Defence & Space

Pociski przeciwokrętowe JSM dla nieujawnionego klienta

Norweska spółka Kongsberg Defence & Aerospace podpisała umowę z nowym, nieujawnionym klientem na dostawy pocisków przeciwokrętowych JSM (Joint Strike Missile).

2026-07-02 | Rafał Muczyński | 3 minuty

Marek Karabuła objął stanowisko wiceprezesa zarządu PGZ

Rada Nadzorcza Polskiej Grupy Zbrojeniowej, w wyniku postępowania kwalifikacyjnego ogłoszonego w dniu 20 maja, podjęła uchwałę o powołaniu Pana Marka Karabuły na stanowisko wiceprezesa…

2026-07-02 | Redakcja | 3 minuty

Politycy kontra armia, czyli krótka historia polskiej modernizacji

Są w polskiej polityce obronnej tematy, które wracają regularnie niczym bumerang. Nie dlatego, że wojskowi nie wiedzą, czego potrzebują, ale głównie dlatego, że od lat politycy pytają żołnierzy…

2026-06-26 | Sławek Zagórski | 8 minut

Polskie bezpieczeństwo w cieniu politycznych sporów

Polska w końcu buduje sieć bezpieczeństwa. Traktaty z Londynem i Paryżem oraz umowa z Berlinem wzmacniają pozycję Warszawy. Ważne jednak by była zgoda ponad podziałami politycznymi.…

2026-06-19 | Sławek Zagórski | 6 minut

MON: Trwa nabór do programu akceleracyjnego NATO DIANA 2027

Trwa nabór do kolejnej edycji programu akceleracyjnego NATO DIANA. Innowatorzy z państw członkowskich NATO mogą zgłaszać swoje rozwiązania odpowiadające na sześć nowych wyzwań…

2026-06-15 | Redakcja | 3 minuty

Od formowania do pełnej gotowości. Generał Molenda przekazał dowodzenie cyberwojskami

W Muzeum Wojska Polskiego odbyła się uroczystość przekazania obowiązków na stanowisku dowódcy Komponentu Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni pomiędzy gen. dyw. Karolem Molendą a gen.…

2026-06-15 | Redakcja | 6 minut

„Z wiatrem i pod wiatr – lotnictwo cywilne” najlepszą nową wystawą stałą w Polsce – nagroda przyznana

Nowa wystawa stała „Z wiatrem i pod wiatr – lotnictwo cywilne” w Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie zdobyła główną nagrodę w kategorii „Nowe i zmodernizowane wystawy…

2026-05-27 | Redakcja | 5 minut

Nowy, lotny eksponat w Muzeum Lotnictw Polskiego – jeden z dwóch na świecie PW-2D Gapa

Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie pomyślnie oblatało, po kilku miesiącach pracy, szybowiec PW-2D Gapa. Tym samym Muzeum ma kolejny latający eksponat jeden z dwóch…

2026-05-22 | Redakcja | 4 minuty

ICEYE i SatRev podpisują porozumienie o współpracy – kontrakt w Omanie punktem wyjścia do kolejnych projektów

Wrocławska spółka SatRev, projektująca i produkująca nanosatelity optyczne, podpisała umowę o współpracy z polsko-fińską spółką ICEYE, światowym liderem w projektowaniu oraz produkcji systemów rozpoznania satelitarnego,…

2026-06-29 | Rafał Muczyński | 4 minuty

ATMOS WORKS rozpoczyna działalność w Polsce: logistyka orbitalna i architektura systemów podwójnego zastosowania

Niemiecka spółka ATMOS Space Cargo GmbH uruchamia dziś ATMOS WORKS, swoją dedykowaną spółkę technologii kosmicznych strategicznych dla bezpieczeństwa państwa, z siedzibą…

2026-06-24 | Redakcja | 4 minuty

Spotkanie w MON z wiceszefem MSZ Niemiec

Sekretarz Stanu w MON Paweł Zalewski spotkał się z Ministrem Stanu w Federalnym Ministerstwie Spraw Zagranicznych Florianem Hahnem.

2026-06-30 | Redakcja | 3 minuty

ABW ujawniła działania inspirowane i finansowane przez Rosję

ABW rozpoznała mechanizm wykorzystywania ukraińskich uchodźców w Polsce do działań inspirowanych i finansowanych przez Rosję. W ostatnich dniach funkcjonariusze ABW zatrzymali dziewięciu obywateli Ukrainy oraz dwóch…

2026-06-29 | Rafał Muczyński | 3 minuty

Pociski przeciwokrętowe JSM dla nieujawnionego klienta

Norweska spółka Kongsberg Defence & Aerospace podpisała umowę z nowym, nieujawnionym klientem na dostawy pocisków przeciwokrętowych JSM (Joint Strike Missile).

