MIM-104 Patriot
W piątek, 29 sierpnia 2025, amerykańska Agencja Współpracy Obronnej DSCA (Defense Security Cooperation Agency) opublikowała zgodę Departamentu Stanu USA na potencjalną sprzedaż do Ukrainy pakietu wsparcia dla zestawów systemu obrony przeciwlotniczej i przeciwrakietowej MIM-104 Patriot za maksymalnie 179,1 mln USD (653,57 mln zł).
Zdjęcie: Siły Powietrzne Sił Zbrojnych Ukrainy
Zgodnie z opublikowaną informacją, rząd w Kijowie wnioskował o możliwość pozyskania zakup sprzętu i usług wspierających utrzymanie gotowości operacyjnej baterii systemów obrony powietrznej Patriot.
W zakres pakietu wchodzą następujące elementy inne niż według definicji MDE (Major Defense Equipment): części zamienne (niejawne i jawne), wsparcie techniczne, oprogramowanie (niejawne i jawne) i aktualizacje oprogramowania, modyfikacje systemów i powiązane zestawy modyfikacyjne, sprzęt testowy, sprzęt łączności i akcesoria, usługi integracyjne, naprawy i zwroty, magazynowanie, oprzyrządowanie, program nadzoru w terenie, program międzynarodowych usług inżynieryjnych, sprzęt do wsparcia technicznego, pomoc techniczna ze strony przedstawicieli rządu USA i wykonawców umowy (RTX i Lockheed Martin), szkolenia, usługi wsparcia inżynieryjnego i logistycznego, publikacje (niejawne i jawne) i dokumentacja techniczna, oprogramowanie (niejawne) oraz inne powiązane elementy logistyczne i wsparcia programu.
Przypomnijmy, że 14 lipca br. podczas spotkania w Waszyngtonie prezydenta USA Donalda Trumpa z sekretarzem generalnym NATO Markiem Rutte, gospodarz Białego Domu ogłosił zgodnie z zapowiedziami, pierwszy pakiet pomocy wojskowej Ukrainie, złożony z dodatkowych zestawów systemu Patriot, ale zapłaci za nie Europa. 24 sierpnia br. dostawę dwóch nowych baterii tego systemu ogłosiły wspólnie Niemcy i Norwegia za równowartość 7 mld NOK (2,539 mld zł).
Tak więc szacuje się, że Ukraina dysponuje około 9-10 bateriami systemu Patriot (dokładna liczba jest niejawna), pochodzącymi z donacji z USA (3 baterie), Niemiec (4 baterie), Norwegii (1 bateria), Królestwa Niderlandów (5 wyrzutni), Rumunii (1 bateria) i Izraela (liczba nieznana).
Starlink
Tego samego dnia wydano zgodę na sprzedaż do Ukrainy usług satelitarnego systemu łączności Starlink i powiązanego wyposażenia w pakiecie za maksymalnie 150 mln USD (547,38 mln zł).
Zdjęcie: Ministerstwo Obrony Ukrainy
Zgodnie z opublikowaną informacją, rząd w Kijowie wnioskował o rozszerzenie usług łączności satelitarnej dla terminali naziemnych systemu Starlink.
W zakres pakietu wchodzą następujące elementy inne niż według definicji MDE (Major Defense Equipment): usługi wsparcia inżynieryjnego, technicznego i logistycznego rządu USA oraz wykonawcy umowy (SpaceX), a także inne powiązane elementy wsparcia logistycznego i programowego.
Finansowanie Starlink dla Ukrainy ewoluowało od początkowych darowizn od SpaceX do mieszanki wsparcia rządowego z różnych krajów, w tym USA i Polski. Początkowo, w 2022, SpaceX dostarczyło tysiące terminali za darmo, pokrywając koszty usług, ale szybko zwróciło się do rządów o wsparcie ze względu na rosnące wydatki (szacowane na setki milionów dolarów rocznie). Do połowy 2022 ponad 20 000 terminali było finansowanych głównie przez kraje takie jak Polska (ok. 19 500 terminali do 2023), USA (poprzez USAID i Departament Obrony), Wielką Brytanię, Francję i Niemcy, które pokrywały ok. 85% kosztów sprzętu i 30% usług. W czerwcu 2023 Departament Obrony USA podpisał kontrakt ze SpaceX na pokrycie kosztów usług, co stało się głównym źródłem finansowania (USA zablokowały Rosji dostęp do systemu łączności Starlink).
Polska finansuje obecnie ok. 25 000-30 000 terminali Starlink (koszt ok. 43–50 mln EUR rocznie), co jest kluczowe dla frontu. Jednak 25 sierpnia br. prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę przedłużającą pomoc dla Ukraińców (w tym finansowanie Starlink) po 30 września, argumentując potrzebą surowszych kryteriów. Rząd Donalda Tuska ostrzega, że to usuwa podstawy prawne i fundusze, co grozi przerwaniem wsparcia. Mimo to Ukraina wyraża pewność co do kontynuacji, a Kancelaria Prezydenta RP zapewnia, że nic się nie zmienia w finansowaniu Starlink, planując nową ustawę.