W czwartek, 27 sierpnia 2026, serbska telewizja państwowa RTS oraz Informer TV jako pierwsze poinformowały o śmierci 84-letniego Ratko Mladicia, byłego dowódcy Sił Zbrojnych Republiki Serbskiej (VRS), skazanego przez Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii (MTKJ) w Hadze na dożywocie za ludobójstwo. Informację potwierdził agencji prasowej Reuters oficjalny przedstawiciel Narodów Zjednoczonych, gdyż Mladić przebywał w Areszcie Śledczym ONZ Scheveningen w Hadze.
Ratko Mladić podczas procesu karnego w Hadze / Zdjęcie: MTKJ
Generał Ratko Mladić dowodził oddziałami VRS, które w lipcu 1995 dokonały ludobójstwa ponad 8 tysięcy muzułman (Boszniaków) w okolicy miasta Srebrenica w Bośni i Hercegowinie, brały udział w oblężeniu Sarajewa od 5 kwietnia 1992 do 29 lutego 1996, w wyniku którego zginęło ponad 11 tysięcy cywilów oraz przetrzymywały żołnierzy sił pokojowych ONZ (UNPROFOR) jako zakładników w 1995.
Celem ludobójstwa w Srebrenicy były czystki etniczne — przymusowe wypędzenie bośniackich muzułmanów, Chorwatów i innych osób niebędących Serbami w celu oczyszczenia ziem bośniackich i utworzenia Wielkiej Serbii.
Po aresztowaniu 1 kwietnia 2001 byłego prezydenta Serbii Slobodana Miloševicia i przekazaniu do Hagi w czerwcu, były dowódca bośniackich Serbów zbiegł. Mladić był ścigany przez Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii w Hadze. Rząd Stanów Zjednoczonych oferował 5 mln USD za informacje o serbskim zbrodniarzu, zaś Serbia była gotowa zapłacić 10 mln USD za wskazanie miejsca pobytu.
Ratko Mladić został aresztowany 26 maja 2011 w miejscowości Lazarevo w Serbii. Nie uznaję tego sądu. To diabelski sąd – powiedział Mladić, nazywany przez swoich przeciwników Rzeźnikiem z Bałkanów, na rozprawie MTKJ w jego sprawie w 2014. Trybunał w Hadze stwierdził, że Mladić wraz ze zmarłym Miloševiciem oraz prezydentem Serbskiej Republiki Bośni i Hercegowiny Radovanem Karadżiciem brali udział w przestępczym spisku mającym na celu realizację planu budowy Wielkiej Serbii. 22 listopada 2017 Mladić został skazany na karę dożywotniego pozbawienia wolności. Po ogłoszeniu wyroku, krzyknął: To wszystko kłamstwa, wszyscy jesteście kłamcami! W 2021 wyrok został utrzymany w postępowaniu apelacyjnym.
Zbrodniarz wojenny od lat chorował (przeszedł udar mózgu, miał problemy z sercem i nerkami, chorował na cukrzycę), a 18 sierpnia br. rodzina oraz władze Serbii i Republiki Serbskiej starały się o jego przeniesienie do Belgradu, gdzie miałby spędzić swoje ostatnie dni. Wniosek został odrzucony.