2026-07-02 | Rafał Muczyński | 3 minuty

Marek Karabuła objął stanowisko wiceprezesa zarządu PGZ

Rada Nadzorcza Polskiej Grupy Zbrojeniowej, w wyniku postępowania kwalifikacyjnego ogłoszonego w dniu 20 maja, podjęła uchwałę o powołaniu Pana Marka Karabuły na stanowisko wiceprezesa…

2026-07-02 | Redakcja | 3 minuty

ABW ujawniła działania inspirowane i finansowane przez Rosję

ABW rozpoznała mechanizm wykorzystywania ukraińskich uchodźców w Polsce do działań inspirowanych i finansowanych przez Rosję. W ostatnich dniach funkcjonariusze ABW zatrzymali dziewięciu obywateli Ukrainy oraz dwóch…

2026-06-29 | Rafał Muczyński | 3 minuty

Targi Granice 2026: Uniforce prezentuje chorwackie drony FPV Orqa

Podczas IX edycji Wschodnich Targów Ochrony Granic Granice 2026, spółka Uniforce z Poznania zaprezentowała rodzinę dronów FPV wraz z systemem sterowania z goglami chorwackiej spółki…

2026-06-24 | Rafał Muczyński | 4 minuty

Pociski przeciwokrętowe JSM dla nieujawnionego klienta

Norweska spółka Kongsberg Defence & Aerospace podpisała umowę z nowym, nieujawnionym klientem na dostawy pocisków przeciwokrętowych JSM (Joint Strike Missile).

2026-07-02 | Rafał Muczyński | 3 minuty

Rosja: Oblot lekkiego samolotu bojowego Jak-130M

Rosyjska Zjednoczona Korporacja Lotnicza OAK oblatała pierwszy prototyp lekkiego samolotu bojowego Jak-130M, będącego rozwinięciem szkolno-bojowego Jak-130 (w kodzie NATO: Mitten).

2026-07-02 | Rafał Muczyński | 4 minuty

Pociski przeciwokrętowe JSM dla nieujawnionego klienta

Norweska spółka Kongsberg Defence & Aerospace podpisała umowę z nowym, nieujawnionym klientem na dostawy pocisków przeciwokrętowych JSM (Joint Strike Missile).

2026-07-02 | Rafał Muczyński | 3 minuty

Rosja: Oblot lekkiego samolotu bojowego Jak-130M

Rosyjska Zjednoczona Korporacja Lotnicza OAK oblatała pierwszy prototyp lekkiego samolotu bojowego Jak-130M, będącego rozwinięciem szkolno-bojowego Jak-130 (w kodzie NATO: Mitten).

2026-07-02 | Rafał Muczyński | 4 minuty

Łódź: Ogromne zainteresowanie współpracą z Grupą PGZ

Na VI Regionalne Forum Polskiego Przemysłu Zbrojeniowego w Łodzi przybyli przedstawiciele blisko 200 firm z województwa łódzkiego zainteresowanych nawiązaniem relacji biznesowych z Grupą PGZ.

2026-06-25 | Redakcja | 4 minuty

GROTowisko wystartuje już po raz szósty

Pod koniec miesiąca w dniach, 27-28 czerwca 2026 odbędzie się szósta edycja konferencji GROTowisko-26, której głównym celem jest wymiana doświadczeń związanych z eksploatacją karabinka…

2026-06-25 | Redakcja | 2 minuty
Shooting

BC ARMS USA wkracza na rynek amerykański

BC ARMS USA to nowa spółka z siedzibą w Kalifornii, która oferować będzie amerykanom środki ochrony balistycznej polskiego projektu.

2026-07-01 | Michał Ihnatów | 3 minuty

Mactronic Patrol RX – recenzja po 6 miesiącach użytkowania

Latarkę Mactronic Patrol RX otrzymałem do testów z końcem roku 2025. Po dobrych sześciu miesiącach użytkowania mogę śmiało ją zrecenzować. Przez ten czas – co przyznaję…

2026-07-01 | Mariusz Rams | 9 minut

Mactronic Patrol RX – recenzja po 6 miesiącach użytkowania

Latarkę Mactronic Patrol RX otrzymałem do testów z końcem roku 2025. Po dobrych sześciu miesiącach użytkowania mogę śmiało ją zrecenzować. Przez ten czas – co przyznaję…

2026-07-01 | Mariusz Rams | 9 minut

Moduły MPSa trafiają do sklepów

Fabryka Broni Łucznik-Radom wyprodukowała pierwszy zestaw modułów do pistoletów MPS. Do sprzedaży trafiają nowe chwyty w trzech odmianach, w tym również Army, spusty oraz podniesione…

