W środę, 24 lipca 2024, prezydent Republiki Słowackiej Peter Pellegrini odwiedził wystawę sprzętu wojskowego sił zbrojnych zorganizowaną przez tamtejsze Ministerstwo Obrony. Po raz pierwszy publicznie zaprezentowano nowy, kołowy bojowy wóz piechoty Vydra 8×8, bazujący na fińskim podwoziu Patria AMV XP (eXtra Payload, eXtra Performance, eXtra Protection) z krajowym systemem wieżowym EVPU TURRA 30.
Zdjęcia: Peter Pellegrini via Facebook
Krótko po moim wyborze na stanowisko Naczelnego Dowódcy Sił Zbrojnych, odwiedziłem wystawę Ministerstwa Obrany Republiki Słowackiej i zapoznałem się z obecnym stanem naszej armii.
Podczas gdy myśleliśmy, że siły zbrojne są normalną częścią naszego życia, w dzisiejszych trudnych czasach musimy uświadomić sobie, że są po to, aby bronić naszego terytorium i chronić obywateli Słowacji przed wszelką agresją.
W związku z tym dziękuję za prezentację technologii i wszystkie plany modernizacji resortu obrony. Wierzę, że te projekty pomogą również przyciągnąć nowych członków do służby krajowi, bo nasi żołnierze po kilku latach będą pracować z najnowszą technologią. Nie tylko w powietrzu, ale i na ziemi, a jako Naczelny Dowódca jestem bardzo zadowolony – napisał na swoim oficjalnym profilu na Facebooku nowy prezydent Słowacji, na tym stanowisku począwszy od 15 czerwca (Pierwsze dwa słowackie F-16C Block 70 już w kraju).
Prezydent Pellegrini podkreślił znaczenie zdolności Słowacji do samoobrony, odnosząc się do artykułu 3 Traktatu o Sojuszu Północnoatlantyckim, który wymaga od państw członkowskich gotowości do obrony do czasu nadejścia wsparcia sojuszniczego (cyt.: Dla skuteczniejszego osiągnięcia celów niniejszego traktatu, Strony, każda z osobna i wszystkie razem, poprzez stałą i skuteczną samopomoc i pomoc wzajemną, będą utrzymywały i rozwijały swoją indywidualną i zbiorową zdolność do odparcia zbrojnej napaści). Wyraził poparcie dla trwających projektów modernizacyjnych w wojsku, zauważając, że chociaż koszty systemów uzbrojenia są wysokie, inwestycje te są kluczowe dla zapewnienia zdolności obronnych kraju. Wspomniał również, że w tym roku do sił zbrojnych dołączy rekordowa liczba nowych żołnierzy, podkreślając rolę wojska zarówno w bezpieczeństwie narodowym, jak i w pomocy w przypadku klęsk żywiołowych.
Wicepremier i minister obrony Robert Kaliňák docenił zainteresowanie prezydenta resortem obrony i powtórzył potrzebę odnowienia sił zbrojnych i modernizacji infrastruktury wojskowej. Wspomniał, że poparcie Słowacji dla nowego Sekretarza Generalnego NATO było uzależnione od zainicjowania mechanizmu rotacyjnego w zakresie obrony przestrzeni powietrznej. Oczekuje się, że wkrótce zostanie ogłoszony wynik negocjacji w sprawie nowego systemu obrony powietrznej (Słowacja zainteresowana zakupem systemu Patriot, Słowacja wybrała Pioruny i Barak MX).
Wśród zaprezentowanej techniki wojskowej, oprócz omawianego kbwp Vydra 8×8, można zauważyć obok wariant wozu ewakuacji medycznej Patria Ambulance (AMB), ujawniony 26 września 2023, a także czołg Leopard 2A4, zmodernizowane przez krajowy przemysł: bojowy wóz rozpoznawczy BpzV-I Svatawa i bojowy wóz piechoty BVP-M, także z wieżą TURRA 30 (zostaną w przyszłości zastąpione przez CV90 MkIV z 35-mm armatą automatyczną Bushmaster III) czy prototyp kołowej haubicy 155 mm BIA 6×6, opracowanej przez spółkę KONŠTRUKTA-Defence (Słowacja kupi 104 czołgi nowego typu).
