W niedzielę, 16 listopada 2025, turecka spółka stoczniowa STM Savunma Teknolojileri Mühendislik ve Ticaret A.Ş. poinformowała, że dwa dni wcześniej, 14 listopada, w stoczni Ada Denizcilik ve Tersane İşletmeleri A.Ş. w Tuzli (dzielnica Stambułu) odbyła się uroczystość palenia blach pod budowę pierwszego z dwóch okrętów logistycznych dla Portugalii w programie NRE+ (Navio Reabastecedor de Esquadra e Logístico) dla tamtejszej Marynarki Wojennej (Marinha Portuguesa).
Zdjęcia i grafika: STM Savunma Teknolojileri Mühendislik ve Ticaret A.Ş.
W wydarzeniu wzięli udział dyrektor generalny Prezydencji Przemysłu Obronnego SSB (Savunma Sanayii Başkanlığı, SSB), prof. dr Haluk Görgün, wiceprezes SSB i prezes zarządu STM İhsan Kaya, dyrektor generalny STM Özgür Güleryüz oraz kadm. Marques da Costa, szef dyrekcji ds. Marinha Portuguesa, którym towarzyszyła wysoka delegacja portugalska i przedstawiciele STM. Podczas ceremonii dokonano pierwszego cięcia stali okrętu, który będzie nosił imię portugalskiego poety narodowego, Luísa de Camõesa i otrzyma numer burtowy A5211, podczas gdy drugi zostanie nazwany na cześć króla Dinisa Afonso I i otrzyma numer burtowy A5212.
Dyrektor generalny SSB, prof. dr Haluk Görgün, powiedział:
Ceremonią cięcia stali rozpoczynamy budowę platformy morskiej, która będzie służyć ludzkości w czasach pokoju i zapewniać odstraszanie w czasach kryzysu. Ten projekt jest konkretnym odzwierciedleniem zaufania, jakim kraj członkowski Unii Europejskiej i NATO obdarzył turecką inżynierię, i stanowi nowy poziom w europejskim przemyśle stoczniowym. Decyzja Portugalii odzwierciedla nie tylko zaufanie do STM, ale także zaufanie do całego tureckiego przemysłu obronnego. Jesteśmy niezmiernie dumni z faktu, że Portugalia – kraj o bogatym dziedzictwie morskim i potężnej marynarce wojennej, wyposażonej w nowoczesne okręty wojenne, okręty podwodne i bezzałogowe jednostki nawodne – wybrała Turcję jako swojego partnera [co do twierdzenia o „potężnej marynarce wojennej” można dyskutować – przyp. red.].
Przemawiając podczas ceremonii, dyrektor generalny STM, Özgür Güleryüz, podkreślił rosnącą rolę spółki jako zaufanego partnera międzynarodowego dla marynarek wojennych na całym świecie:
Od Turcji po Portugalię, od Ukrainy po Pakistan i Malezję, STM z dumą służy jako niezawodny partner inżynieryjny dla wiodących marynarek wojennych świata. Dziś mamy zaszczyt rozpocząć budowę okrętów wsparcia logistycznego zaprojektowanych w Turcji i dostosowanych do potrzeb operacyjnych portugalskiej marynarki wojennej. Luís de Camões, narodowy poeta Portugalii, symbolizuje głębokiego morskiego ducha waszego narodu. Jesteśmy zaszczyceni, że możemy zbudować okręt, który nosi jego imię i dziedzictwo. Ta ceremonia to nie tylko początek nowego projektu, ale także symbol przyjaźni, współpracy i wspólnej wizji inżynieryjnej między naszymi narodami. Po dzisiejszym osiągnięciu kamienia milowego, w styczniu 2026 położymy stępkę pod pierwszy okręt i planujemy dostarczyć oba okręty Marynarce Wojennej Portugalii w 2028. Wierzymy, że te okręty znacząco wzmocnią zdolności operacyjne Marynarki Wojennej Portugalii i przyczynią się do wzmocnienia potencjału morskiego NATO.