2026-06-26 | Jakub Link-Lenczowski | 2 minuty

Grand Power ARAQ – owoc romansu AK z AR, najlepsze geny po obu rodzicach

Na rynku karabinków samopowtarzalnych trudno dziś o konstrukcję, która naprawdę potrafi czymś zaskoczyć. Znakomita większość producentów porusza się pomiędzy wytartymi przez platformę AR ścieżkami. Są też…

2026-06-30 | Anna Mielczarek | 10 minut

Oferta Atena Gun cz. 2 – Wonder Nines i inne „dziewiątki”

W świecie broni strzeleckiej utarły się pewne typy uzbrojenia, które stanowią uniwersalne optimum i nic nie wskazuje na to, że zostaną w najbliższym czasie zdjęte z piedestału.…

2026-06-26 | Michał Ihnatów | 11 minut

Zakup wiatrówki jako początek przygody ze strzelectwem

Wiatrówka od lat pozostaje jednym z najczęstszych wyborów w kwestii sprzętu strzeleckiego dla niedoświadczonego strzelca. Odpowiednio wybrany model pozwala ćwiczyć cierpliwość i systematyczność, a jednocześnie…

2026-04-23 | Redakcja | 4 minuty

Euro Target Show 2026: RP ARMS

Sklep RP ARMS, debiutując na targach Euro Target Show 2026, zaprezentował szeroki przekrój oferty. Sprawdź jakie nowości czekają polskich strzelców w nadchodzącym czasie.

2026-04-09 | Michał Ihnatów | 1 minut

BC ARMS USA wkracza na rynek amerykański

BC ARMS USA to nowa spółka z siedzibą w Kalifornii, która oferować będzie amerykanom środki ochrony balistycznej polskiego projektu.

2026-07-01 | Michał Ihnatów | 3 minuty

Chusta wielofunkcyjna Helikon-Tex – komin kominowi nierówny?

Chusta wielofunkcyjna, komin – zwał jak zwał. Tak czy inaczej, świetny dodatek chroniący szyję i twarz. Na przestrzeni lat używałem różnych produktów tej kategorii, z mniejszym…

2026-06-30 | Michał Ihnatów | 1 minut

Pasy nośne WBP Rogów – po co, dlaczego i który wybrać?

Wytwórnia Broni Jacek Popiński posiada w ofercie pasy nośne w wielu wariantach: ALFA, BETA, GAMMA, DELTA, EPSILON, DZETA. Do testów otrzymaliśmy  pełen zestaw.…

2026-06-11 | Arkadiusz Palacz | 18 minut

Strzelectwo od podstaw, cz. 5 – Jak wybrać pierwszą broń?

Doczekaliśmy się. Mamy już za sobą kurs, egzamin, badania, policyjne kontrole i kompletowanie dokumentów. Otrzymaliśmy legitymację osoby dopuszczonej do posiadania broni, w szufladzie mamy…

2026-02-16 | Tomasz Karasiński | 35 minut

Czasowy zakaz przenoszenia broni w Gdańsku

Na etapie opiniowania znajduje się projekt rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wprowadzenia czasowego zakazu noszenia broni lub przemieszczania jej w stanie…

2026-06-05 | Michał Ihnatów | 2 minuty

Legitymacja PZSS w mObywatel dostępna już teraz!

Od 27 maja, użytkownicy aplikacji mobilnej mObywatel mają możliwość zawrzeć w niej cyfrowe wersje dokumentów potwierdzających aktualne uprawnienia strzeleckie PZSS. Nowa funkcja…

2026-05-28 | Michał Ihnatów | 2 minuty

Mactronic Patrol RX – recenzja po 6 miesiącach użytkowania

Latarkę Mactronic Patrol RX otrzymałem do testów z końcem roku 2025. Po dobrych sześciu miesiącach użytkowania mogę śmiało ją zrecenzować. Przez ten czas – co przyznaję…

2026-07-01 | Mariusz Rams | 9 minut

Chusta wielofunkcyjna Helikon-Tex – komin kominowi nierówny?

