W piątek, 14 lipca br., spółka BAE Systems poinformowała o pierwszym stratosferycznym locie bezzałogowej platformy wysokościowej/pseudosatelity PHASA-35 (Persistent High Altitude Solar Aircraft), klasy HAPS (High Altitude Pseudo-Satellite). Przygotowania do lotu wysokościowego trwały od października 2020, gdy przeprowadzono jego symulację.
Lot został zrealizowany w czerwcu br. na Nowym Meksykiem w USA. Trwał 24 godziny non stop, a samolot wzniósł się na stały pułap ponad 20 100 m (66 tys. stóp) w stratosferze (10-50 km nad powierzchnią Ziemi).
Samolot wystartował z Spaceport America w Nowym Meksyku i krążył nad poligonem rakietowym White Sands amerykańskich wojsk lądowych (US Army). Próba była wspierana przez przez US Army Space and Missile Defense Command Technical Center, Naval Surface Warfare Center, Port Hueneme Division oraz Detachment White Sands.
Udana próba wykazała wydajność tego eksperymentalnego systemu w wielu obszarach. Jest to pierwsza z serii prób planowanych w celu potwierdzenia wydajności platformy, wsparcia rozwoju i walidacji punktów testowych, aby umożliwić wdrożenie PHASA-35 na rynkach obronnych i komercyjnych na całym świecie.
Lot stanowi znaczący kamień milowy w rozwoju platformy PHASA-35, który rozpoczął się w 2018. PHASA-35 został zaprojektowany przez spółkę zależną BAE Systems, Prismatic Ltd i działające przy brytyjskim Ministerstwie Obrony laboratorium DSTL (Defence Science and Technology Laboratory). Zbudowano dwa prototypy, a oblot pierwszego nastąpił 17 stycznia 2020. Wcześniej, bba zaprezentowano publicznie po raz pierwszy podczas targów przemysłu obronnego i bezpieczeństwa DSEI 2019 w Londynie.
PHASA-35 ma szeroki zakres potencjalnych zastosowań, operować nawet przez 12 miesięcy non-stop wysoko ponad występującymi zjawiskami pogodowymi i konwencjonalnym ruchem lotniczym, może służyć jako element sieci łączności 4G i 5G, a także być wykorzystywany do pomocy ofiarom katastrof czy do ochrony granic (nadzór i rozpoznanie) jako alternatywa dla tradycyjnych systemów powietrznych i satelitarnych. W zależności od potrzeb użytkownika można go przystosować do przenoszenia różnorodnego wyposażenia, takiego jak kamery telewizyjne, kamery termowizyjne, czy urządzenia łączności.
Zdjęcia: BAE Systems
Program PHASA-35 jest obecnie realizowany przez FalconWorks, nowe centrum zaawansowanych badań i rozwoju w sektorze lotniczym BAE Systems, stworzonym w celu dostarczania Wielkiej Brytanii i jej sojusznikom szeregu najnowocześniejszych zdolności operacyjnych.
PHASA-35, który ma 35-metrową rozpiętość skrzydeł i przenosi 15-kilogramowy ładunek, wykorzystuje szereg wiodących na świecie technologii, w tym zaawansowane materiały kompozytowe, system zarządzania energią elektryczną, ogniwa słoneczne i panele fotowoltaiczne, aby dostarczać energię w ciągu dnia, która jest magazynowana w ładowalne ogniwa, aby utrzymać lot przez noc.
Dave Corfield, dyrektor generalny Prismatic Ltd, powiedział:
Jest to fantastyczne osiągnięcie dla wszystkich zaangażowanych osób i pokazuje zaangażowanie BAE Systems w inwestowanie w nowe technologie i rynki. Pierwszy lot PHASA-35 w stratosferze pokazuje, że statek ten jest na dobrej drodze, aby stać się w przyszłości podstawowym systemem do długodystansowych zastosowań na dużych wysokościach i komunikacji. Udane testy są świadectwem ciężkiej pracy fantastycznego zespołu, który zbudowaliśmy w ciągu ostatnich kilku lat w ramach Prismatic i we wszystkich naszych firmach partnerskich, w tym Piran, Amprius, Microlink, Honeywell, PMW Dynamics i Met Office. Nie mogę się doczekać kolejnych kroków w rozwoju tego unikalnego systemu.
Cliff Robson, dyrektor zarządzający w dziale lotniczym BAE Systems, dodał:
PHASA-35 otwiera nowe możliwości – otwiera stratosferę na nowe możliwości. Zespół, który łączy know-how BAE Systems z całego świata z innowacyjnymi technologiami energii słonecznej i zarządzania energią, wykazał się ogromnym zaangażowaniem i ambicją, podejmując wyzwania związane z nowatorskimi technologiami i podejściami. To partnerskie podejście jest kluczem do naszej zdolności do poszerzania naszej wiedzy specjalistycznej w dziedzinie obronności dzięki nowemu myśleniu i technologiom.
Głównym konkurentem PHASA-35 jest opracowany przez europejską spółkę Airbus Defence and Space i zarządzany obecnie przez AALTO (dawna Airbus HAPS Connectivity Business), statek powietrzny o nazwie Zephyr S o rozpiętości skrzydeł 25 m i masie poniżej 75 kg. Z kolei w Chinach w 2017 powstał, opracowany przez instytut CAAA (China Academy of Aerospace Aerodynamics), bsl Rainbow o rozpiętości skrzydeł wynoszącej 40 m.
We have lift-off ✈️ Over a 24-hour period, PHASA-35 completed a stratospheric flight trial and soared to more than 66,000 feet before landing successfully. Congratulations to everyone who helped get this project off the ground 👏https://t.co/TXBn2lXjv2 pic.twitter.com/M5HqyO9iEQ
— BAE Systems (@BAESystemsplc) July 14, 2023