W poniedziałek, 27 lipca 2026, służba prasowa Sił Powietrznych Nigerii (Nigerian Air Force, NAF) poinformowała o odbiorze trzech z 24 zamówionych we Włoszech lekkich samolotów szkolno-bojowych Leonardo M-346FA o numerach seryjnych NAF 01, NAF 02 i NAF 03. Po zakończeniu fabrycznych testów odbiorczych (Factory Acceptance Test) w zakładach Leonardo Aircraft Division, sfinalizowanych ćwiczeniami w powietrzu, delegacja nigeryjska złożona z przedstawicieli NAF i Ministerstwa Obrony formalnie przejęła samoloty od producenta.
Zdjęcia: Nigerian Air Force HQ via Facebook
Poza procesem akceptacji, delegacja współpracowała również z Leonardo Aircraft Division w zakresie szkolenia pilotów i obsługi technicznej, wsparcia logistycznego i długoterminowego utrzymania floty, a także inspekcji zaawansowanych systemów symulacji i naziemnych systemów szkoleniowych, które wzmocnią rodzime zdolności szkoleniowe, zwiększą gotowość operacyjną i zapewnią efektywne wykorzystanie floty M-346FA.
Komentując to wydarzenie, Szef Sztabu Sił Powietrznych, marszałek lotnictwa Sunday Kelvin Aneke, stwierdził, że unikalne połączenie zaawansowanego szkolenia pilotów i zdolności bojowych M-346FA znacząco zwiększy zdolność Sił Powietrznych Nigerii do wystawiania załóg gotowych do walki, jednocześnie zwiększając ich zdolność do przeprowadzania precyzyjnych uderzeń, bliskiego wsparcia powietrznego, przechwytywania celów powietrznych i innych misji walki powietrznej w odpowiedzi na zmieniające się środowisko bezpieczeństwa w Nigerii.
W strukturach NAF, włoskie samoloty zastąpią 8 przestarzałych chińskich F-7 oraz uzupełnią skromne 3 egzemplarze chińsko-pakistańskich JF-17A/Block 2B Thunder, 8 samolotów szturmowych Dassault/Dornier Alpha Jet A/E oraz 12 samolotów szturmowych A-29B Super Tucano.
Pierwsze informacje o tym, że Nigeria zamówiła 24 egzemplarze włoskich samolotów (12 w ramach zamówienia podstawowego + 12 w ramach zamówienia opcjonalnego za 1,2 mld USD), wówczas oznaczonych jako M-346LFFA (Light Fighter Family of Aircraft) pojawiły się 11 marca 2021 na łamach nigeryjskiego bloga Africa Intelligence. Jednak wówczas producent zaprzeczył temu. Dopiero w październiku 2024 potwierdzono sprzedaż do Nigerii z dostawami planowanymi na 2025. Terminu nie dotrzymano.
Nigeria jest drugim odbiorcą samolotów w wersji bojowej obecnie oznaczonej M-346FA (Fighter Attack). Pierwszym był Turkmenistan (6 egz., w tym 4 M-346FA i 2 M-346DR/FT), a kolejnym będą Azerbejdżan (szacunkowo 10 w ramach zamówienia podstawowego + 15 w ramach opcji), Austria (12 egz. + 12 egz.) oraz Indonezja (12 w najnowszej M-346F Block 20), natomiast zainteresowanie wyraża Brazylia.
Jak informuje włoska spółka Leonardo, M-346FA może służyć w misjach bliskiego wsparcia wojsk lądowych (CAS – Close Air Support), także ze wsparciem cyfrowym (CAS-D), air policing / obrony własnej przestrzeni powietrznej, przechwytywania celów wolno lecących, naprowadzania z powietrza na cele naziemne (FAC-A – Forward Air Support – Airborne), bojowych misji poszukiwawczo-ratowniczych (CSAR – Combat Search And Rescue), izolowania, w tym izolowania pola walki (BAI – Battlefield Air Interdiction), lotniczego wsparcia taktycznego działań morskich (TASMO – Tactical Air Support for Maritime Operations), a także rozpoznania (RECCE).
M-346FA zadebiutował podczas Międzynarodowego Salonu Lotniczego w Paryżu w dniach 19–25 czerwca 2017 jako rozwinięcie M-346FT (Fighter Trainer). Otrzymał mechanicznie skanującą wielomodową stację radiolokacyjną Grifo-M-346 (wariant Grifo-S), pracującą w kilku trybach, między innymi trybie SAR i ISAR (Inverse Synthetic-Aperture Radar) oraz system samoobrony Preatorian DASS (Defensive Aids Sub-System).
M-346FA dysponuje siedmioma węzłami uzbrojenia o łącznym udźwigu 3000 kg (przy maksymalnej masie startowej 9700 kg), a producent oferuje integrację z pociskami rakietowymi klasy powietrze-powietrze IRIS-T i AIM-9L/X Sidewidner, klasy powietrze-ziemia Brimstone, przeciwokrętowymi Marte ER oraz bomby niekierowane Mark 82 Snake Eye, bomby kierowane laserowo GBU-12 Paveway II, GBU-49 Enhanced Paveway II, Paveway IV, Lizard 2+ i Lizard 4, kierowane za pomocą sygnału GPS bomby GBU-3 i Lizard 4, a także zasobniki dla rakiet niekierowanych i działek.
Załoga ma do dyspozycji łącze wymiany danych Link-16, wyświetlacze nahełmowe HMD (Helmet Mounted Display), systemy rozpoznania, oznaczenia celu i walki radioelektronicznej. M-346FA korzysta także z wszystkich zaawansowanych funkcji wersji szkolnej M-346, w tym z możliwości integracji w środowisku live-virtual-constructive (LVC), czyli szkoleń wykorzystujących połączenie realnych oraz wirtualnych obiektów. Obejmuje to współpracę realnego samolotu w powietrzu z symulatorami na ziemi, z włączeniem wirtualnych sił własnych i agresora, umożliwiając w ten sposób szkolonym pilotom trening w bardzo złożonych scenariuszach taktycznych.
Samolot jest zdolny do prowadzenia patroli bojowych z pełnym obciążeniem uzbrojenia przez 2 godziny 40 minut na dystansie do 185 km od bazy macierzystej. W przypadku operacji rozpoznawczych, z dwoma dodatkowymi zbiornikami paliwa, zasobnikiem rozpoznawczym i dwiema rakietami powietrze-powietrze do samoobrony, zasięg wzrośnie do 890 km, przy czym w obu przypadkach jest możliwe przeprowadzenie tankowania w powietrzu, celem dalszego zwiększenia zasięgu i długotrwałości lotu.
NAF COMPLETES ACCEPTANCE OF FIRST M-346 FIGHTER ATTACK AIRCRAFT, BOOSTS AIRPOWER AND NATIONAL SECURITY pic.twitter.com/T94T55xG9L
— Nigerian Air Force (@NigAirForce) July 27, 2026
Czytaj także: