W piątek, 24 lipca 2026, francuska grupa Thales poinformowała o złożeniu zamówienia przez Ministerstwo Obrony Rumunii na 12 wielofunkcyjnych dozoru przestrzeni powietrznej Ground Master 200 Multi-Mission All-in-one (GM200 MM/A). Z kolei w piątek, 17 lipca, resort obrony w Bukareszcie poinformował o autoryzowaniu zamówienia w europejskiej spółce Airbus Helicopters 12 średnich śmigłowców wielozadaniowych H225M Caracal. Umowy sygnowała rumuńska Generalna Dyrekcja Uzbrojenia z Generalną Dyrekcją ds. Uzbrojenia (Direction générale de l’Armement, DGA) przy Ministerstwie ds. Sił Zbrojnych i Weteranów Francji.
GM200 MM/A
Zgodnie z informacją z 28 kwietnia br., gdy zatwierdzono 15 programów zakupowych w programie SAFE (Security Action for Europe) z listy upublicznionej 26 stycznia, Rumunia planowała zakup 12 systemów radarowych średniego zasięgu za 258 mln EUR (1,114 mld zł), a według źródeł medialnych miały to właśnie być francuskie z serii GM200, a których cena nie wzrosła, wbrew niedawnym kontrowersjom. Przy czym wartość samego zamówienia dla Thales to około 247 mln EUR (1,067 mld zł).
Zdjęcie: Thales
Pierwsze dostawy zaplanowano na 2027.
Thales podkreśla, że od ponad dwóch dekad jest zaufanym partnerem w Rumunii, wspierając modernizację sił zbrojnych kraju i zatrudniając tam ponad 850 osób. Rumunia jest również siedzibą jednego z globalnych centrów kompetencyjnych grupy w dziedzinie inżynierii.
W imieniu Thales pragnę szczerze podziękować ministerstwom obrony Rumunii i Francji za okazane zaufanie. Nasza Grupa w pełni popiera ambicje Rumunii w zakresie rozwoju długoterminowego potencjału przemysłowego i wiedzy specjalistycznej w dziedzinie radarów. W duchu inicjatywy SAFE utworzymy Centrum Kompetencji Radarowych, które będzie towarzyszyć tej umowie. Jesteśmy gotowi do rozszerzenia partnerstwa z rumuńskim przemysłem, wzmocnienia lokalizacji, utrzymania gotowości operacyjnej i wniesienia wkładu w przyszłe inicjatywy NATO i europejskie z udziałem Rumunii – powiedział Pascale Sourisse, starszy wiceprezes wykonawczy ds. rozwoju międzynarodowego w Thales.
Zamówienia te są realizowane w ramach zakupów zarządzanych przez Francję za pośrednictwem mechanizmu FASt (Francuskie Zakupy dla Partnerów Strategicznych – przyp. red.), utworzonego przez francuską DGA w celu dokonywania zakupów w imieniu i na rachunek krajów partnerskich Francji. Współpraca francusko-rumuńska, już bardzo dynamiczna w wymiarze operacyjnym, jest również wzmacniana na poziomie zdolności dzięki decyzji Bukaresztu o wyposażeniu swoich sił zbrojnych we francuskie rozwiązania przemysłowe – dodał Patrick Pailloux, dyrektor generalny DGA.
GM200, pracujący w paśmie S, może wykrywać cele w odległości do 350 km, na pułapie do ok. 24 400 m i śledzić je w odległości do 100 km. Zestaw składa się 20-stopowego kontenera ISO, który mieści zespół zasilania PGU (Power Generator Unit) do autonomicznej 24-godzinnej pracy oraz kabinę operacyjną dla dwóch operatorów. Na jego stropie znajduje się podnoszony maszt z anteną stacji radiolokacyjnej AESA 3D w technologii azotku galu (GaN). Całość może być transportowana na samochodzie ciężarowym, rozkładana do rozpoczęcia pracy w 15 minut, z czasem odszyfrowania wynoszącym 10 minut.
Produkcja GM200 rozpoczęła się w 2010 na zamówienie nieujawnionego wówczas odbiorcy eksportowego. Wariant ten został zaoferowany również Polsce podczas kieleckich targów MSPO 2017, w ramach wsparcia Programu Operacyjnego obrony powietrznej na przeciwlotniczy zestaw rakietowy krótkiego zasięgu Narew.
Ostatnio na zakup tych radarów zdecydowały się Katar (ten sam wariant GM200 MM/A), a w w wersji kompaktowej GM200 MM/C: Szwecja, Dania, Norwegia, Litwa i Królestwo Niderlandów. GM200 MM/A trafiły też do Ukrainy jako pomoc francuska, zgodnie z porozumieniami z 1 lutego 2023 i 7 czerwca 2024, w ramach systemu obrony powietrznej krótkiego zasięgu.