Chusta wielofunkcyjna, komin – zwał jak zwał. Tak czy inaczej, świetny dodatek chroniący szyję i twarz. Na przestrzeni lat używałem różnych produktów tej kategorii, z mniejszym…

2026-06-30 | Michał Ihnatów | 1 minut

Delta Long Range Weekend 2026 – kolejna edycja już 19 września

Kolejna edycja Delta Long Range Weekend odbędzie się już 19 września. Strzelasz mid-range, long range lub extreme long-range? Sprawdź się…

2026-06-10 | Michał Ihnatów | 3 minuty
Obrona Cywilna

Filtry grawitacyjne – oczyszczanie wody siłą ciążenia

Woda jest podstawą życia. Powinniśmy mieć do niej regularny dostęp, bo inaczej bardzo szybko opadniemy z sił. Survivalowa zasada trójek mówi, że bez wody wytrzymamy…

2026-07-01 | Krzysztof Rudek | 8 minut

POL-PLAN: mobilne hale modułowe dla europejskich sił zbrojnych

POL-PLAN działa nieprzerwanie od 1983 roku co czyni ją najdłużej funkcjonującym w Polsce producentem plandek, hal namiotowych i namiotów. Spółka specjalizuje się w projektowaniu oraz produkcji specjalistycznych…

2026-06-22 | Jakub Link-Lenczowski | 6 minut

Sztuczna inteligencja pomoże służbom MSWiA w walce z pożarami, przestępczością i w ochronie granic

Sztuczna inteligencja pomoże służbom podległym MSWiA w walce z pożarami, przestępczością, i w ochronie granic. Wiceszef MSWiA Tomasz Szymański wziął udział w pierwszym posiedzeniu specjalnego…

2026-05-08 | Redakcja | 4 minuty

Media publiczne łączą siły w walce z dezinformacją

Kłamstwa, półprawdy, manipulacja. Płytki przekaz, gra na emocjach, nadmiar informacji – tak wygląda dziś codzienność konsumenta mediów. Powodem takiej sytuacji jest nie tylko niespotykana…

2026-05-07 | Redakcja | 6 minut

„Gdzie się ukryć” – 83 tys. lokalizacji dla blisko 24 mln osób

Aplikacja „Gdzie się ukryć”, przygotowana przez Komendę Główną Państwowej Straży Pożarnej, obejmuje już ponad 83 tysiące miejsc doraźnego schronienia na terenie całego…

2026-06-20 | Piotr Leśniak | 3 minuty

PROTEGA 2026: Rozwiązania Exflo – zbiorniki wody pitnej i nie tylko

Targi PROTEGA 2026 były okazją na zapoznanie się z szeroką ofertą polskiej spółki Exflo, która zajmuje się produkcją różnego rodzaju zbiorników wody –…

2026-06-15 | Michał Ihnatów | 1 minut

PROTEGA 2026: Filtry LifeStraw oraz apteczki SURVIVAL od Sportimi

Sportimi, polski dystrybutor marek outdoorowych, zaprezentował na poznańskich targach PROTEGA 2026 część oferty kierowaną dla Obrony Cywilnej. W filmowej relacji poznasz produkty…

2026-05-29 | Michał Ihnatów | 1 minut

Puszcza Solska bezpieczna. Strażacy opanowali żywioł. Zespół ds. AI rozpoczyna prace w MSWiA – podsumowanie pierwszego tygodnia maja

Około 1000 strażaków wzięło udział w gaszeniu pożaru Puszczy Solskiej na Lubelszczyźnie. Obecnie trwa dogaszanie pogorzeliska, które ma zająć około tygodnia. W MSWiA odbyło…

2026-05-11 | Redakcja | 3 minuty

Od zakupu do realnej gotowości. Systemowe wyzwania gmin po wdrożeniu Programu OLiOC część 2

Wejście w życie ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej zapoczątkowało największy od dekad proces odbudowy materialnego potencjału ochronnego państwa na poziomie…

2026-02-24 | Piotr Leśniak | 6 minut

Od zakupu do realnej gotowości. Systemowe wyzwania gmin po wdrożeniu Programu OLiOC część 1

Wejście w życie ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej zapoczątkowało długotrwały i skomplikowany proces odbudowy materialnego potencjału ochronnego państwa na poziomie…

2026-02-23 | Piotr Leśniak | 7 minut

Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej 2027–2031

Po przyjęciu pierwszego Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2025–2026 rząd przygotowuje kolejny dokument wykonawczy, który ma wyznaczyć kierunki rozwoju systemu w perspektywie pięcioletniej.

2026-06-20 | Piotr Leśniak | 8 minut

Nowelizacja ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (KSC) – kogo obejmuje?

Ministerstwo Cyfryzacji informuje o szczegółach nowelizacji ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, wdrażającej dyrektywę NIS2, rozszerzającą katalog podmiotów objętych obowiązkami w zakresie cyberbezpieczeństwa.

