W czwartek, 21 maja 2026, jak poinformowała służba prasowa brytyjskich Królewskich Sił Powietrznych (Royal Air Force, RAF) do bazy lotniczej RAF Lossiemouth w Szkocji dotarł pierwszy z trzech samolotów wczesnego ostrzegania i dowodzenia Wedgetail AEW Mk1, jak lokalnie oznaczony jest Boeing E-7A Wedgetail.
Zdjęcia: Royal Air Force
Samolot o nr rejestracyjnym WT001 został przebazowany z lotniska przyzakładowego spółki STS Aviation Services w Birmingham. Za sterami zasiadła mieszana załoga złożona z personelu spółki Boeing UK i RAF-u. Jako prototypowy egzemplarz będzie teraz kontynuował fazę testów i ewaluacji w swojej głównej bazie macierzystej oraz w bazie MoD Boscombe Down w Amesbury, w angielskim hrabstwie Wiltshire, przed ogłoszeniem statusu wstępnej gotowości operacyjnej (Initial Operational Capability, IOC).
Po zakończeniu tej fazy samolot zostanie formalnie przekazany przez Boeing UK do RAF, gdzie będzie użytkowany przez 8. Eskadrę z bazy lotniczej RAF Waddington w hrabstwie Lincolnshire, ale miejscem stacjonowania będzie wspomniana baza RAF Lossiemouth, gdzie znajduje się 9 samolotów patrolowych i zwalczania okrętów podwodnych Poseidon MRA Mk1, śmigłowce uderzeniowe AH-64E Apache Guardian i samoloty wielozadaniowe Eurofighter Typhoon FGR4.
Z przyjemnością witamy przybycie pierwszego samolotu Wedgetail do bazy RAF Lossiemouth, gdzie będzie on kontynuował fazę testów i ewaluacji. To ważny krok w dostarczaniu Królewskim Siłom Powietrznym nowej generacji zdolności do wczesnego ostrzegania i dowodzenia, które będą wspierać obronę Wielkiej Brytanii w nadchodzących latach. Baza RAF Lossiemouth ciężko pracowała, aby przygotować się do eksploatacji tych samolotów i z niecierpliwością oczekujemy kolejnego, ekscytującego rozdziału w historii bazy, kiedy samolot wejdzie do służby w RAF – powiedziała cpt. Sarah Brewin, dowódca bazy RAF Lossiemouth.
E-7 zapewni Wielkiej Brytanii najnowocześniejszą, najwydajniejszą i najbardziej niezawodną na świecie platformę wczesnego ostrzegania i kontroli przestrzeni powietrznej, wspierając jednocześnie brytyjski przemysł poprzez tworzenie miejsc pracy i możliwości rozwoju łańcucha dostaw w Wielkiej Brytanii. Współpracując ściśle z RAF i Ministerstwem Obrony, z niecierpliwością oczekujemy na dalsze testy i oceny w miarę zbliżania się daty wejścia samolotu do służby – dodał Stu Voboril, wiceprezes i kierownik programu Boeing E-7.
Po przybyciu do RAF Lossiemouth samolot został powitany przez cpt. Sarah Brewin wraz z przedstawicielami Boeing UK, zespołu projektowego Wedgetail i 8. Eskadry RAF. Obecny był również członek orkiestry dudziarskiej RAF Lossiemouth, który powitał samolot w prawdziwie szkocki sposób.
E-7A Wedgetail dla RAF
Przypomnijmy, że pierwotnie w 2019 planowano zakup pięciu samolotów, ale w dwuczęściowym, zintegrowanym przeglądzie polityki obronnej i zagranicznej (The Integrated Review of Security, Defence, Development and Foreign Policy) z 15 marca 2021 ogłoszono redukcję zamówienia o dwa egzemplarze, choć nie można wykluczyć, że po wybuchu pełnoskalowej wojny rosyjsko-ukraińskiej niecały rok później, Londyn może w końcu zmienić decyzję po znalezieniu funduszy, gdyż zachowano je jako opcję (E-7A Wedgetail dla RAF).