Przypomnijmy, że umowa na budowę obu okrętów, o nieujawnionej wartości, pomiędzy STM Savunma Teknolojileri Mühendislik ve Ticaret A.Ş. a Ministerstwem Obrony Portugalii została zawarta 17 grudnia 2024 w Lizbonie. Pierwotnie, początek budowy pierwszego okrętu wyznaczono na pierwszy kwartał 2025.
Okręty mają mieć 137,06 m długości, 19,1 m szerokości, 6,7 m zanurzenia oraz 11 000 t pełnej wyporności. Napęd ma składać się z pojedynczego silnika wysokoprężnego elektrycznego, co zapewni prędkość maksymalną ponad 19 w. oraz zasięg ponad 14 000 mil morskich przy prędkości ekonomicznej 14 w. Autonomiczność wyniesie 90 dni, a załoga ma liczyć 100 oficerów i marynarzy (z czego minimalna załoga wyniesie 50 osób z możliwością dodatkowego, czasowego zaokrętowania kolejnych 100 osób – łącznie maksymalnie 200 osób na pokładzie). Będą wyposażone w lądowiska dla śmigłowca i bezzałogowego statku latającego.
Okręty będą zdolne do transportu w ładowniach do 4000 m3 paliwa okrętowego typu F76, 350 m3 nafty lotniczej typu F44 (JP5), także 650 m3 słodkiej wody, 700 m3 ładunków suchych, 60 beczek z olejem przekładniowym, a także sześciu kontenerów TEU na dziobie. Przeładunek będzie odbywał się za pomocą dwóch masztów przeładunkowych w centralnej części kadłuba.
Zgodnie z wymogiem zamawiającego, okręty będą też dostosowane do transportu 20 lekkich pojazdów opancerzonych oraz prowadzenia misji humanitarnych i ewakuacji medycznej, wsparcia dowodzenia i operacji desantowych, projekcji regionalnej siły oraz poszukiwawczo-ratowniczych. Do samoobrony jednostki będą wykorzystywać dwa 20-mm zestawy obrony bezpośredniej Mk15 Phalanx Block 1B i dwa zdalnie sterowane moduły uzbrojenia z 12,7-mm karabinami maszynowymi.
Spółka STM Savunma Teknolojileri Mühendislik ve Ticaret A.Ş. zbudowała dla Marynarki Wojennej Pakistanu, wprowadzony do służby w 2018, okręt wsparcia logistycznego PNS Moawin (A39) oraz legitymizuje się realizacją programów okrętowych dla Ukrainy i Malezji, jak również dostawą dwóch okrętów logistycznych dla rodzimej marynarki wojennej: TCG Yüzbaşı Güngör Durmuş i Ütğm Arif Ekmekçi (A-575), w służbie, odpowiednio, od 2021 i 2024.
Jeśli chodzi o portugalskie siły morskie, to od 3 października 2024 w rumuńskiej stoczni Șantierul naval Galați w miejscowości Gałacz nad Dunajem, należącej do niderlandzkiej spółki Damen Shipyards, trwa budowa wielozadaniowego okrętu z płaskim pokładem lotniczym o kryptonimie PMN (Plataforma Naval Multifuncional), który otrzyma nazwę NRP Don João II (A5208).
⚓ Portekiz Deniz Kuvvetleri Denizde İkmal ve Lojistik Destek Gemisi Projesi – Sac Kesim Töreni 🇵🇹🤝🇹🇷https://t.co/6iPmT4WeAo
—⚓Portuguese Navy Auxiliary Oiler Replenisher and Logistics Ship Project – Steel Cutting Ceremony 🇵🇹🤝🇹🇷https://t.co/SRrMgBuHu2
—⚓Marinha… pic.twitter.com/rlyvPcl4sF
— STM (@STMDefence) November 16, 2025
Czytaj także: