W poniedziałek, 29 czerwca br. w Gdyni, wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz oraz minister obrony Szwecji Pål Jonson podpisali umowę na zakup trzech okrętów podwodnych A26 dla polskiej Marynarki Wojennej w ramach programu Orka. Umowę podpisano w obecności premiera Królestwa Szwecji Ulfa Kristerssona i premiera Polski Donalda Tuska.
Zdjęcie: Ministerstwo Obrony Narodowej
Przedmiotem pierwszej umowy, zawartej pomiędzy Skarbem Państwa – Agencją Uzbrojenia a Saab, o wartości blisko 47 mld SEK (18,18 mld zł), jest pozyskanie trzech okrętów podwodnych, które zostaną zbudowane od podstaw na bazie typu A26 Blekinge, wraz z pakietami uzbrojenia, logistycznym i szkolenia.
Dostawa okrętów będzie realizowana etapowo, zgodnie z wymaganiami strony polskiej – tj. do 2038, co oznacza, że rok 2038 jest nie tylko datą finalną dostaw wszystkich okrętów, ale co ważniejsze jest granicą osiągnięcia odtworzonych zdolności operacyjnych przez Siły Zbrojne RP w postaci zdolności do działania w domenie podwodnej przez okręty dostosowane do działania w uwzględnieniu specyficznej hydrologii Morza Bałtyckiego – z nowoczesnym uzbrojeniem, wyposażeniem, zabezpieczeniem logistycznym i technicznym oraz wyszkolonymi załogami. Dostawa pierwszego okrętu, zgodnie z oczekiwaniami strony polskiej, rozpocznie się w 2031, zaś cały proces przekazywania jednostki zakończy się w 2032, co pozwoli na kompleksowe przeszkolenie załogi z personelu MW RP na docelowym okręcie oraz przeprowadzenie wymaganych umową pełnego zakresu prób morskich z polską załogą i pod dowództwem polskiego oficera.
A26 Blekinge / Grafiki: Saab Defence and Security
Harmonogram jest skorelowany z zadaniami w obszarze infrastruktury oraz koniecznością spójności dostosowania technologicznego, operacyjnego i logistycznego pierwszej jednostki z budowanymi kolejnymi dwoma. Ujęte w umowie terminy dostaw są wynikiem analiz i decyzji Sztabu Generalnego Wojska Polskiego oraz Agencji Uzbrojenia, co pozwala na optymalizację konfiguracji pozyskiwanych okrętów m.in. w ujęciu składania zamówień na wyposażenie okrętów z długim czasem realizacji dostawy (Long Lead Items) w zakresie niemającym wpływu na punktację w procesie wyboru państwa realizującego przedmiotowe zamówienie. Przeprowadzone negocjacje pozwoliły na uzyskanie najkorzystniejszych warunków umowy satysfakcjonującej dla obu stron, w tym m.in. dotyczących harmonogramu, kar umownych, wynagrodzenia wykonawcy waloryzacji cen, gwarancji oraz pozostałych warunków umownych zabezpieczających interesy stron i jednocześnie pozwalających na efektywną realizację umowy.
Ponadto na mocy podpisanej umowy Saab dokona transferu technologii i kompetencji do polskiego przemysłu obronnego w zakresie realizacji czynności MRO, tj. utrzymania, napraw i przeglądów okrętów w całym cyklu życia oraz zapewnienia wsparcia technicznego, co pozwoli docelowo na pełną niezależność w serwisowaniu okrętów oraz modernizacji w cyklu życia jednostek.
Przypomnijmy, że Szwecja z ofertą Saaba i okrętami podwodnymi typu A26 Blekinge została wybrana 26 listopada 2025. Z kolei 17 grudnia podpisano protokół ustaleń w tej sprawie. Szczegółowo o okrętach zaoferowanych Polsce pisał redaktor Przemysław Gurgurewicz tutaj: Wszystko co wiemy o szwedzkiej Orce dla Polski.
Przedmiotem drugiej umowy, zawartej pomiędzy Skarbem Państwa – Agencją Uzbrojenia a urzędem zamówień obronnych FMV (Försvarets materielverk) przy Ministerstwie Obrony Królestwa Szwecji, o wartości ok. 1,9 mld SEK (734,915 mln zł), jest leasing okrętu podwodnego typu A17 Södermanland wraz z wyposażeniem, uzbrojeniem, wsparciem technicznym i szkoleniem.