Przypomnijmy, że 30 sierpnia 20202 podpisano umowę międzyrządową o wartości 447 mln EUR (2,07 mld zł) na dostawę do 2027 łącznie 76 egzemplarzy Patria AMV XP 8×8 w następujących wariantach i liczbie: 60 bojowych wozów piechoty (BWP) ze zdalnie sterowaną wieżą EVPU TURRA 30 z lokalnie opracowaną 30-mm armatą automatyczną GTS-30/N przez spółkę ZTS-Special, 10 ambulansów (AMB) i 6 pojazdów dowodzenia (CP).
EVPU TURRA 30 została też uzbrojona w 7,62-mm karabin maszynowy PKT (zapas 600 sztuk amunicji) i dwie wyrzutnie przeciwpancernych pocisków kierowanych 9M113 Konkurs (w kodzie NATO AT-5 Spandrel), opracowaną przez lokalny przemysł. Alternatywnie, oferowano możliwość integracji wieży z armatą Mk 44 Bushmaster II, km FN Minimi i ppk Spike.
Opracowano też zmodernizowany wariant wieży, TURRA 30-SA, który otrzymał głowicę optoelektroniczną, radar i system wykrywania ognia, dzięki czemu jest w stanie używać amunicji elektronicznie programowalnej zwiększając jej skuteczność w walce z bezzałogowymi statkami powietrznymi.
Montaż końcowy wszystkich pojazdów odbywa się na Słowacji w zakładach KONŠTRUKTA-Defence dzięki transferowi technologii Patria Land Oyj, dzięki czemu zaangażowanie lokalnego przemysłu przekracza 43% wartości umowy. Był to jeden z podstawowych wymogów warunków umowy w powtórzonym przetargu na pojazdy Vydra 8×8, ogłoszonym w 2021.
Oprócz tego realizowany jest plan Patria Land Oyj dotyczący przeniesienia produkcji niektórych komponentów pojazdów na Słowację. Przeniesieniem mocy produkcyjnych na Słowację zajmie się spółka CSM Industry w Tisovcu. Aby zdobyć niezbędny know-how, spółka zaangażowała się już w produkcję pierwszych pojazdów w Finlandii. Docelowo w proces montażu ma być zaangażowanych 40 lokalnych spółek.
AMV XP, który zaprezentowano po raz pierwszy w 2013, jest cięższą i zmodernizowaną wersją AMV (XC-360P), z którego powstał m.in. KTO Rosomak. Nowy pojazd wyposażono w 612-konny silnik wysokoprężny Scania DC13 o pojemności skokowej 12,7 l, automatyczną skrzynią biegów ZF Ecolife i układem chłodzenia Ametek 450 kW, większe koła 16.00R20 z centralnym pompowaniem i wkładkami Hutchinson Run Flat oraz hydropneumatyczne zawieszenie z regulowanym prześwitem. Charakteryzuje się zwiększoną ładownością do 15 t i maksymalną masą bojową 32 t. Wzmocniono strukturę kadłuba, wspornika zawieszenia, wałów napędowych, układ zawieszenia i piasty kół.
Oprócz Słowacji, jak dotąd AMV XP został wybrany przez Japonię w ramach programu WAPC (Wheeled Armoured Personnel Carrier) Lądowych Sił Samoobrony (Rikujō Jieitai). 31 sierpnia 2023 Patria podpisała umowę z japońską Japan Steel Works Ltd. w sprawie ustanowienia produkcji tych pojazdów w kraju.
Wcześniej, AMV XP był bezskutecznie oferowany Zjednoczonym Emiratom Arabskim (z wieżą z BMP-3) w wydłużonej w wersji AMV XP L, Australii w programie Mounted Combat Reconnaissance Capability Land 400 Phase 2 (gdzie wybrano Boxer CRV) czy Bułgarii (gdzie wybrano ICV Stryker). Był też oferowany Polsce jako Rosomak XP dla programu Serwal.
Galeria zdjęć:
Leopard 2A4 i BVP-M
BpzV-I Svatawa
BVP-M i haubica 155 mm BIA 6×6
Haubica 155 mm BIA 6×6