2026-04-20 | Redakcja | 3 minuty

PROTEGA 2026: Filtry LifeStraw oraz apteczki SURVIVAL od Sportimi

Sportimi, polski dystrybutor marek outdoorowych, zaprezentował na poznańskich targach PROTEGA 2026 część oferty kierowaną dla Obrony Cywilnej. W filmowej relacji poznasz produkty…

2026-05-29 | Michał Ihnatów | 1 minut

UF PRO prezentuje lekką bluzę P-40 Responder Shirt

UF PRO rozwija katalog odzieży na wysokie temperatury z P-40 Responder Shirt, lekką bluzą o krótkim rękawie. Stanowiąca minimalistyczną wersję bluzy combat shirt, zaprojektowana…

2026-05-22 | Michał Ihnatów | 4 minuty

27. Międzynarodowe Targi Ochrony Pracy, Pożarnictwa i Ratownictwa SAWO

Rekordowa edycja Międzynarodowych Targów Ochrony Pracy, Pożarnictwa i Ratownictwa SAWO dobiegła końca. Dzięki obecności ponad 300 wystawców minione 3 dni były niepowtarzalną…

2026-04-16 | Redakcja | 6 minut

PROTEGA 2025: Mactronic z oświetleniem dla Obrony Cywilnej

Mactronic, polski producent rozwiązań oświetleniowych – od latarek ręcznych po najaśnice i lampy – zaprezentował swoją ofertę na pierwszych targach obrony cywilnej PROTEGA 2025…

2025-11-24 | Michał Ihnatów | 4 minuty
Kalendarium

Inauguracja nowego cyklu spotkań Akademii Bronioznawcy

Od października 2025 roku rusza kolejny cykl comiesięcznych spotkań historycznych organizowanych przez Stowarzyszenie Miłośników Dawnej Broni i Barwy oraz Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Cykl wykładów…

2025-10-23 | Tomasz Świątkowski | 2 minuty

Zbliża się III Międzynarodowy Kongres Antyterrorystyczny

W dniach 21-22 maja 2025 na Uniwersytecie WSB Merito we Wrocławiu odbędzie się trzecia edycja Międzynarodowego Kongresu Antyterrorystycznego. To prestiżowe wydarzenie, gromadzi uznanych ekspertów krajowych i zagranicznych.

2025-05-09 | Redakcja | 2 minuty

Szkolenie Team99 Academy poziom LVL3, czyli balistyka zewnętrzna w teorii i praktyce

W dniach 22 i 23 listopada br. Team99 Academy zorganizowała trzeci etap nauki strzelania dalekodystansowego. Tym razem zajęcia praktyczne odbyły się na strzelnicy w Skarżysku-Kamiennej.

2024-12-01 | Grzegorz Sobczak | 7 minut

Szkolenie Long Range Shooting Team99 Academy LVL2, czyli kto nie liczy, ten nie trafia

W sobotę 28 września Team99 Academy zorganizowała kolejny etap szkolenia w zakresie strzelectwa dalekodystansowego – tym razem na poziomie LVL2. Zajęcia odbywały się…

2024-09-30 | Grzegorz Sobczak | 6 minut

Inauguracja nowego cyklu spotkań Akademii Bronioznawcy

Od października 2025 roku rusza kolejny cykl comiesięcznych spotkań historycznych organizowanych przez Stowarzyszenie Miłośników Dawnej Broni i Barwy oraz Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Cykl wykładów…

2025-10-23 | Tomasz Świątkowski | 2 minuty

Zbliża się III Międzynarodowy Kongres Antyterrorystyczny

W dniach 21-22 maja 2025 na Uniwersytecie WSB Merito we Wrocławiu odbędzie się trzecia edycja Międzynarodowego Kongresu Antyterrorystycznego. To prestiżowe wydarzenie, gromadzi uznanych ekspertów krajowych i zagranicznych.

2025-05-09 | Redakcja | 2 minuty

Nowe zawody taktyczne na mapie Polski, czyli relacja z Defcon One 2024

Kurz po zawodach Defcon One zdecydowanie już opadł, siniaki poznikały, a emocje nadal nas trzymają. Te intensywne dwa dni przyniosły niezapomniane wspomnienia oraz wyzwania,…

2024-11-20 | Klaudia Lazar | 8 minut

MCS Bochnia zaprasza na zawody „Solny Garnizon”

Zapraszamy wszystkich chętnych na zawody strzeleckie, organizowane 13 października przez Solny Garnizon, na strzelnicy Małopolskiego Centrum Strzelectwa w Bochni.

2024-09-24 | Redakcja | 2 minuty

Trzysta zamówionych Airbus C295 – historyczne fakty i liczby

Liczba zamówień na średnie samoloty transportowe Airbus C295 osiągnęła 300 egzemplarzy. Od Oceanu Spokojnego po arabską pustynię, od tropikalnej dżungli po Sahel i kazachski step, C295 i jego udział w rynku stały się historią sukcesu europejskiego i hiszpańskiego przemysłu lotniczego. Oto 45 interesujących faktów i liczb na temat samolotu.