Systematycznie modernizowany w cyklu życia przez stronę szwedzką okręt zostanie przekazany już w 2027, po zakończeniu przez polską załogę szkolenia nadzorowanego przez szwedzką Królewską Marynarkę Wojenną (Svenska marinen). Jednostka będzie w służbie Marynarki Wojennej RP pod polską banderą do momentu przejęcia pierwszego z serii docelowego okrętu podwodnego nowego typu.
A17 Södermanland po zakończonej w 2024 modernizacji / Zdjęcia: Saab Defence and Security
Umowa Polskiej Grupy Zbrojeniowej z Saab Defence and Security
Podczas uroczystości podpisano również umowy towarzyszące, wśród nich protokół ustaleń (Memorandum of Understanding, MoU) zawarte pomiędzy Polską Grupą Zbrojeniową a Saab Defence and Security, którego celem jest wspólnie rozważenie utworzenia spółki celowej odpowiedzialnej za rozwój oraz świadczenie zdolności w zakresie utrzymania i napraw okrętów podwodnych nowego typu, w szczególności nabywanych przez Rzeczpospolitą Polską w ramach programu Orka. Umowę podpisali prezes PGZ Adam Leszkiewicz oraz prezes Saaba Micael Johansson.
W trakcie poniedziałkowej uroczystości podpisano również m.in. porozumienie ws. okrętu Ratownik, które ustanawia ramy prawne i organizacyjne polsko-szwedzkiej współpracy przy realizacji procedury Skoordynowanego Przetargu na pozyskanie okrętu ratownictwa podwodnego.
Okręt ratowniczy Ratownik w konfiguracji dla Marynarki Wojennej RP / Grafika: PGZ Stocznia Wojenna
Ratownik to specjalistyczna jednostka wsparcia przeznaczona przede wszystkim do zabezpieczenia ratowniczego działalności operacyjnej okrętów podwodnych, w tym przyszłych jednostek programu Orka. Okręt będzie wyposażony w zaawansowane systemy ratownicze oraz technologie umożliwiające ochronę infrastruktury podmorskiej – aspekt szczególnie istotny w kontekście bezpieczeństwa podmorskiej infrastruktury energetycznej i telekomunikacyjnej kabli podmorskich i rurociągów na Bałtyku.
Okręt ratowniczy w programie Ratownik dla Marynarki Wojennej powstaje w PGZ Stoczni Wojennej od 26 listopada 2025, gdy miało miejsce pierwsze cięcie blach, a 4 lutego br. położono stępkę.
Okręt ratowniczy projektu 108 w ramach programu Ratownik będzie dużą jednostką o wyporności około 6500 ton, długości ok. 96 metrów i szerokości 18,8 m. Okręt ma dysponować prędkością ok. 18 węzłów oraz zasięgiem ok. 6000 mil morskich. Załoga ma składać się z około 100 osób, dodatkowo przewidziano miejsca dla kolejnych 9 ludzi. Okręt zastąpi wysłużone jednostki ratownicze Marynarki Wojennej RP i będzie służył zarówno jako zasób narodowy, jak i w ramach operacji NATO.
📍 #Gdynia, ORP Gen. Tadeusz Kościuszko | W obecności @PremierRP @donaldtusk, premiera Królestwa Szwecji Ulfa Kristerssona oraz ministrów obrony obu krajów podpisano umowę na zakup trzech okrętów podwodnych typu A26 dla @MarWojRP w ramach programu #Orka. #WojskoPolskie 🇵🇱… pic.twitter.com/CG6ryN8d79
— Ministerstwo Obrony Narodowej 🇵🇱 (@MON_GOV_PL) June 29, 2026
📍 #Gdynia! Jesteśmy i działamy 😎 #ORKA płynie do Polski, a my zacieśniamy współpracę z @Saab 🇵🇱🤝🇸🇪
✅ @PGZ_pl i Saab, podczas uroczystości towarzyszących podpisaniu umowy na zakup nowych okrętów podwodnych dla @MarWojRP, podpisały Memorandum of Understanding, otwierające… pic.twitter.com/xBQh0pdagd
— Polska Grupa Zbrojeniowa🇵🇱 (@PGZ_pl) June 29, 2026
Saab has today signed a contract with the Polish State Treasury Armaments Agency for the production and delivery of three A26-type submarines.
The order is valued at approximately SEK 47 billion.
Read more here: https://t.co/iWr5ScqTCL #A26 #Submarines #Orka #SuperiorAtSea pic.twitter.com/ifGuxDXKGG
— Saab (@Saab) June 29, 2026