W czwartek, 2 października 2025, amerykańska spółka Boeing poinformowała w mediach społecznościowych, że polska delegacja z Sił Powietrznych podczas wizyty w zakładach w St. Louis w Missouri zapoznała się z samolotem wielozadaniowym F-15EX Eagle II.
Zdjęcie: Eric Shindelbower, Boeing
Boeing gościł w tym tygodniu delegację Polskich Sił Powietrznych: Inspektora Sił Powietrznych RP generała dywizji pilota Ireneusza Nowaka, płk. Sebastiana Palucha [szefa Oddziału Sprzętu Wojskowego i Rozwoju w Inspektoracie Sił Powietrznych – przyp. red.] i ppłk. pilota Łukasza Gradzińskiego [szef Grupy Działań Lotniczych w 31. Bazie Lotnictwa Taktycznego w Poznaniu-Krzesinach – przyp. red.], którzy odwiedzili naszą placówkę w St. Louis, aby dowiedzieć się więcej o zaawansowanych możliwościach operacyjnych F-15EX, integracji z polskimi samolotami wielozadaniowymi 5. generacji [Lockheed Martin F-35A Husarz], lokalnym wsparciu technicznym, szkoleniu i wpływie na gospodarkę. Obaj polscy piloci mieli okazję doświadczyć możliwości dominacji w powietrzu podczas lotów zapoznawczych z F-15EX – poinformowano na Facebooku.
Przypomnijmy, że podczas XXXI Międzynarodowego Salonu Przemysłu Obronnego 2023 w Targach Kielce, przedstawiciel Boeinga informował Redakcję Magazynu MILMAG o ofercie z samolotem F-15EX Eagle II złożonej Polsce (MSPO 2023: F-15EX dla Polski w ramach FMS).
Jednakże pierwsze umowy o współpracy z polskimi podmiotami zawarto rok później. 4 września, podczas XXXII MSPO 2024, amerykańska spółka podpisała porozumienia z Wojskowymi Zakładami Lotniczymi nr 2 (WZL-2) oraz Wojskowym Centralnym Biurem Konstrukcyjno-Technologicznym (WCBKT), wchodzącymi w skład Polskiej Grupy Zbrojeniowej (PGZ):
- Boeing i WZL-2 porozumiały się w sprawie analizy możliwości przeprowadzania przeglądów i obsługi technicznej samolotu F-15EX, w tym konserwacji, napraw i remontów podzespołów samolotu. Boeing i WZL-2 odbyły wizyty w Bydgoszczy w celu identyfikacji przyszłych działań mających przyczynić się do wsparcia polskich Sił Powietrznych w kraju.
- Boeing i WCBKT zbadają możliwości współpracy związane z produkowanym w Polsce sprzętem wsparcia naziemnego.
Zdjęcie: Eric Shindelbower, Boeing
Następnie, 24 września 2024 spółka podpisała porozumienia z Wojskową Akademią Techniczną (WAT) oraz Lotniczą Akademią Wojskową (LAW):
- Boeing i WAT zbadają możliwości utworzenia szkoły personelu naziemnego potrzebnego do obsługi technicznej samolotu F-15EX;
- Boeing i LAW zbadają możliwości szkolenia przyszłych pilotów samolotów F-15EX na potrzeby Sił Powietrznych RP.
Ponadto, 5 grudnia 2024 spółka Pratt & Whitney Rzeszów (część korporacji RTX) podpisała z LAW list intencyjny o długoterminowej współpracy szkoleniowej w zakresie silników turbowentylatorowych dwuprzepływowych F100-PW-229 i F135-PW-100, stanowiących napęd samolotów F-16C/D Jastrząb i F-35A Husarz. Amerykanie zaproponowali też, aby F100-PW-229 napędzał F-15EX Eagle II, jeśli zostanie wybrany, choć Boeing zintegrował silniki konkurencyjne General Electric F110-GE-129.