  • Airbus Defence and Space uzyskała 300 zamówień na C295 w związku z nabyciem przez Republikę Kazachstanu trzeciego samolotu w konfiguracji transportowej dla Służby Lotniczej Komitetu Bezpieczeństwa Narodowego. Ten nowy samolot dołącza do dwóch samolotów C295 eksploatowanych już przez tę agencję.
  • W 1999 hiszpańskie wojska lotnicze i kosmiczne stały się pierwszym klientem C295, nabywając dziewięć samolotów w konfiguracji transportowej, a pierwszy z nich został dostarczony w 2000.
  • C295 jest liderem w kategorii średnich, taktycznych samolotów transportowych z ponad 80% udziałem w rynku. Obecnie użytkuje je 41 operatorów z 37 państw w Europie, obu Amerykach, Afryce i Azji. Spośród tych 41 operatorów 19 złożyło kolejne zamówienia.
  • Indie są największym klientem C295 z 56 egzemplarzami, 16 montowanymi w Sewilli, a pozostałe zostaną zmontowane przez firmę Tata w Vadodara w Indiach. We wrześniu 2023 indyjskie wojska lotnicze odebrały pierwszy samolot. Dostawę drugiego samolotu zaplanowano na maj 2024, a kolejnych 14 samolotów będzie dostarczanych w tempie jednego miesięcznie do sierpnia 2025.
  • Do tej pory flota samolotów C295 zgromadziła 610 000 godzin nalotu wśród wszystkich swoich operatorów. Operatorem z największą liczbą godzin nalotu są hiszpańskie wojska lotnicze i kosmiczne, które wylatały ponad 90 000 godzin. Brazylijskie wojska lotnicze dysponują pojedynczym C295 z największą liczbą godzin lotu, gromadząc ponad 9000 godzin.

Grafika i zdjęcia: Airbus Defence and Space

  • Po sukcesie samolotów C212 i CN235 spółka Construcciones Aeronáuticas (CASA), założycielka Airbusa w Hiszpanii, zdecydowała się wypuścić na rynek C295, będący naturalną ewolucją CN235, nieco większego samolotu o 50% większych możliwościach.
  • W porównaniu do swojego poprzednika, C295 charakteryzuje się mocniejszymi silnikami Pratt & Whitney Canada PW100 o mocy 2645 KM, nowymi śmigłami, przeprojektowanym skrzydłem i innymi zmianami, ale zachowując w miarę możliwości podobieństwa między obiema platformami.
  • Nazwa C295 oznacza: „C” od CASA, „2” od liczby silników i „95” od pierwotnie planowanej maksymalnej ładowności: 9,5 tony.
  • Program został oficjalnie uruchomiony w 1996, budowę pierwszego prototypu rozpoczęto na początku 1997, a pierwszy lot odbył się w listopadzie tego roku z Getafe pod Madrytem. W listopadzie 1999 Hiszpański Narodowy Instytut Technologii Kosmicznej (INTA) po raz pierwszy dokonał wojskowej certyfikacji samolotu.
  • Za rozwój samolotu odpowiadają inżynierowie Airbusa, głównie Hiszpanie, ale mimo to jest to historia sukcesu europejskiego przedsięwzięcia Airbusa.
  • 35. Skrzydło hiszpańskich wojsk lotniczych i kosmicznych użytkuje flotę samolotów C295 w konfiguracji transportowej z bazy lotniczej Getafe. Wchodzą w skład Oddziału Ivory w Senegalu, którego zadaniem jest wspieranie Mali w walce z dżihadyzmem.
  • Hiszpański Narodowy Instytut Technologii Kosmicznej (INTA) użytkuje C295 od 2023 do celów badań naukowych, takich jak gromadzenie danych geoprzestrzennych (rolnictwo, geologia, atmosfera, wody śródlądowe).
  • W grudniu 2023 Ministerstwo Obrony Hiszpanii zamówiło również 16 samolotów C295 w konfiguracji morskiego samolotu patrolowego (Maritime Patrol Aircraft, MPA) Persuader i morskiego samolotu rozpoznawczego (Maritime Surveillance Aircraft, MSA).
  • Zakupiony przez Hiszpanię C295 MPA to najbardziej zaawansowana konfiguracja platformy. Duży projekt rozwojowy, który połączy najnowsze technologie, aby zapewnić hiszpańskiemu klientowi znaczną przewagę operacyjną.
  • Prace projektowe i inżynieryjne nad C295 prowadzone są w zakładach Airbusa w Getafe.

Linia montażu końcowego w Sewilli

  • Zakład Tablada w Sewilli zajmuje się montażem wstępnym dużych komponentów C295, np. kadłuba, który następnie jest składany na linii montażu końcowego (FAL).
  • Linia montażu końcowego C295 znajduje się w zakładach Airbusa w San Pablo Sur w Sewilli.
  • Montaż samolotu to złożony proces, zależny od wielu zmiennych produkcyjnych, ale w przybliżeniu można powiedzieć, że dostawa C295 w konfiguracji transportowej trwa od roku do dwóch lat. Czas dostawy standardowej wersji w konfiguracji specjalistycznej wynosi od 2 lat. Czas ten może się wydłużyć w zależności od wybranej konfiguracji.
  • W proces produkcyjny C295 bezpośrednio zaangażowanych jest od 200 do 250 osób.
  • Proces montażu końcowego podzielony jest na cztery części: integracja, testowanie, malowanie i oblot.
  • Produkcja C295 charakteryzuje się cyfryzacją, a do montażu części zamiast papierowej dokumentacji używa się tabletów lub gogli rozszerzonej rzeczywistości.
  • Kolejna linia montażu końcowego jest obecnie w budowie w Vadodara w Indiach i ma wyprodukować 40 z 56 samolotów C295 dla indyjskich wojsk lotniczych. Dostawa pierwszego C295 Make in India zaplanowana jest na 2026.
  • Zakład w San Pablo Norte wykonuje konserwację, naprawy i remonty (MRO) samolotów C295 będących już w eksploatacji u różnych klientów.
  • Piloci, technicy obsługi naziemnej i loadmasterzy od różnych klientów C295 są szkoleni w Międzynarodowym Centrum Szkoleniowym (ITC) w San Pablo, a kursy trwają od 2 do 60 dni. ITC posiada dwa symulatory lotu C295, jeden z awioniką Thales, a drugi z awioniką Collinsa.
  • Od czasu dostawy pierwszego samolotu C295 w ITC przeszkolono i wykwalifikowano około 700 pilotów i 1700 techników obsługi technicznej.
  • Airbus zapewnia wsparcie w bazach lotniczych użytkowników C295 poprzez swój personel serwisowy, aby zapewnić najwyższą możliwą dostępność floty. Przedstawiciele serwisu terenowego Airbusa (FSR) są obecnie rozmieszczeni w wybranych bazach lotniczych w Burkina Faso, Brunei, Kanadzie, Kolumbii, Egipcie, Indiach, Irlandii, Kazachstanie, Meksyku, Portugalii, Senegalu, Serbii i Zjednoczonych Emiratach Arabskich.

Bangladeski C295

  • C295 charakteryzuje się wszechstronnością, zarówno pod względem wykonywanych misji, jak i konfiguracji wyposażenia. Najlepiej sprzedającą się wersją C295 jest wersja transportowa, zdolna do przewożenia 70 żołnierzy lub 48 spadochroniarzy, personelu VIP, ładunków kontenerowych, pojazdów lub palet. Serbia, Polska i Meksyk to niektórzy z użytkowników wersji transportowej.
  • C295 można skonfigurować w samolot ewakuacji medycznej (MEDEVAC) dla maksymalnie 24 nosz i 7 ratowników medycznych, a nawet oddziałem intensywnej terapii. Podczas kryzysu związanego z COVID-19, podczas katastrof humanitarnych, takich jak cyklon Idai w Mozambiku lub podczas konfliktów zbrojnych, takich jak Afganistan czy Mali, C295 był używane w tej konfiguracji.
  • Morski samolot patrolowy C295MPA Persuader realizuje misje rozpoznawcze, zwalczania okrętów podwodnych i nawodnych, dzięki zastosowaniu czujników aktywnych i pasywnych, detektora anomalii magnetycznych i radaru o wysokiej wydajności.
  • Operacje morskie i lądowe, takie jak zwalczanie przemytu, nielegalnej imigracji oraz handlu narkotykami, a także do udział w krajowych i międzynarodowych misjach poszukiwawczo-ratowniczych to główne zadania morskiego samolotu rozpoznawczego C295MSA nabytego przez Portugalię, Chile, Oman, Brazylię, Arabię Saudyjską, Zjednoczone Emiraty Arabskie, Kanadę, Irlandię, Angolę i Hiszpanię.
  • C295 można również skonfigurować do wspierania operacji specjalnych, z dodatkowymi konfiguracjami, począwszy od samolotu transportowego po uzbrojenie wewnętrznie i/lub podskrzydłowe do wykonywania operacji bliskiego wsparcia powietrznego (CAS) jako C295 Armed ISR.
  • Pakiety misji C295 są wyposażone w system misji FITS (Fully Integrated Taktical System) opracowany przez Airbus Defence and Space, który umożliwia C295 wykonywanie różnych zadań, od zwalczania okrętów podwodnych i nawodnych (ASuW/ASW), przez misje poszukiwawczo-ratownicze (SAR), patrolu morskiego (MPA), wywiadu sygnałowego (SIGINT) i ochrony środowiska. FITS może być zdalnie sterowany z lądu.
  • C295 może być również używany jako cysterna do tankowania w powietrzu innych samolotów lub śmigłowców, zarówno w operacjach dziennych, jak i nocnych. Wymaga to instalacji zestawu typu roll-on/roll-off.

