W środę, 4 października, Ministerstwo Obrony Słowacji poinformowało, że wybrało oferty na przenośne przeciwlotnicze zestawy rakietowe (ppzr) Piorun z Polski oraz zestaw obrony powietrznej średniego zasięgu Barak MX z Izraela. Na podstawie dzisiejszej decyzji rządu, resort rozpocznie teraz negocjacje z oferentami, tak aby umowy międzyrządowe mogły zostać podpisane do końca 2023.
Przenośny przeciwlotniczy zestaw rakietowy Piorun / Zdjęcie: Mesko, PGZ
Jak czytamy w komunikacie prasowym, w ramach zalecenia ekspertów Ministerstwa Obrony Republiki Słowackiej, resort rozpocznie negocjacje z rządem Rzeczypospolitej Polskiej w celu przygotowania dokumentów do sporządzania umowy na pozyskanie 36 zestawów przenośnych przeciwlotniczych zestawy rakietowych krótkiego zasięgu Piorun.
Resort chce przeznaczyć na zakup Piorunów 65,9 mln EUR (303,89 mln zł). Pierwotnie poszukiwano dostawcy 36 zestawów klasy MANPAD lub 12 cięższych klasy CREWPAD jako następców zestawów przenośnych 9K310 Igła-1. Jednocześnie odrzucono kontroferty, wszystkie dotyczące 12 zestawów CREWPAD: szwedzką Saab Defence and Security z RBS 70 NG za 39,5 mln EUR (182,15 mln zł), francuską MBDA z Mistral 3 za 35 mln EUR (161,40 mln zł) i południowokoreańską KP-SAM Chiron za 31 mln EUR (142,95 mln zł).
Przypomnijmy, że podczas XXXI MSPO 2023 w Kielcach, spółka Mesko, wchodząca w skład Polskiej Grupy Zbrojeniowej poinformowała o podpisaniu umowy na sprzedaż ppzr Piorun do jednego z państw bałkańskich. W ubiegłym roku zamówienia złożyły Estonia, Łotwa i Norwegia. Wcześniej partię kupiły USA, a zestawy jako pomoc wojskowa trafiły do Ukrainy (MSPO 2023: Pioruny do jednego z państw bałkańskich).
Przenośne przeciwlotnicze zestawy rakietowe Piorun przeznaczone są do zwalczania nisko lecących statków powietrznych takich jak samoloty, śmigłowce i drony. Są wykorzystywane w najniższej warstwie systemu obrony powietrznej na bliskich odległościach i małych wysokościach (VSHORAD). Piorun jest zmodernizowaną wersją ppzr Grom, który również znajduje się na uzbrojeniu Wojska Polskiego. W ramach modernizacji zastosowano zmodyfikowany mechanizm startowy, nową głowicę samonaprowadzającą o większej czułości oraz celownik optoelektroniczny montowany na specjalnej szynie. Dzięki temu zwiększone zostały możliwości namierzenia celu, odporność na zakłócenia i zasięg rażenia do 5500-6500 metrów na pułapie od 10 do 4000 metrów. Wprowadzone zmiany objęły także wprowadzenie zapalnika zbliżeniowego (obok dotychczasowego uderzeniowego) oraz kierunkowej głowicy bojowej, co zwiększa skuteczność zwalczania celów małogabarytowych, takich jak bezzałogowe statki powietrzne. Dodatkowo wprowadzono także system autoryzacji użytkownika oraz możliwość prowadzenia ognia w warunkach nocnych.
Barak MX / Zdjęcie: Israel Aerospace Industries
W ramach przetargu na mobilny system obrony powietrznej średniego zasięgu (MRSAM-M) rząd słowacki udzielił mandatu do negocjacji z rządem państwa Izrael. W tym przypadku oferta dotyczy jednego zestawu mobilnego systemu obrony powietrznej średniego zasięgu Barak MX, produkcji spółki IAI (Israel Aerospace Industries). Ma składać się z trzech wyrzutni, każda z 8 pociskami, co wyceniono na 128,1 mln EUR (590,71 mln zł).
Odrzucono jednocześnie kontroferty izraelskiej spółki Rafael Advanced Defense Systems z zestawem Spyder MR (cztery wyrzutnie po 8 pocisków) za 149,5 mln EUR (689,39 mln zł), niemieckiej spółki Diehl Defence z IRIS-T SLM (cztery wyrzutnie po 8 pocisków) za 200,3 mln EUR (923,65 mln zł) oraz francuska MBDA z MICA VL za 169,2 mln EUR (780,23 mln zł).
Barak MX może używać trzech typów pocisków przechwytujących: MRAD (krótkiego–średniego zasięgu) do 35 km, LRAD (dalekiego zasięgu) do 70 km i ER (Extended Range) do 150 km. W porównaniu z Barak 8, z którego wywodzi się, zestaw otrzymał otrzyma radar o większym zasięgu i nowy system zarządzania obroną przeciwlotniczą.
Dziękuję rządowi za odpowiedzialną decyzję – konieczny krok na rzecz zapewnienia długoterminowego wymogu słowackiego systemu obrony powietrznej, podczas gdy zidentyfikowane propozycje w pełni szanują również aspekt gospodarczy. Jest to niewątpliwie najkorzystniejsze rozwiązanie, które wyraźnie służy interesowi ochrony naszej ojczyzny przed zagrożeniami powietrznymi, powiedział minister obrony Słowacji Martin Sklenár.
Jak podkreślił, w przypadku niepowodzenia negocjacji z wybranym państwem, ministerstwo obrony będzie kontynuować negocjacje z następnymi państwami w ustalonym porządku. Resort zakończył ocenę ofert systemów obrony powietrznej, po czym zespół ekspertów przygotował propozycję najlepszych rozwiązań uwzględniających kilka odpowiednich kryteriów, w tym zdolności operacyjno-techniczne, cenę, zintegrowane wsparcie logistyczne, koszty operacyjne, terminy dostaw i szkolenia.
Całkowite koszty zakupu obu rodzajów systemów obrony powietrznej w oparciu o zalecane oferty wynoszą 193 985 880 EUR brutto przy szacowanej wartości zamówienia wynoszącej 196 450 677 EUR brutto. Rząd oczekuje realizacji dostaw w latach 2024-2027.