4 czerwca francuskie ministerstwo sił zbrojnych opublikowało raport dotyczący eksportu wyposażenia i uzbrojenia w 2020 roku. Wynika z niego, że sprzedaż zagraniczna znalazła się na rekordowo niskim poziomie, najniższym od ponad dekady. Jednak według minister Florence Parly najbliższe lata zwiastują znaczne ożywienie, dzięki nowym i oczekiwanym zamówieniom.
Francuskie ministerstwo sił zbrojnych opublikowały raport dotyczący eksportu wyposażenia i uzbrojenia w 2020 roku / Zdjęcie: Armée de l’Air et de l’Espace
Zgodnie ze statystykami, łączne zamówienia we francuskich spółkach branży obronnej w 2020 od zagranicznych zleceniodawców wyniosły 4,86 mld EUR (21,73 mld zł), czyli aż o 42% mniej, niż w roku 2019, gdy wskaźnik ten wynosił 8,32 mld EUR (37,2 mld zł). Spadek aż o 57% zanotował z kolei wskaźnik realizacji wcześniej zleconych dostaw: w roku 2020 wyniósł 4,31 mld EUR (19,27 mld zł), podczas gdy w roku 2019 – 9,92 mld EUR (44,35 mld zł).
Minister sił zbrojnych Florence Parly poinformowała już po publikacji raportu, iż w ocenie jej resortu główną przyczyną takie stanu rzeczy był pierwszy rok pandemii COVID-19 i wywołane przez nią spowolnienie ekonomiczne na całym świecie. Niższe przychody państw i konieczność wsparcia innych gałęzi gospodarek spowodowały wstrzymanie lub przesunięcie w czasie wcześniej planowych zakupów uzbrojenia i wyposażenia wojskowego.
Jeśli chodzi o całą ubiegłą dekadę to rekordowe dla Francji były rok 2015 z zamówieniami o wartości rzędu ok. 17 mld EUR (76,01 mld zł) i 2016 z kwotą ok. 14 mld EUR (62,6 mld zł). Z kolei w przypadku realizacji dostaw rekordowy był wspomniany rok 2019. W pozostałych latach utrzymywano trend sprzedaży na poziomie ok. 5-9 mld EUR (22,4-40,3 mld zł) i realizacji dostaw na poziomie ok. 3,5-7 mld EUR (15,7-31,3 mld zł) rocznie.
Minister Parly dodała, że w nadchodzących latach szykuje się znaczne zwiększenie przychodów z eksportu uzbrojenia. Wskazała przy tym zamówienia z tego roku na 18 samolotów wielozadaniowych Dassault Rafale F3-R/F3-O4T przez Grecję i 30 kolejnych Rafale F3-R przez Egipt czy planowane do zawarcia porozumienie w sprawie 12 używanych Rafale F3-R dla Chorwacji (Używane Rafale F3-R dla Chorwacji, Wielomiliardowe zamówienia Egiptu we Francji i Włoszech, Uzbrojenie MBDA dla greckich Rafale, Umowa na greckie Rafale).
Na marginesie warto dodać, że Francja finalizuje porozumienie w sprawie sprzedaży tych samolotów do Indonezji (36 egzemplarzy), a według doniesień szwajcarskiego dziennika Le Matin z 7 czerwca br. Dassault Aviation jest faworytem w przetargu na dostawę 30-40 nowych samolotów bojowych Neues Kampfflugzeug, NKF). Decyzja w tej sprawie ma zapaść prawdopodobnie 23 czerwca br. Ponadto, wspomniany Egipt jest zainteresowany zakupem od 18 do nawet 46 egzemplarzy Rafale w najnowszej, dopiero opracowywanej wersji F4 (Egipt zainteresowany Rafale F4, Indonezja zainteresowana Rafale).
Minister Parly przypomniała też o sprzedaży do Belgii 60 wozów rozpoznawczych Jaguar EBRC i 382 transporterów opancerzonych Griffon VBMR za równowartość 1,1 mld EUR (4,92 mld zł), których produkcja się rozpoczęła, a także budowy sześciu niszczycieli min nowej generacji klasy MCMV. Z kolei na początku roku pojawiły się doniesienia, że niebawem Belgia ogłosi zakup 155-mm kołowych armatohaubic Nexter Systems CAESAR (CAmion Équipé d’un Système d’Artillerie) (BAE Systems uzbroi belgijskie i niderlandzkie niszczyciele min, Belgia kupi francuskie ahs CAESAR, Miliardowe zakupy Belgów).
Co ciekawe, do opublikowanego dokumentu nt. sprzedaży zagranicznej dołączono załącznik przeznaczony sygnatariuszy oenzetowskiego Traktatu o handlu bronią (Arms Trade Treaty), z którego wynika, że w 2020 w formie darowizny do Czadu dostarczono 11 czołgów (przy czym prawdopodobnie chodzi o kołowe, bojowe wozy rozpoznawcze ERC 90 Sagaie uzbrojone w 90-mm armatę GIAT F4 – przyp. red.), 201 pojazdów taktycznych i 71 opancerzonych pojazdów bojowych do Arabii Saudyjskiej, 144 pojazdy taktyczne do Kuwejtu, osiem 105-mm dział do Arabii Saudyjskiej, osiem samolotów bojowych do Indii (prawdopodobnie myśliwsko-bombowe SEPECAT Jaguar na części – przyp. red.) i trzy do Kataru oraz 20 śmigłowców na części do Uzbekistanu (Jaguary na części dla Indii).
Warto dodać na koniec, że w celu zmniejszenia skutków kryzysu pandemicznego dla gospodarki, w czerwcu 2020 minister Parly ogłosiła pakiet wsparcia dla francuskiego sektora obronnego i lotniczego za równowartość 15 mld EUR (67,06 mld zł) w ramach planu Stimulus, obejmujący m.in. zakup dodatkowych samolotów transportowo-tankujących Airbus A330-200 MRTT, śmigłowców H145, H160 i H225M oraz bezzałogowca VSR700 za łącznie 600 mln EUR (2,68 mld zł) (Francja zamawia kolejne H225M Caracal i VSR700).