5 stycznia br. dyrektor generalny międzyresortowego public relations w siłach zbrojnych PAkistanu gen. mjr Babar Iftikhar potwierdził doniesienia pojawiające się w lokalnych mediach od końca grudnia, że rząd w Islamabadzie zdecydował się zerwać umowę z 2018 na dostawę tureckich śmigłowców szturmowych TUSAŞ/TAI T129 ATAK na rzecz chińskich odpowiedników, CAIC Z-10ME. To kolejne w ostatnim czasie potwierdzenie zakupu statków powietrznych przez Pakistan w Chinach, po samolotach wielozadaniowych Chengdu J-10C (J-10C dla Pakistanu potwierdzone).
Rzecznik prasowy wojsk lądowych Pakistanu potwierdził doniesienia w mediach o wyborze chińskich śmigłowców szturmowych Z-10ME, zamiast wcześniej wskazanych tureckich T129 ATAK. Nowe wiropłaty zastąpią 48 obecnie użytkowanych Bell AH-1F Cobra i Pakistan stanie się pierwszym użytkownikiem eksportowym Z-10ME / Zdjęcie: CAIC
Przypomnijmy, że 24 maja 2018 resort obrony Pakistanu zawarł umowę o równowartości 1,5 mld USD z tureckim holdingiem TUSAŞ/TAI (Türk Havacılık ve Uzay Sanayi, Turkish Aerospace Industries) na dostawę 30 egzemplarzy śmigłowców szturmowych T129 ATAK, po tym jak administracja ówczesnego prezydenta USA Donalda Trumpa zablokowała sprzedaż wcześniej zamówionych śmigłowców AH-1Z Viper (zgodę na sprzedaż 15 śmigłowców wraz z 1000 pocisków przeciwpancernych AGM-114R Hellfire II za maksymalnie 952 mln USD wydano 6 kwietnia 2015, za administracji Baracka Obamy).
Nowa administracja argumentowała zablokowanie sprzedaży niedostatecznym wsparciem rządu w Islamabadzie w walce z terroryzmem na pograniczu afgańskim. Oprócz T129, Pakistan był też zainteresowany chińskimi Z-10ME, które przetestowano w 2016, a które były jeszcze brane pod uwagę w 2020, niemniej jako faworyta uważano T129 (Pakistan zainteresowany Z-10ME).
Jednak kluczowym problemem w realizacji kontraktu turecko-pakistańskiego był fakt, że w grudniu 2018 amerykańska administracja wymogła na spółce joint venture Light Helicopter Turbine Engine Company, tworzonej przez Rolls-Royce i Honeywell, aby ta przestała dostarczać do Turcji silniki turbowałowe LHTEC-CTS800·4A o mocy 1373 KM, które napędzają T129. W związku z tym, holding TUSAŞ/TAI wstrzymał produkcję eksportową śmigłowców, skupiając się na dostawach dla rodzimych sił zbrojnych i sił bezpieczeństwa (Pierwszy T129B ATAK w tureckiej policji, Zmodernizowany T129 oblatany).
Od tamtej pory kontrakt pozostawał w zawieszeniu. Warto zauważyć, że USA zrobiły wyjątek dla Filipin, które 29 listopada 2018 zamówiły 6 zmodernizowanych T129B ATAK Faz-2. 14 grudnia 2021 zaprezentowano pierwsze dwa ukończone wiropłaty. Wydaje się, że zgoda na eksport silników wynikała ocieplenia stosunków na linii USA-Filipiny, gdzie prowadzone były działania mające na celu sprzedaż także innych wiropłatów (kolejnych S-70i, CH-47, a także wcześniej AH-64E Apache Guardian lub AH-1Z Viper, ale które ostatecznie odrzucono na korzyść wiropłatów tureckich) (Śmigłowce szturmowe T129B dla Filipin zaprezentowane).
Opis
Z-10ME jest zmodernizowanym wariantem eksportowym śmigłowca Z-10, opracowanym przez państwową Changhe Aircraft Industries Corporation (CAIC), wchodzącą w skład Aviation Industry Corporation of China (AVIC). Wiropłat, ujawniony w 2018, otrzymał mocniejsze silniki (1630 KM w porównaniu do 1270 KM w Z-10), a także aktywne i pasywne systemy samoobrony czy system ostrzegania o opromieniowaniu wiązką lasera i radaru (Nowy chiński śmigłowcowy ppk).
Cechą charakterystyczną są nowe dysze wylotowe silników skierowane do góry w celu rozproszenia spalin i zmniejszenia sygnatury w podczerwieni, nowe układy filtracji wlotów powietrza i panele pancerza oparte na grafenie (chroniące wrażliwe elementy), większy magazyn amunicji, system zakłócania wiązki podczerwieni i nowy systemem identyfikacji swój-obcy.