W poniedziałek, 22 czerwca 2026, Ministerstwo Obrony Estonii poinformowało, że tego samego dnia odebrało pierwszą z trzech baterii systemu obrony powietrznej średniego zasięgu IRIS-T SLM (InfraRed Imaging System Tail/Thrust vector-controlled Surface-Launched Medium range) z Niemiec. Zamówienie zostało wspólnie ogłoszone z Łotwą w dniu 21 maja 2023.
Zdjęcie: Ministerstwo Obrony Estonii
Właściwe zamówienie o wartości ok. 400 mln EUR zostało złożone 11 września 2023 przez estońskie centrum inwestycji obronnych Estonian Centre for Defence Investments (ECDI, Kaitseministeerium) w niemieckiej spółce Diehl Defence, która jest głównym integratorem systemu (Łotysze za trzy baterie zapłacili ok. 600 mln EUR, a różnica wynika z zawartości pakietów – przyp. red.). Odbiór pierwszych elementów systemu nastąpił w bazie lotniczej Ämari. Użytkownikiem systemu zostało Skrzydło Obrony Powietrznej, sformowane 1 lipca 2023 właśnie na potrzeby nowego systemu obrony powietrznej, właśnie z dowództwem w tej bazie. Pierwotnie dostawy miały rozpocząć się w 2025.
To ważny dzień dla Estońskich Sił Obronnych i Sił Powietrznych. Dopiero rozpoczynamy naszą drogę w budowaniu obrony powietrznej i chociaż zapewnienie naszym operatorom niezbędnego szkolenia i wdrożenie tego systemu w terenie może zająć nam miesiące, wciąż jesteśmy o krok od znaczącego skoku jakościowego w zakresie zdolności obrony powietrznej – powiedział dowódca Estońskich Sił Powietrznych (Eesti Õhuvägi), generał brygady Riivo Valge. Największą zaletą tego systemu rakietowego, której wcześniej nie mieliśmy, jest wysokość, na której przeciwnik może nas przelecieć nad nami. Po rozmieszczeniu systemu w terenie, wróg musi wziąć to pod uwagę i znaleźć alternatywne trajektorie. A ponieważ system ten jest taktycznie zwinny, wróg musi podejmować decyzje pod presją czasu, stwarzając warunki do błędów, które możemy wykorzystać.
IRIS-T to system obrony powietrznej średniego zasięgu, który sprawdził się w Ukrainie i przenosi naszą obronę powietrzną na nowy poziom, dając nam możliwość atakowania przeciwnika ze znacznie większej odległości i wysokości niż w przypadku naszych obecnych systemów krótkiego zasięgu. Wojna na Ukrainie wyraźnie pokazała, że silna obrona powietrzna jest centralnym elementem obrony narodowej, niezbędnym do ochrony naszego społeczeństwa, jednostek naszych sił zbrojnych i infrastruktury krytycznej – powiedział minister obrony Hanno Pevkur.
Dyrektor Generalny ECDI, Elmar Vaher, powiedział:
Cieszymy się, że umowa o wspólnych zamówieniach, podpisana jesienią 2023 z Diehl Defence, wspólnie z Łotwą, osiągnęła ważny kamień milowy: system do budowy zdolności obrony powietrznej średniego zasięgu dotarł do Estonii, a Estońskie Siły Obronne mogą rozpocząć szkolenia. Dokładnie oceniliśmy cały cykl jego życia, aby upewnić się, że zakupiony system będzie mógł być z powodzeniem używany również za kilkadziesiąt lat. W ten sposób zapewniliśmy Estońskim Siłom Obronnym rozwiązanie, dzięki jego możliwościom, niezawodności dostaw i usługom wsparcia, spełniające potrzeby Estonii zarówno dziś, jak i w przyszłości. W sumie ECDI zakupiło dla Estońskich Sił Obronnych trzy jednostki ogniowe. Pierwsza już dotarła, a pozostałe dotrą w przyszłym roku.
Dostawa do Estonii pokazuje, że jesteśmy w stanie sprostać wyzwaniom nawet pod znaczną presją, z jaką zmaga się obecnie europejski rynek obrony powietrznej. Z każdym dostarczanym przez nas systemem wzmacniamy zdolności obronne naszych partnerów, wnosimy wymierny wkład w architekturę bezpieczeństwa sojuszu NATO, a tym samym pomagamy chronić naród estoński – powiedział Helmut Rauch, prezes Diehl Defence.
Diehl Defence jest wiodącym dostawcą systemów obrony powietrznej, a jego oferta obejmuje różnorodne środki obrony powietrznej i przeciwrakietowej oraz amunicję.
Zestaw/bateria systemu IRIS-T SLM składa się z kontenerowego taktycznego centrum dowodzenia (TOC) z systemem kierowania ogniem Airbus Defence Fortion IBMS-FS, radaru TRML-4D oraz trzech wyrzutni pocisków przechwytujących IRIS-T/TCV (Infra-Red Imaging System Tail/Thrust Vector-Controlled) z zapalnikiem zbliżeniowym i uderzeniowym. Pozwala to na rażenie celów na dystansie do 40 km i na pułapie do 20 km. Jest to wydłużona wersja systemu IRIS-T SLS (Surface-Launched, Short-range). Uzupełnieniem jest sprzęt pomocniczy, taki jak pojazdy naprawcze, części zamienne i pojazdy amunicyjne transportowo-załadunkowe.
Do tej pory, na zakup standardowych naziemnych zestawów (poza Ukrainą, która otrzymała je w ramach niemieckiej pomocy wojskowej i wymienionymi państwami – przyp. red.) zdecydowały się dotąd Niemcy, Dania, Słowenia, Szwecja (również IRIS-T SLS) i Szwajcaria, a zakupem zainteresowane są Austria, Litwa i Rumunia.
Skrzydło Obrony Powietrznej ma za zadanie zapewnić nienaruszalność przestrzeni powietrznej Republiki Estonii poprzez planowanie i prowadzenie aktywnych operacji obrony powietrznej. Skrzydło szkoli również poborowych do służby w rezerwie po odbyciu służby wojskowej. Pierwsi poborowi ze Skrzydła rozpoczną służbę w Siłach Powietrznych w lipcu tego roku. Skrzydło będzie realizować wyznaczone zadania obrony powietrznej we współpracy z innymi jednostkami Sił Obronnych i jednostkami sojuszniczymi.
Estonia has received its first IRIS-T SLM medium-range air defence system at Ämari Air Base. 🇪🇪🛡️
The combat-proven system strengthens our ability to counter airborne threats at greater ranges and altitudes, marking a major leap forward in Estonia’s air defence capabilities and… pic.twitter.com/ulb8ZJijml
— Estonian Defence Forces | Eesti Kaitsevägi (@Kaitsevagi) June 22, 2026
Czytaj także:
- Strzelania estońskich PPZR Piorun
- Dwa dalekosiężne radary Thales GM403α do Estonii
- ILA Berlin 2026: Diehl Defence prezentuje IRIS-T SLS Mk4
- Saudyjskie F-15SA z pociskami IRIS-T
- Enforce Tac 2026: Diehl Defence prezentuje wspólną wyrzutnię IRIS-T SLM/X
- Hensoldt dostarczy radary TRML-4D w ramach inicjatywy European Sky Shield
- Niemcy: 30 programów zbrojeniowych za prawie 50 mld EUR zatwierdzone
- IRIS-T SLM na pokładzie niemieckiej fregaty typu F125
- Rozwój pocisków IRIS-T Block II dla czterech państw