W czwartek, 10 lipca 2025, Ministerstwo Obrony Republiki Czeskiej poinformowało, że dzień wcześniej minister obrony Jana Černochová i przedstawiciele Sił Zbrojnych (Armáda České republiky, AČR) poinformowali Radę Ministrów o poważnych zagrożeniach związanych z realizacją programu 155-mm haubic samobieżnych CAESAR (CAmion Équipé d’un Système d’ARtillerie) na podwoziu Tatra T815-7T3RC1 8×8.
Zdjęcia: AČR
Wcześniej minister otrzymała te informacje od wojska. Istnieje ryzyko opóźnienia programu, a w skrajnych przypadku nawet jego anulowania.
Przypomnijmy, że zaoferowany przez francuską spółkę Nexter Systems (obecnie KNDS France) system CAESAR został wskazany jako następca dla 48 kołowych haubic ShKH vz. 77 Dana kal. 152 mm, 4 czerwca 2020 procedurą bezprzetargową przez poprzedni rząd. 13 września 2021 Rada Ministrów poparła wniosek Ministerstwa Obrony dotyczący zakupu 52 haubic za 335 mln EUR (wówczas 1,52 mld zł) wraz z dwoma symulatorami, pierwszą partią amunicji i pakietem szkoleniowym. W grudniu 2022 zamówienie zwiększono o 10 egzemplarzy za 1,77 mld CZK (297,5 mln zł), w ramach opcji na maksymalnie 12 dział. Na dzień dzisiejszy, strona czeka opłaciła zamówienie w wysokości 7,2 mld CZK (1,241 mld zł).
Pierwsze 4 egzemplarze zostały wyprodukowane we Francji i przechodzą testy, a pozostałe 58 dostarczy holding Czechoslovak Group (CSG). Należąca do niej spółka Tatra Defence Vehicle dostarcza podwozia i opancerzone kabiny. Z kolei STV GROUP została wybrana jako dostawca amunicji kal. 155 mm. Pierwotnie dostawy zaplanowano na lata 2024-2026 przy 40% udziale czeskiego przemysłu (obecnie wskazuje się wiosnę 2026). Produkcja rozpoczęła się na początku czerwca br.
Zdjęcie: KNDS France
Jak poinformował dziś czeski resort obrony, przy udzielaniu kontraktu określono kilka wymogów, których osiągnięcie jest niezbędne dla wojska, m.in. zwiększenie zasięgu rażenia, zwiększenie skuteczności ognia i możliwość wymienności amunicji.
Na podstawie dostarczonej dokumentacji Armáda České republiky przeprowadziła szereg analiz technicznych, które w niektórych parametrach potwierdzają, w innych wskazują na ryzyko, że wyżej wymienione parametry mogą nie zostać w pełni spełnione, powiedział pierwszy zastępca szefa Sztabu Generalnego, gen. Miroslav Hlaváč.
Niedopełnienie wymaganych parametrów ma poważny wpływ na sam program haubic, a także na dwa inne programy, którymi są produkcja i dostawa amunicji wielkokalibrowej kal. 155 mm z Grupy STV za 12 mld CZK (2,07 mld zł) oraz integracja zautomatyzowanego systemu kierowania ogniem, który jest projektem o wartości prawie 1 mld CZK (172 mln zł).
Ponieważ doszliśmy do wniosku, że umowa wiąże się z szeregiem ryzyk dla realizacji ustaleń umownych, zwróciłem się do moich odpowiedników z KNDS i Generalnej Dyrekcji ds. Uzbrojenia (Direction générale de l’Armement, DGA) Ministerstwa ds. Sił Zbrojnych i Weteranów. Ostrzegłem ich, że jeśli ryzyko nie zostanie wyeliminowane, może to ostatecznie doprowadzić do naszego odstąpienia od zawartej umowy. Nadal jednak wierzymy, że nasze preferowane rozwiązanie zostanie zrealizowane, czyli realizacja kontraktu i dostawa haubic dla armii czeskiej – powiedział Lubor Koudelka, wiceminister obrony Republiki Czeskiej do spraw uzbrojenia i zakupów.
Na spotkaniu Rady Ministrów minister obrony Jana Černochová poprosił innych ministrów, aby podczas spotkań politycznych ze swoimi francuskimi odpowiednikami wspominali o trudnościach związanych z umową.