Tymczasem 25 września br. podczas posiedzenia podkomisji stałej do spraw polskiego przemysłu obronnego oraz modernizacji technicznej Sił Zbrojnych RP w ramach Sejmowej Komisji Obrony Narodowej padła informacja, że zakup kolejnych samolotów wielozadaniowych jest planowany (w latach ubiegłych była mowa o 32 samolotach po 2030 – przyp. red.).
Zdjęcie: Jerry McGrath, Boeing
Dotychczas, poza amerykańskimi Siłami Powietrznymi (US Air Force, USAF), które zamówiły 98 F-15EX Eagle II, na zakup zdecydował się tylko Izrael – 25 egzemplarzy jako F-15IA Eagle (Israeli Advanced), a w planach ma Indonezja – 24 egzemplarzy pod lokalnym oznaczeniem F-15IDN. Zainteresowanie nimi wyraża też Arabia Saudyjska, obecnie użytkująca 232 egzemplarze F-15C/D i F-15S/SA.
F-15EX otrzymały stacje radiolokacyjne AN/APG-82(V)1, wcześniej oznaczone jako AN/APG-63(V)4, analogicznie do F-15E (gdzie zastąpiły AN/APG-70). Zostały one opracowane na zlecenie USAF w ramach programu modernizacyjnego RMP (Radar Modernization Program) i produkowane seryjnie od 2008 przez Raytheon (część korporacji RTX). Zostały one wyposażone w antenę z aktywnym skanowaniem elektronicznym AESA (Active Electronically Scanned Array). W konstrukcji stacji wykorzystano komponenty radarów AN/APG-79 oraz AN/APG-63(V)3, a także zintegrowano nowy układ chłodzenia oraz filtry RFTF (Radio Frequency Tunable Filters).
Samoloty otrzymały też nowy, cyfrowy system walki radioelektronicznej EPAWSS (Eagle Passive/Active Warning and Survivability System), który trafi także na pokład F-15E Strike Eagle. Zestawy EPAWSS pozwalają samolotom F-15EX na prowadzenie ofensywnej i defensywnej walki radioelektronicznej w zakresie zakłócania, celowania, wykrywania zagrożeń w podczerwieni, a także imitowania celu. Zapewniają pełny wachlarz ostrzeżeń przed opromieniowaniem, zwiększoną świadomość sytuacyjną, geolokalizację oraz aktywne i pasywne środki przeciwdziałania. Według producenta, spółki BAE Systems, EPAWSS ma się charakteryzować bowiem analogicznymi zdolnościami jak systemy WREe zainstalowane w samolotach wielozadaniowych 5. generacji (AN/ALR-94 w F-22A Raptor czy AN/ASQ-239 Barracuda w F-35 Lightning II).
Piloci mają do dyspozycji fotele wyrzucane ACES II, które dostarcza spółka Collins Aerospace (cześć RTX).
F-15EX Eagle II ma udźwig 13 381 kg (do 12 pocisków rakietowych różnej klasy; w planach jest integracja m.in. pocisków przeciwokrętowych AGM-158C LRASM), jest napędzany dwoma silnikami turbowentylatorowymi General Electric F110-GE-129 (dotychczas amerykańskie F-15 napędzają Pratt & Whitney F100-PW-220), a w kabinie umieszczono komputer misji Advanced Display Core Processor II (ADCPII), który był testowany od 2016. Komputer ma wykonywać 87 mld operacji/sekundę.
#F15EX welcomed Polish Air Force Inspector Maj. Gen. pilot Ireneusz Nowak, Col. Sebastian Paluch and Lt. Col. pilot Łukasz Gradziński at our St. Louis site. They learned about the F-15EX's advanced capabilities, saw how the jet is built, and experienced its power firsthand. pic.twitter.com/xfz2RVGgw6
— Boeing Defense (@BoeingDefense) October 2, 2025
Czytaj także: