We wtorek, 30 czerwca 2026, dowództwo NAVSEA (Naval Sea Systems Command) opublikowało informację z zawarcia, w imieniu Departamentu Obrony USA, umowy z 26 czerwca o wartości 103 900 000 USD (391,586 mln zł) z Lockheed Martin na początkowe prace przy wsparciu modernizacji MLU (Mid-Life Upgrade) pięciu hiszpańskich fregat rakietowych typu F100 Álvaro de Bazán.
Zdjęcie: Navantia
Umowa obejmuje jedynie koszty, na wykonanie kluczowych prac początkowych, takich jak zaopatrzenie w materiały o długim okresie realizacji, wczesne wsparcie inżynieryjne oraz utworzenie poligonu testowego w ramach programu modernizacji hiszpańskich fregat. Kontrakt ten obejmuje sprzedaż sprzętu wojskowego za granicę do Królestwa Hiszpanii.
Prace będą wykonywane w Moorestown w stanie New Jersey (90%), Clearwater na Florydzie (7%), Madrycie w Hiszpanii (2%) oraz Owego w stanie Nowy Jork (1%), a ich zakończenie planowane jest na czerwiec 2027. Pierwsze fundusze z programu wojskowej sprzedaży zagranicznej FMS (Foreign Military Sales) dla Hiszpanii w wysokości 51 399 999 USD (193,916 mln zł) zostały uruchomione w momencie przyznania kontraktu i nie wygasną z końcem bieżącego roku fiskalnego (do 30 września 2026).
Przypomnijmy, że 29 stycznia Departament Stanu USA wydał zgodę na potencjalną sprzedaż do Hiszpanii pakietu modernizacyjnego MLU dla pięciu fregat za maksymalnie 1,7 mld USD (wówczas 6,01 mld zł). Pakiet obejmował m.in. zestawy Systemu Walki Aegis, centralne komputery cyfrowego przetwarzania sygnałów, 48-komorowe uniwersalne wyrzutnie pionowego startu Mark 41 VLS w wersji Baseline VII Strike Length Launcher, czyli tzw. długiej czy radary powierzchniowe AN/SPS-73(V)18 NGSSR.
Przypomnijmy, że 26 listopada 2025, zgodnie z informacją hiszpańskiej spółki Navantia, tamtejsza Rada Ministrów wydała zgodę na zawarcie umowy o szacowanej wartości 3,2 mld EUR (wówczas 13,552 mld zł) na przeprowadzenie modernizacji MLU pięciu fregat typu F100 Álvaro de Bazán. Prace mają potrwać do 120 miesięcy (10 lat) od daty zawarcia stosownej umowy z wykonawcą. Modernizacja zostanie przeprowadzona w stoczni Navantii w Ría de Ferrol.
Pięć okrętów (z sześciu planowanych), zbudowanych przez Navantię, służy w Marynarce Wojennej Hiszpanii (Armada Española). Są to Álvaro de Bazán, Almirante Juan de Borbón, Blas de Lezo, Méndez Núñez i Cristóbal Colón, które zostały wprowadzone do linii w latach 2002-2012.
Celem programu MLU jest przedłużenie okresu eksploatacji całej serii do 2045, wyeliminowanie zidentyfikowanego w nich starzenia się, zapewnienie wspólnoty zaktualizowanym systemom, poprawa ich wydajności i funkcjonalności oraz dostosowanie ich do przepisów środowiskowych.
F100 Álvaro de Bazán
F100 charakteryzują się długością 146,7 metra, szerokością 18,6 metra, zanurzeniem 4,75 metra, wypornością standardową 5900 ton i pełną 6594 ton. Napęd stanowią dwie turbiny gazowe General Electric LM2500 o łącznej mocy 46 650 KM (34 790 kW) i dwa silniki wysokoprężne Caterpillar 3600 o łącznej mocy 12 000 KM (8900 kW). Zapewnia to prędkość do 28 w. i zasięg do 4500 mil morskich przy prędkości ekonomicznej 18 w. Załoga składa się z 201 oficerów i marynarzy.
Okręty wyposażono w 48-komorową wyrzutnię pionowego startu systemu Mk 41 VLS dla 32 pocisków przeciwlotniczych SM-2MR Block IIIA lub 64 pocisków RIM-162 ESSM, osiem wyrzutni pocisków przeciwokrętowych RGM-84 Harpoon, 127-mm armatę morską Mk45 Mod 2 i dwie 325-mm wyrzutnie torped Mk 32 Mod 9 dla 12 lekkich torped Mk 46 Mod 5. Na rufie znajduje się miejsce dla jednego śmigłowca wielozadaniowego SH-60B Seahawk (LAMPS III).
Na bazie tego projektu powstały trzy nieco większe australijskie niszczyciele obrony powietrznej typu Hobart (Hobart, Brisbane i Sydney), wprowadzone w latach 2017-2020. Projekt został zmodyfikowany i charakteryzuje się z rozszerzonymi zdolnościami amerykańskiego Systemu Walki Aegis w wersji Baseline 7.1.
F100 był także wyjściowym projektem dla pięciu nieco mniejszych mniejszych norweskich fregat typu Fridtjof Nansen (Fridtjof Nansen, Roald Amundsen, Otto Sverdrup, Helge Ingstad i Thor Heyerdahl), wprowadzonych w latach 2006-2011. Jedna z nich, Helge Ingstad, została 8 listopada 2018 staranowana przez maltański tankowiec Sola TS, a następnie zatonęła w pobliżu terminalu naftowego Sture w norweskiej gminie Øygarden. Po jej wydobyciu, odholowaniu i ocenie skali szkód zdecydowano o zezłomowaniu. Norwegowie zarzucili Hiszpanom błędy konstrukcyjne, ale w czerwcu br. doszło do ugody na drodze sądowej, stwierdzając, że wypadek był skutkiem serii błędów ludzkich, a zatonięcie to kombinacja uszkodzeń i wad projektowych.
F100 był również bezskutecznie oferowany Polsce w programie Miecznik.