W poniedziałek, 5 sierpnia 2024, w Warszawie z udziałem sekretarza stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej Paweł Bejda zostały podpisane dwie kolejne umowy offsetowe dotyczące zdolności w zakresie wsparcia, napraw i obsługi technicznej kluczowych komponentów śmigłowców uderzeniowych AH-64E Apache Guardian.
Zdjęcia: Krzysztof Niedziela/CO MON
Przedmiotem pierwszej umowy offsetowej, zawartej pomiędzy Skarbem Państwa reprezentowanym przez Agencję Uzbrojenia a spółką Boeing, jest realizacja siedmiu zobowiązań offsetowych o łącznej wartości ponad 400 mln zł.
W ramach realizacji tej umowy pozyskane zostaną kompetencje do: przeprowadzania przeglądów i napraw oraz remontów wybranych podzespołów AH-64E w Wojskowych Zakładach Lotniczych Nr 1 w Łodzi (WZL-1), szkolenia personelu obsługi technicznej AH-64E w Wojskowej Akademii Technicznej (WAT) oraz oceny sprzętu Naziemnej Obsługi Statków Powietrznych wytwarzanych przez Wojskowe Centralne Biuro Konstrukcyjno-Technologiczne (WCBKT) pod kątem ich kompatybilności ze śmigłowcami AH-64E.
Przedmiotem drugiej umowy offsetowej, zawartej pomiędzy Skarbem Państwa reprezentowanym przez Agencję Uzbrojenia a spółką General Electric jest realizacja sześciu zobowiązań offsetowych o łącznej wartości ponad 530 mln zł.
W ramach realizacji tej umowy pozyskane zostaną kompetencje do obsługi technicznej silników turbowałowych T-700-701D, CT7-2E1 i CT7-8E w Wojskowych Zakładach Lotniczych Nr 1 (WZL-1) Oddział w Dęblinie. W ramach tego zostanie dokonany transfer technologii i wiedzy know-how umożliwiających wykonywanie przez ten zakład czynności obsługowych (serwisowych) i naprawczych tego typu silników do poziomu D włącznie. Co warte podkreślenia silniki te są wykorzystywane również w innych śmigłowcach pozostających na wyposażeniu Sił Zbrojnych RP takich jak AW101, AW149 czy S-70i Black Hawk International.
Ostatecznym efektem realizacji zobowiązań offsetowych będzie ustanowienie nowych zdolności w WZL-1 w Łodzi wraz z Oddziałem w Dęblinie, które pozwolą utrzymać przez ten zakład rolę wiodącego podmiotu wspomagającego SZ RP w zabezpieczaniu eksploatacji śmigłowców oraz umożliwią stopniowe przejście z obsługiwania i napraw techniki postradzieckiej na wsparcie nowo pozyskiwanego sprzętu zgodnego ze standardami NATO. Ponadto, WAT pozyska oprzyrządowanie wspierające rozwój laboratorium zaawansowanych konstrukcji kompozytowych oraz zdolności kształcenia i szkolenia w zakresie obsługi technicznej tych silników, a także powstanie tam Centrum Szkoleniowe Obsługi Silników WAT.
Dziś jest bardzo ważny dzień podpisania umów offsetowych. (…) Dzisiejsza umowa podpisana z firmą Boeing i z General Electric powoduje wzmocnienie możliwości serwisowych i naprawczych, między innymi z Wojskowymi Zakładami Lotniczymi nr 1 w Łodzi i w Dęblinie, Wojskowym Centralnym Biurem Konstrukcyjno-Technologicznym S.A. w Warszawie, ale również z Wojskową Akademią Techniczną, gdzie będą szkoleni inżynierowie, technicy, pracownicy wojskowi i cywilni, którzy będą obsługiwali tę platformę lotniczą – AH-64E Apache – powiedział wiceminister Paweł Bejda po podpisaniu umów offsetowych związanych z zakupem śmigłowców AH-64E Apache.
Wojsko Polskie znajduje się w przededniu pozyskania śmigłowców AH-64E, które wzmocnią w sposób realny bezpieczeństwo naszego kraju, szczególnie wobec aktualnych zagrożeń za wschodnią granicą Rzeczypospolitej Polskiej. Mam tu na myśli wojnę na Ukrainie. To jest niezwykła szansa też dla regionu łódzkiego, dla miasta Dęblin, ale jednocześnie też dla Wojskowej Akademii Technicznej. To jest wzmocnienie tego wszystkiego, o co zawsze walczyliśmy, czyli polskiej myśli technicznej. Ta technologia docelowo przekazana przez stronę amerykańską to niesamowity zastrzyk wiedzy, technologii i kompetencji – zaznaczył wiceminister Paweł Bejda.
Śmiem powiedzieć, że to jest w swojej klasie najnowocześniejszy śmigłowiec, który będzie dobrze służył armii polskiej. Dlatego też przez wiele miesięcy następowały negocjacje offsetowe, po to żebyśmy mogli teraz dokończyć negocjacje związane z pozyskaniem tych śmigłowców. Myślę, że wypełnia się to, o czym mówiliśmy obejmując urząd. Wypełnia się to, żeby pozyskując sprzęt z zagranicy przede wszystkim nie zapominać o polskim przemyśle zbrojeniowym – zaznaczył sekretarz stanu w MON.
Przypomnijmy, że pierwszą umowę offsetową, przewidującą dwa zobowiązania o wartości ok. 300 mln zł podpisano 25 września 2023, podczas wizyty w USA ówczesnego szefa MON Mariusza Błaszczaka. Przewiduje ona ustanowienie na terenie Polski zaplecza obsługowo-naprawczego istotnych elementów wyposażenia tych śmigłowców. Wsparcie eksploatacji, remonty i przeglądy (MRO) będą realizowane w WZL-1 w Łodzi, natomiast szkolenia w WAT w Warszawie.
20 lutego br. MON podpisało umowę offsetową o wartości ponad 300 mln zł w ramach realizacji fazy II programu Wisła z Northrop Grumman International Trading, Inc. (część korporacji Northrop Grumman) na osiem zobowiązań, w tym na uruchomienie w Polsce produkcji amunicji dla uzbrojenia pokładowego śmigłowców Apache (przy czym nie podano jaką część z tej umowy stanowi konkretnie offset w programie śmigłowców).
AH-64E Apache Guardian dla Wojska Polskiego
Przypomnijmy, że zapowiedź zawarcia obu umów offsetowych padła 24 lipca br. z ust zastępcy Szefa Agencji Uzbrojenia płk. Roberta Frommholza. Oznacza to, że wkrótce zostanie podpisana umowa wykonawcza na dostawę 96 śmigłowców AH-64E Apache Guardian dla Polski. Część z umowy wykonawczej może zostać pokryta ze środków pożyczek bezpośrednich w ramach programu Foreign Military Financing (FMF).
21 sierpnia 2023 amerykańska Agencja Współpracy Obronnej DSCA (Defense Security Cooperation Agency) informowała o zgodzie Departamentu Stanu USA na ewentualną sprzedaż do Polski tych wiropłatów, które wraz z pakietem wyposażenia i uzbrojenia wyceniono na maksymalnie 12 mld USD (wówczas 49,38 mld zł). Pakiet uzbrojenia o który wnioskował MON to m.in.: 1844 przeciwpancerne pociski kierowane AGM-114R2 Hellfire II, 460 ppk AGM-179A JAGM, 508 pocisków przeciwlotniczych Stinger 92K Block I oraz 7650 sekcji naprowadzania do modułów naprowadzania laserowego WGU-59/B APKWS II z pociskami Hydra 70.
17 listopada 2023 Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych informowało, że w amerykańskim Fort Novosel w stanie Alabama polscy piloci z 1. Brygady Lotnictwa Wojsk Lądowych w Inowrocławiu wykonali swoje pierwsze loty szkoleniowe na AH-64E. Zanim jednak Wojsko Polskie będzie odbierać AH-64E do kraju ma trafić 8 wydzierżawionych od amerykańskich wojsk lądowych AH-64D Apache Longbow jako zdolność pomostowa.
Wprowadzenie śmigłowców Apache pozwoli na wycofanie z eksploatacji ok. 13 przestarzałych Mi-24D/W (wcześniej 12 zostało przekazanych walczącej Ukrainie), eksploatowanych w 49. Bazie Lotniczej w Pruszczu Gdańskim oraz 56. Bazie Lotniczej w Inowrocławiu. Mi-24D wyprodukowano w latach 1981-1985, a Mi-24W przekazano do Polski w 1986 i jeden w 1991. Liczba Mi-24 w służbie zmniejszyła się przez ostatnie 20 lat aż z 43 egzemplarzy. Średnia wieku obecnie używanych śmigłowców to ponad 18 lat.