Brazylijski C295MSA

  • Wszechstronność, niezawodność i niski koszt to cechy charakterystyczne C295, które zapewniły mu światowy sukces. W najbardziej wymagających środowiskach osiągnął wskaźnik dostępności floty na poziomie ponad 95%. Tak jest w przypadku dwóch hiszpańskich samolotów C295, które eksploatowano w Czadzie średnio 160 godzin miesięcznie przez 11 miesięcy w ramach wsparcia misji EUFOR mającej na celu poprawę bezpieczeństwa w regionie.
  • Senegal używa C295 w ramach operacji wsparcia pokoju ONZ w Mali (MINUSMA). Na przykład w 2024 w ciągu zaledwie 14 dni wykonano 28 lotów, średnio 16 godzin dziennie (łącznie 221 godzin). W czasie tych lotów samoloty przebyły 43 400 mil morskich (około 80 000 km) i przewiozły 1000 pasażerów oraz 56 ton ładunku (średnio 2 tony ładunku i 35 pasażerów na lot).
  • C295 może startować i lądować na krótkich (STOL), nieutwardzonych pasach startowych o miękkiej nawierzchni, co czyni go idealnym samolotem do teatrów działań na całym świecie, od pustynnego i suchego po mroźny i tropikalny klimat.
  • Przykładem zdolności STOL jest wykorzystanie drogowych odcinków lotniskowych (DOL) przez polskie lub fińskie C295 jako pasów startowych na wypadek ataku.
  • W czerwcu 2023 samolot C295 kolumbijskich wojsk lotniczych przetransportował czworo dzieci, które spędziły czterdzieści dni zagubionych w kolumbijskiej dżungli, do szpitala w Bogocie. Kiedy już wiadomo było, że dzieci odnaleziono, w ciągu zaledwie półtorej godziny C295 przekonfigurowano na samolot ewakuacji medycznej. Pilot wylądował z goglami noktowizyjnymi na nieprzygotowanym pasie startowym bez wsparcia wieży kontroli lotów, skąd odebrali dzieci i przetransportowali je do Bogoty.

Czeski C295

  • C295 wykonuje loty na wysokościach do 30 000 stóp (9144 m), ale doskonale radzi sobie również na małych wysokościach i przy małych prędkościach, dzięki czemu idealnie nadaje się do morskich misji patrolowych.
  • Misje dwóch samolotów C295 irlandzkiego korpusu powietrznego obejmują monitorowanie nielegalnych połowów na ich łowiskach oraz zanieczyszczeń powodowanych przez statki w pobliżu ich wybrzeży.
  • Portugalia często wykorzystuje swoje samoloty C295 do transportu pacjentów potrzebujących opieki medycznej pomiędzy wyspami archipelagu Azorów lub Madery lub na kontynent.
  • Podczas kryzysu związanego z COVID-19, 35. Skrzydło hiszpańskich wojsk lotniczych i kosmicznych przetransportowało maski i racje żywnościowe samolotem C295 na Teneryfę u wybrzeży Afryki, podczas gdy władze brazylijskie przetransportowały aparaty oddechowe z Sao Paulo do Fortalezy, w północno-wschodniej części kraju. Inni użytkownicy C295 wykorzystywali je do transportu obywateli zakażonych koronawirusem.
  • Chilijska marynarka wojenna wykorzystała swoje samoloty C295 do wsparcia gaszenia pożarów w regionie Biobío na południu kraju, natomiast Kolumbia wykorzystała te samoloty do gaszenia pożarów w Vichada na granicy z Wenezuelą.
  • C295 służy również do transportu materiałów humanitarnych, jak w przypadku filipińskich wojsk lotniczych, które wysłały 1500 skrzyni z pomocą do Visayas i Mindanao po powodziach, które dotknęły te regiony kraju.
  • C295 może także latać na paliwie lotniczym składającym się w maksymalnie 50% ze zrównoważonego paliwa lotniczego (SAF) – mieszance estrów przetworzonych i kwasu tłuszczowego z syntetyczną parafiną, uzyskiwanej z zużytych olejów i tłuszczów spożywczych, jako bezzapachowe i wolne od siarki, bez konieczności modyfikacji samolotu, w ramach celu dekarbonizacji lotnictwa wojskowego.

Informacja prasowa