W piątek, 5 czerwca 2026, Departament Stanu USA wydał zgodę na sprzedaż do Królestwa Danii partii lotniczych pocisków manewrujących Lockheed Martin AGM-158 JASSM-ER na potrzeby samolotów wielozadaniowych F-35A Lightning II w pakiecie za maksymalnie 842 mln USD (3,101 mld zł).
Grafika: Lockheed Martin
Zgodnie z opublikowaną informacją, rząd w Kopenhadze wnioskował o możliwość pozyskania 200 pocisków JASSM-ER (Joint Air-to-Surface Standoff Missile-Extended Range) o wydłużonym zasięgu (Lockheed Martin dostarczy więcej pocisków dalekiego zasięgu).
Wnioskowano również o następujące elementy inne niż według definicji MDE (Major Defense Equipment): sprzęt testowy i pomocniczy oraz kontenery transportowe do pocisków JASSM-ER, części zamienne, materiały eksploatacyjne, akcesoria oraz wsparcie napraw i zwrotów, wsparcie systemów uzbrojenia, zestawy systemu nawigacji satelitarnej GPS GNSS do precyzyjnego pozycjonowania, dostawa i wsparcie oprogramowania (w tym niejawnego i jawnego, publikacje (w tym niejawne i jawne) oraz dokumentacja techniczna, badania terenowe, wsparcie transportowe, usługi wsparcia inżynieryjnego, technicznego i logistycznego rządu USA i wykonawcy umowy (Lockheed Martin) oraz inne powiązane elementy wsparcia logistycznego i programowego.
Dotychczas pociski JASMM-ER trafiły na eksport do kilku wybranych państw: Polski, Finlandii, Japonii i Królestwa Niderlandów, kolejnym użytkownikiem będą Włochy, a w dalszej kolejności dołączą do nich Australia i Niemcy. Według doniesień medialnych z 4 maja 2025 zaawansowane negocjacje ws. pozyskania pocisków JASSM-ER miał prowadzić Izrael, ale po ponad roku brak publicznych informacji na ten temat.
W przypadku Królewskich Duńskich Sił Powietrznych (Flyvevåbnet), które w styczniu br. wycofały z eksploatacji samoloty wielozadaniowe Lockheed Martin F-16AM/BM MLU Block 10/15, jedynym nosicielem pocisków JASSM-ER będą F-35A Lightning II, których zamówiono początkowo 27 egzemplarzy, a w marcu br. zakontraktowano 16 kolejnych (łącznie będą to 43 egzemplarze). Dostawy rozpoczęły się we wrześniu 2023, w czerwcu 2024 zostały przyspieszone i mają zakończyć się w 2027. Jak dotąd dostarczono 21 samolotów, z których 15 przebazowano do kraju (pozostałe stacjonują w bazie lotniczej Luke, gdzie służą do szkolenia personelu). Błyskawice przejęły dyżury bojowe z dniem 1 kwietnia 2025, a pełna gotowość operacyjna zostanie ogłoszona w 2027.
Duńskie F-35A będą uzbrojone w pociski rakietowe powietrze-powietrze średniego zasięgu AIM-120C-8 (284 egz.) i AIM-120D-3 AMRAAM (203 egz.) oraz krótkiego zasięgu AIM-9X Sidewinder (340 egz.), jak również będą również przenosić bomby GBU-31 JDAM i GBU-39 SDB I oraz planowany jest zakup co najmniej 48 pocisków przeciwradiolokacyjnych dalekiego zasięgu.
Co ciekawe, oprócz samych samolotów 5. generacji, zakupiona zostanie również pewna liczba bezzałogowych samolotów bojowych typu Collaborative Combat Aircraft (CCA), czyli tzw. Lojalnych Skrzydłowych. Przy czym nie wskazano jakiego typu (podobny krok ogłosiło Królestwo Niderlandów).
Czytaj także:
- Dania sformowała eskadrę dla bezzałogowców MQ-9B SkyGuardian
- Dania zamawia amunicję różnych kalibrów od Rheinmetall AG
- Dania kolejnym użytkownikiem AGM-114R2 Hellfire II
- Dania ze zgodą na Poseidony i AMRAAM-ER
- Duńczycy kupują rakietowy system obrony wybrzeża i radary
- Niemiecki system minowania narzutowego Skorpion 2 dla Danii
- Dania zamówiła mosty towarzyszące Leguan na podwoziu Tatra