W niedzielę, 8 marca 2026, służba prasowa Korpusu Powietrznego Izraela (Chejl ha-Awir) poinformowała o ataku na 8. Bazę Lotnictwa Taktycznego Chatami w Isfahanie, gdzie trafiono i zniszczono w hangarach wiele z irańskich samolotów myśliwsko-przechwytujących Grumman F-14A/AM Tomcat. Zgodnie ze wstępnymi analizami, były to prawdopodobnie ostatnie sprawne egzemplarze, co oznacza w praktyce definitywny koniec służby operacyjnej tego legendarnego samolotu.
Dwa irańskie Tomcaty na lotnisku Mehrabad w Teheranie /Zdjęcie: Shahram Sharifi via Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)
Siły Obronne Izraela zaatakowały myśliwce F-14 na lotnisku w Isfahanie.
Wczoraj (w sobotę), podczas szerokiej fali ataków, izraelski Korpus Powietrzny zaatakował bazy irańskiego reżimu terrorystycznego z myśliwcami F-14 na lotnisku w Isfahanie.
Dodatkowo, zaatakowano systemy wykrywania i obrony powietrznej, które stanowiły zagrożenie dla samolotów izraelskiego Korpusu Powietrznego.
Ten atak jest uzupełnieniem ataku, w którym dwa dni temu (w piątek) zniszczono 16 samolotów Sił Al-Kuds na lotnisku Mehrabad w Teheranie.
Siły Obronne Izraela będą nadal atakować wszystkie systemy irańskiego reżimu terrorystycznego w całym Iranie i poszerzą swoją przewagę powietrzną.
Korpus Powietrzny Izraela
צה"ל תקף מטוסי קרב מסוג '14-F' בשדה תעופה באיספהאן
בגל תקיפה נרחב של חיל האוויר בהכוונת אמ"ן, הותקפו אתמול מתחמים בהם אוחסנו מטוסי קרב מסוג ׳F-14’ של משטר הטרור האיראני בשדה התעופה שבאיספהאן.
כמו כן, הותקפו מערכות גילוי והגנה שאיימו על מטוסי חיל האוויר.
תקיפה זו מצטרפת להשמדתם…
— צבא ההגנה לישראל (@idfonline) March 8, 2026
W rzeczonej bazie lotniczej stacjonowały 81., 82. i 83. Eskadry Myśliwskie Sił Powietrznych Islamskiej Republiki Iranu. Warto dodać, że była ona już atakowana w nocy z 13 na 14 kwietnia 2024. Jeśli chodzi o irańskie Tomcaty, już w czerwcu ub. r. Izrael prezentował nagranie wideo ze zniszczenia dwóch egzemplarzy, ale nielotnych, na lotnisku Mehrabad w Teheranie.
Uważa się, że około 20 F-14A/AM Tomcat z 41 posiadanych było sprawnych technicznie i wszystkie znajdowały się w 8. Bazie Lotnictwa Taktycznego Chatami w Isfahanie. Nie można jednak wykluczyć, że część mogła zostać ukryta w podziemnych schronach po zeszłorocznej wojnie z Izraelem.
Zdjęcie: Abbas Pastinduz, agencja prasowa Mehr
Przypomnijmy, że Cesarstwo Iranu zamówiło 80 egzemplarzy samolotów F-14AGR Tomcat (30 egz. w 1974 i 50 egz. w 1975), które zostały wybrane po odrzuceniu F-15A Eagle w programie Perski Król dla Imperialnych Irańskich Sił Powietrznych jako odpowiedź na zagrożenie ze strony radzieckich MiG-25. Od 1976 do upadku rządów Mohammada Rezy Pahlawiego w 1979 i rewolucji islamskiej dostarczono 79 z nich (oraz 284 z 714 pocisków rakietowych powietrze-powietrze dalekiego zasięgu AIM-54A Phoenix). Był to wariant dostosowany do użytkowania z lotnisk lądowych w warunkach pustynnych i pozbawiony niektórych rozwiązań z zakresu awioniki. Po zmianie władzy USA nałożyły embargo i zaprzestały wsparcia eksploatacji.
Władze Islamskiej Republiki Iranu aby utrzymać samoloty w linii bez wsparcia producenta prowadziły naprawy i konserwacje na własną rękę. Część z samolotów nawet zmodernizowano do standardu F-14AM (nowy radar w miejsce AN/AWG-9, awionika, pociski rakietowe R-73E, AIM-54A, AIM-7E i AIM-9J oraz rodzimy Fakour-90, oparty na AIM-54 Phoenix i MIM-23 Hawk). Jednak taki stan nie mógł trwać wiecznie i aby utrzymać gotowość operacyjną rozpoczęto kanibalizowanie niesprawnych egzemplarzy.
Odnotowywano również straty: podczas wojny iracko-irańskiej (1980–1988) – łącznie 16 samolotów, z czego 7 z przyczyn technicznych, głównie awarii silników Pratt & Whitney TF30. W latach późniejszych utracono 5 kolejnych samolotów w wypadkach. Po 2006, gdy F-14D Tomcat wycofano w amerykańskiej Marynarce Wojennej (US Navy), przez kolejne 20 lat Iran pozostawał jedynym użytkownikiem tych samolotów. Były nazywane Perskimi Kotami (Persian Cats).
17 listopada 2015 eskortowały rosyjskie bombowce strategiczne Tu-160, Tu-95MS i Tu-22M3 biorące udział w nalotach w Syrii, a 6 grudnia 2023 samolot prezydenta Rosji podczas jego wizyty w Arabii Saudyjskiej i Zjednoczonych Emiratach Arabskich.
Ich następcami ma być 50 zamówionych rosyjskich samolotów wielozadaniowych Su-35SE (w kodzie NATO: Flanker-E/M). W latach 2024-2025 pojawiały się wprawdzie doniesienia o rozpoczęciu pierwszych dostaw (2-3 egzemplarzy), ale ostatecznie nadal nie potwierdziły się.
