaczył, że Litwa analizuje możliwość pozyskania systemów obrony powietrznej średniego zasięgu IRIS-T, które są na wyposażeniu Ukrainy i które sprawdziły się w walce z rosyjską agresją.
Zdjęcie: Diehl Defence
Litwa priorytetowo traktuje mobilność wojskową i dąży do współpracy z Niemcami i innymi krajami regionu, przez którą odbywać się będzie przemieszczanie sił do tego kraju. W latach 2023-2025 Litwa zainwestuje 240 mln EUR w infrastrukturę mobilności wojskowej.
Obaj ministrowie zgodzili się, że wsparcie dla Ukrainy jest pilne, a obecnie niezwykle ważne jest wzmocnienie zdolności tego kraju w zakresie obrony powietrznej. L. Kasčiūnas podkreślił, że Litwa wspiera i wnosi wkład w pilną inicjatywę Niemiec w zakresie obrony powietrznej, a także wspiera inne niemieckie inicjatywy w zakresie gromadzenia wsparcia dla Ukrainy. 28 czerwca 2023 prezydent Litwy Gitanas Nausėda informował w mediach społecznościowych, że rząd zakupił dwie wyrzutnie systemu obrony powietrzną NASAMS, które zostaną przekazane walczącej Ukrainie (Dodatkowe pociski AMRAAM do litewskich zestawów NASAMS II).
Przypomnijmy też, że 23 stycznia br., Litewska Rada Obrony Państwa zatwierdziła plany Ministerstwa Obrony dotyczące zakupu czołgów Leopard 2A8 na potrzeby batalionu pancernego (prawdopodobnie 54 wozów). O rozmowach ze stroną niemiecką w sprawie pozyskania tych czołgów informował 28 lipca 2023 ówczesny minister obrony Arvydas Anušauskas.
Wydaje się, że oprócz doświadczeń ukraińskich, litewskie analizy dotyczące zakupu niemieckiego systemu obrony powietrznej IRIS-T wynikają z faktu, że 11 października 2022 Wilno dołączyło do europejskiej inicjatywy ESSI (European Sky Shield Initiative), w której liderem jest Berlin oraz, że w jej ramach bliskie Litwie republiki bałtyckie – Łotwa i Estonia ogłosiły wspólny zakup. Wcześniej, państwa bałtyckie zdecydowały się na jednolity zakup wyrzutni rakietowych M142 HIMARS. Poza tym, na zakup IRIS-T SLM (średniego zasięgu) zdecydowały się (na nowo) Niemcy, które wcześniej odstąpiły Ukrainie zamówione zestawy, a zainteresowania jest Słowenia.
Zestaw/bateria systemu IRIS-T SLM składa się z kontenerowego taktycznego centrum dowodzenia (TOC) z systemem kierowania ogniem Airbus Defence Fortion IBMS-FS, radaru TRML-4D oraz trzech wyrzutni pocisków przechwytujących IRIS-T/TCV (Infra-Red Imaging System Tail/Thrust Vector-Controlled) z zapalnikiem zbliżeniowym i uderzeniowym. Pozwala to na rażenie celów na dystansie do 40 km i na pułapie do 20 km. Jest to wydłużona wersja systemu IRIS-T SLS (Surface-Launched, Short-range).
Dotychczasowym użytkownikiem systemu IRIS-T SLM był Egipt, który zamówił 7 zestawów (a także 10 dalekiego zasięgu IRIS-T SLX i 6 krótkiego zasięgu IRIS-T SLS), z których pierwszy trafił do odbiorcy 21 grudnia 2021.