4 listopada 2022 służba prasowa RAF informowała o montażu radaru ze skanowaniem elektronicznym (Multi-role Electronically Scanned Array, MESA) amerykańskiej spółki Northrop Grumman na pierwszym z samolotów. Samolot o numerze WT001 został oblatany 20 września 2024 i następnie wytoczony 17 października tego samego roku z zakładów malarskich Satys Aircraft Livery przy Międzynarodowym Porcie Lotniczym Londyn-Southend w hrabstwie Essex, otrzymując powłoki malarskie RAF.
Poddostawcami w brytyjskim programie Wedgetail są spółki Leonardo UK w Yeovil, Thales UK w Crawley, STS Aviation Services i Hamble Aerostructures w Portsmouth – zapewniają one wsparcie w zakresie technologii, materiałów, umiejętności i usługi do procesu konwersji samolotów.
Rzeczony radar MESA wykrywa obiekty w odległości do 600 km (lecące na wysokim pułapie), do 370 km (nisko lecące, trudniej wykrywalne statki powietrzne). Może śledzić do 180 celów naraz, naprowadzając inne samoloty do przechwycenia 24 z nich. Radar wykrywa także cele nawodne wielkości fregaty rakietowej z odległości ponad 240 km. W trybie wykrywania sygnałów elektromagnetycznych (ELINT), E-7A ma skuteczny zasięg ponad 850 km, operując na pułapie 9000 m.
Wszystkie trzy samoloty Wedgetail AEW1 zastąpią wycofane w 2021 samoloty E-3D Sentry AEW.Mk 1, z których trzy egzemplarze sprzedano do Chile w styczniu 2022. Dlatego pierwotnie dostawy dla RAF miały rozpocząć się w 2023.
Samoloty E-7A Wedgetail są obecnie na wyposażeniu Australii w liczbie 6 egzemplarzy, Korei Południowej (4 egz. znane jako E-737 Peace Eye; planowane jest dokupienie 2 kolejnych) i Turcji (4 egz. znane jako E-7T Peace Eagle). Oprócz Wielkiej Brytanii, Wkrótce dołączą do nich USA (maksymalnie 26 egz.; zamówiono pierwsze dwa i po zawirowaniach program jest kontynuowany – ostatnio zamówiono pięć kolejnych). Z zakupu zrezygnowało NATO w ramach programu Alliance Future Surveillance and Control (AFSC) na rzecz, według doniesień medialnych, szwedzkich Saab GlobalEye.
Wedgetail has officially arrived at @RAFLossiemouth. ✈️
Achieving the next stage of our new capability requires a period of dedicated ground based testing followed by live flying.
Read more here: https://t.co/eRY9hdHDVj@BoeingUK pic.twitter.com/gq1LdcoP1T
— Royal Air Force (@RoyalAirForce) May 21, 2026
E-7 #Wedgetail lands in Lossiemouth!
WT001, the first Wedgetail for the @royalairforce, has flown from @STSAviation to @RAFLossiemouth, where it will continue testing.
Welcome to Scotland. 🏴
More: https://t.co/YzByzkGsLm
📷: © Crown Copyright pic.twitter.com/USWGKUJBNk
— Boeing UK (@BoeingUK) May 21, 2026
Czytaj także:
- Brytyjskie Jupiter HC2 trafiły do Brunei
- Eurofighter Typhoon z APKWS II przeciwko dronom
- Miliardowa umowa na AW149 dla Wielkiej Brytanii podpisana
- T-7A Red Hawk oferowany Wielkiej Brytanii
- Royal Air Force wycofały bezzałogowce bojowe MQ-9A Reaper
- Kontynuacja wsparcia brytyjskich Globemaster C-17
- Wielka Brytania kupi F-35A Lightning II do przenoszenia broni nuklearnej