H225M Caracal
W ubiegłym tygodniu zatwierdzono umowę na 12 śmigłowców wielozadaniowych średniej klasy wagowej H225M Caracal. Pierwotnie, budżet zamówienia wynosił 1,285 mld EUR (5,55 mld zł), ale uwzględniono pozyskanie co najmniej 12 egzemplarzy. Później zatwierdzono ostatecznie na ten cel 852 mln EUR (3,679 mld zł), z czego dla Airbus Helicopters przypadnie około 757 mln EUR (3,269 mld zł). Oprócz wiropłatów umowa obejmuje początkowy pakiet wsparcia logistycznego i szkolenie personelu latającego i naziemnego.
Zdjęcie: Airbus Helicopters
Jak poinformowano śmigłowce H225M Caracal będą wyposażone w konfigurację dostosowaną do atakowania celów naziemnych, zdolną do wykonywania misji szturmowych, rozpoznawczych, obserwacyjnych i ochrony taktycznej, a także specjalistycznych dziennych i nocnych misji szturmowych. Oznacza to w praktyce integrację pakietu systemu uzbrojenia HForce, który w standardowej konfiguracji składa się z komputera Rockwell Collins Deutschland (RCD) FMC-4212, nahełmowego systemu celowniczego HMSD Thales Scorpion i pulpitów do sterowania uzbrojeniem. Uzbrojenie to 12,7-mm km FN Herstal HMP400, umieszczony w zasobniku podskrzydłowym, 20-mm działko Nexter NC621 i wyrzutnia niekierowanych pocisków rakietowych Thales FZ231.
Obecnie, Rumunia dysponuje w tym zakresie 22 śmigłowcami wsparcia ogniowego IAR 330L SOCAT oraz 35 transportowymi IAR 330LM. Są to licencyjne Aérospatiale SA 330 Puma. Łącznie 56 egzemplarzy jest w Siłach Powietrznych i 3 SOCAT w Marynarce Wojennej w wersji morskiej (zostaną zastąpione przez dwa H215M).
Warto dodać, że spółka Airbus Helicopters otrzymała 10 czerwca br., również w programie SAFE, zamówienie od Ministerstwa Spraw Wewnętrznych Rumunii na 12 wielozadaniowych śmigłowców, obejmujących siedem H160 i pięć H145. Zgodnie z listą programów, MSW zamierzało pozyskać 7 śmigłowców wielozadaniowych średnio-ciężkich o masie startowej 4,5-9 ton oraz 5 śmigłowców lekko-średnich o masie startowej 3,2-7 ton. Odrzucono kontrofertę m.in. włoskiej spółki Leonardo z AW139.
H225M Caracal to wojskowy wariant H225 Super Puma (a w zasadzie H125M Super Puma), początkowo oznaczony jako Eurocopter EC725 Caracal – oblatany 27 listopada 2000 i wprowadzony do służby w lutym 2005. W ostatnich kilkunastu miesiącach zamówienia na nowe wiropłaty złożyły Maroko (10 egzemplarzy), Królestwo Niderlandów (12 fabrycznie nowych egzemplarzy, zamiast 14 planowanych wcześniej) oraz Irak (także 12).
Poza tym, śmigłowce Caracal trafiły na eksport do Brazylii, Indonezji, Kuwejtu, Malezji, Meksyku, Singapuru, Tajlandii oraz Węgier. Z zakupu wycofały się Polska i Zjednoczone Emiraty Arabskie. W planach pozyskanie miały też Kazachstan i Indie, ale nie doszło do sygnowania umów. Z kolei w styczniu 2025 Francja rozpoczęła odbiory nowych wiropłatów (dwóch z ośmiu zamówionych). Zbudowano ponad 350 egz. (Śmigłowce H225 Super Puma i H225M Caracal z nalotem miliona godzin).
Czytaj także:
- Thales i Destinus rozwiną systemy uderzeniowe i obrony powietrznej
- Pierwsza umowa wykonawcza na zestawy SPYDER dla Rumunii
- System przeciwdronowy MEROPS AS‑3 Surveyor wdrożony w Rumunii
- SAFE: Umowa wykonawcza na Oerlikon Skyranger 35 na podwoziu KF41 Lynx dla Rumunii
- SAFE: Rheinmetall z pięcioma umowami w Rumunii za 5,7 mld EUR
- Grupa WB i Romaero zaoferują system rozpoznawczo-uderzeniowy w Rumunii
