We wtorek, 21 lipca 2026, w Londynie odbyło się spotkanie ministrów obrony Kanady, Wielkiej Brytanii, Włoch i Japonii podczas którego, rząd w Ottawie dołączył do brytyjsko-włosko-japońskiego programie budowy samolotu wielozadaniowego 6. generacji GCAP (Global Combat Air Programme) jako obserwator.
Zdjęcie: GCAP
Włoski minister obrony Guido Crosetto, japoński minister obrony Koizumi Shinjirō, brytyjski minister obrony obrony Wes Streeting i kanadyjski minister obrony narodowej David J. McGuinty spotkali się w Londynie, aby omówić udział Kanady w GCAP. Ministrowie Włoch, Japonii i Wielkiej Brytanii z zadowoleniem przyjęli udział Kanady w charakterze obserwatora, a wszyscy czterej ministrowie z zadowoleniem przyjęli możliwości wynikające z tego ważnego wydarzenia. To ogłoszenie stanowi ważny krok w zacieśnianiu współpracy między zaufanymi partnerami o podobnych poglądach w ramach programu.
Status obserwatora zapewni Kanadzie lepszy wgląd w GCAP i możliwość pogłębienia wiedzy na temat zarządzania programem, jego potencjału i ram przemysłowych, a także powiązanych wymogów bezpieczeństwa i szerszych możliwości partnerstwa.
W przypadku Włoch, Japonii i Wielkiej Brytanii zaangażowanie Kanady wesprze również lepszą koordynację priorytetów strategicznych i pogłębi wzajemne zrozumienie przyszłych ambicji w zakresie lotnictwa bojowego, wzmacniając tym samym bezpieczeństwo globalne.
Od początku program GCAP opierał się na zasadzie, że współpraca międzynarodowa przynosi znaczące korzyści. W złożonym globalnym środowisku bezpieczeństwa Włochy, Japonia i Wielka Brytania niezmiennie angażują się we współpracę z zaufanymi sojusznikami i partnerami w celu wzmocnienia programu i maksymalizacji jego długoterminowego wpływu strategicznego.
Rozpoczynając nową fazę programu, ministrowie Włoch, Japonii i Wielkiej Brytanii potwierdzili swoje zaangażowanie na rzecz otwartości, współpracy z partnerami o podobnych poglądach oraz dostarczenia samolotu bojowego nowej generacji, zdolnego do sprostania przyszłym wyzwaniom bezpieczeństwa.
Zdjęcie: Jakub Link-Lenczowski, MILMAG
W ramach programu, spółka joint venture Edgewing, złożona z BAE Systems (Wielka Brytania), Leonardo (Włochy) i Japan Aircraft Industrial Enhancement Co. Ltd. (Japonia), otrzymała ostatnio dwie umowy od Międzynarodowej Organizacji Rządowej GCAP: 2 kwietnia o wartości o wartości 686 mln GBP (wówczas 3,368 mld zł) oraz 3 lipca o wartości 4,6 mld GBP (wówczas 23,04 mld zł). Edgewing jest odpowiedzialne za projektowanie, rozwój i dostawę samolotów bojowych nowej generacji – celem jest rok 2035 – i pozostanie organem projektowym dla GCAP przez cały okres użytkowania, który ma trwać dłużej niż do 2070.
Oprócz trzech wymienionych spółek – liderów programu podwykonawcami są: Avio Aero (Włochy), ELT Group (Włochy), IHI (Japonia), MBDA (Włochy i Wielka Brytania), Mitsubishi Electric (Japonia) i Rolls-Royce (Włochy).
Co ciekawe, dołączeniem do programu jest zainteresowana Polska, o czym informował 19 marca br. wiceminister aktywów państwowych Konrad Gołota, odpowiedzialny za nadzór nad spółkami państwowego przemysłu zbrojeniowego. Wcześniej dołączenie wyrażała Arabia Saudyjska, a wśród innych zainteresowanych stron można wymienić także Australię i Portugalię.
Program GCAP został uruchomiony 9 grudnia 2022 i zastąpił wcześniejsze narodowe inicjatywy, brytyjski Tempest i japoński F-X. Nowy samolot zastępował obecnie eksploatowane Eurofighter Typhoon (przez Wielką Brytanią i Włochy) oraz F-15J/DJ Eagle i F-2 (przez Japonię) oraz uzupełni obecnie wdrażane przez trzy państwa samoloty F-35. Zakłada się również opracowanie bojowego bezzałogowego statku latającego, tzw. lojalnego skrzydłowego wraz z uzbrojeniem. Wcześniej zainteresowana udziałem była Szwecja, ale w 2023 ogłoszono, że Sztokholm sam opracuje następcę JAS 39 Gripen w programie KFS (Konceptprogram Framtida Stridsflygsystem) o kryptonimie Vägval.
We are delighted to welcome Canada as our first #GCAP Observer!
Read the quadrilateral joint statement to find out why this is an important moment for our programme and how Canada will benefit from being a GCAP Observer:https://t.co/iLwh3YehQY
🇮🇹🇯🇵🇬🇧➕🇨🇦 pic.twitter.com/miKEPqVFe4
— GCAP (@GCAP_int) July 21, 2026
This is how we celebrated the arrival of Canada as our first #GCAP Observer, on day 2 of @FIAFarnborough #FIA26
🇮🇹🇯🇵🇬🇧➕🇨🇦 pic.twitter.com/aFKL8s0lrl
— GCAP (@GCAP_int) July 21, 2026
