W środę, 19 sierpnia 2026, służba prasowa Marynarki Wojennej Szwecji (Svenska marinen) oraz wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz poinformowali w mediach społecznościowych, że w Szwecji rozpoczęły się szkolenia polskich marynarzy, którzy sformują załogę pomostowego okrętu podwodnego A17 Södermanland.
Zdjęcie: Saab Defence and Security
W Szwecji rozpoczęły się szkolenia naszych marynarzy, którzy będą tworzyć załogę okrętu podwodnego A17. Będzie on pełnił funkcję tzw. gap fillera, na którym marynarze 3. Flotylli Okrętów będą poznawać zasady działania okrętu. W tej chwili nasi marynarze przechodzą pierwszy etap szkolenia, m. in. z medycyny pola walki oraz OPA (Obrona Przeciwawaryjna Okrętu). Dodatkowo dla części załogi zaplanowano „Rescue escape training” czyli szkolenie z ewakuacji. Drugi etap to symulatory oraz szkolenia bezpośrednio na pokładzie jednostki typu A17.
Władysław Kosiniak-Kamysz
W czerwcu stało się jasne, że Polska kupi szwedzkie okręty podwodne. Jako część umowy szwedzka załoga polska ma być szkolona w Szwecji. Teraz, zaledwie 49 dni po podpisaniu kontraktu, polska załoga rozpoczyna swoje szkolenie, które potrwa do początku 2028 roku.
Svenska marinen
Przypomnijmy, że w ramach programu Orka, 29 czerwca br. zostały podpisane dwie umowy: ze spółką Saab Defence and Security na trzy nowe okręty podwodne na bazie typu A26 Blekinge za 47 mld SEK (18,18 mld zł) z dostawami w latach 2031-2038 oraz z urzędem zamówień obronnych FMV (Försvarets materielverk) przy Ministerstwie Obrony Królestwa Szwecji na leasing okrętu podwodnego HSwMS Södermanland (Söd) typu A17 Södermanland wraz z wyposażeniem, uzbrojeniem, wsparciem technicznym i szkoleniem za ok. 1,9 mld SEK (734,915 mln zł), co ma nastąpić w 2027.
Jak wówczas informowała strona szwedzka, szkolenia pierwszych techników i mechaników, ze względu na złożoność systemów, rozpoczną się właśnie w sierpniu w bazie morskiej w Karlskronie, gdzie stacjonuje 1. Flotylla Okrętów Podwodnych.
Warto zauważyć, że jednostka ta przeszła modernizację na podstawie umowy z 14 września 2022 o wartości 470 mln SEK (wówczas 178,5 mln zł) pomiędzy Saab a FMV, wydłużającą okres jej eksploatacji do 2030 poprzez zastosowanie około 50 modyfikacji, w tym wymianę akumulatorów oraz rozpoczęcie prac nad bateriami nowej generacji. Niewykluczone, że okręt poddano także naprawom, w związku z tym, że 25 stycznia 2022 w wyniku niewłaściwego zabezpieczenia, po wypompowaniu wody przebywający w suchym doku przewrócił się. Okręt powrócił do szwedzkiej służby 26 czerwca 2024.
Okręty podwodne typu A17 Södermanland zbudowane pierwotnie jako typ Västergötland przez ówczesną stocznię Kockums AB w Malmö (obecnie Saab Kockums, część Saab Defence and Security) mają po 60,5 m długości (zostały wydłużone o 12 m w ramach pierwszej modernizacji w latach 2003-2004 z 48,5 m), 6,1 m szerokości i 5,6 m wysokości kadłuba. Jednostki wypierają pod wodą 1500 t (w porównaniu z 1150 t przed modernizacją).
Ich największym atutem jest zmodernizowana maszynownia. Zespół napędowy tworzą dwa silniki wysokoprężne Hedemora i silniki elektryczne Kockums v4-275R Stirling, zainstalowane w ramach modernizacji. Dzięki temu okręty charakteryzują się nowoczesnym, niezależnym od powietrza napędem (Air Independent Propulsion, AIP), zapewniającym prędkość do 20 w. i możliwość pozostawania pod wodą przez wiele tygodni. Załoga składa się z 20 oficerów i podoficerów oraz 6 marynarzy. Uzbrojenie stanowi 6 wyrzutni dla 533-mm torped i 4 wyrzutnie dla 400-mm torped i min.
Pierwsze dwa okręty w pierwotnej konfiguracji, HSwMS Västergötland (Vgd) i Hälsingland (Hgd) zostały odsprzedane do Singapuru jako typ Archer, a zmodernizowane Södermanland (Söd) i Östergötland (Ögd) były oferowane Polsce jako rozwiązanie pomostowe przed uruchomieniem programu Orka, o czym informował 28 listopada 2019 ówczesny minister obrony narodowej Mariusz Błaszczak. Jednakże 23 lutego 2021 minister oświadczył, że toczące się negocjacje nie idą w dobrym kierunku, a resort jest zaniepokojony czasem, jeśli chodzi o możliwość pozyskania tych okrętów i ceną. Ostatecznie zrezygnowano z ich zakupu. Östergötland został wycofany ze służby i skierowany do rezerwy w 2021, a Södermanland ponownie stał się przedmiotem polsko-szwedzkich negocjacji.
‼️W Szwecji rozpoczęły się szkolenia naszych marynarzy, którzy będą tworzyć załogę
okrętu podwodnego A17. Będzie on pełnił funkcję tzw. gap fillera, na którym marynarze 3 Flotylli Okrętów
będą poznawać zasady działania okrętu.W tej chwili nasi marynarze przechodzą pierwszy… pic.twitter.com/U7jcYlSylB
— Władysław Kosiniak-Kamysz (@KosiniakKamysz) August 19, 2026
I juni blev det klart att Polen skulle köpa svenska ubåtar. Som en del av affären ska den polska besättningen utbildas i Sverige.
Nu, bara 49 dagar efter att kontraktet skrevs på, påbörjar den polska besättningen sin utbildning som pågår till början av 2028. 🇵🇱🇸🇪 pic.twitter.com/XAko9SolQ4
— Marinen (@Swedish_Navy) August 19, 2026