W piątek, 11 lipca 2025, amerykańska Agencja Współpracy Obronnej DSCA (Defense Security Cooperation Agency) opublikowała zgodę Departamentu Stanu USA na potencjalną sprzedaż do Libanu pakietu wsparcia eksploatacji dla pięciu lekkich samolotów szturmowych A-29B Super Tucano (aka. EMB 314) o napędzie turbośmigłowym za maksymalnie 100 mln USD (364,88 mln zł).
Zdjęcie: USAF
Zgodnie z opublikowaną informacją, rząd w Bejrucie zwrócił się z wnioskiem o zakup sprzętu pomocniczego i innych powiązanych elementów programu logistycznego oraz wsparcia, które zostaną włączone do wcześniejszego pakietu, którego wartość była niższa od progu notyfikacji Kongresu – 43,7 mln USD (159,45 mln zł) i obejmował wyrzutnie flar i dipoli (CAD/PAD), silniki turbośmigłowe Pratt & Whitney Canada PT6A-68C i części do nich, części i akcesoria, sprzęt do obsługi naziemnej, większe i mniejsze modyfikacje, podzespoły samolotów, części zamienne i akcesoria, części zamienne, materiały eksploatacyjne i akcesoria oraz wsparcie w zakresie napraw i zwrotów, dostawy i wsparcie oprogramowania objętego klauzulą niejawności, publikacje objęte klauzulą niejawności i dokumentacja techniczna, odzież, tekstylia i sprzęt indywidualny, wsparcie transportowe, usługi wsparcia inżynieryjnego, technicznego i logistycznego rządu USA i wykonawcy umowy (Sierra Nevada Corporation) oraz inne powiązane elementy wsparcia logistycznego i programowego (Analiza: Amerykańskie wsparcie wojskowe dla Libanu).
Jak czytamy w uzasadnieniu zgody, po zawieszeniu broni z Izraelem w listopadzie 2024, libańskie wojska lotnicze (Quwwat al-Jawwiya al-Lubnaniyya) zostały rozmieszczone w południowej części kraju, realizując prawdopodobnie zadania Air Policing, dlatego flota wymaga wsparcia. Poprzedni pakiet został opublikowany 30 września 2022 i miał wartość 14 mln USD z terminem realizacji do września 2024.
Liban pierwotnie zamówił w listopadzie 2015 sześć samolotów w spółce Sierra Nevada Corporation, która jest międzynarodowym partnerem brazylijskiej Embraer Empresa Brasileira de Aeronáutica), oryginalnego producenta, i wyprodukowała je na licencji w zakładach w Jacksonville na Florydzie. Zostały dostarczone od 9 listopada 2017 do końca pierwszej połowy 2018. 18 maja 2023 jeden z samolotów uległ wypadkowi, załodze udało się przeżyć.
Libańskie A-29 są wykorzystywane w ramach misji pokojowych UNIFIL oraz do zwalczania terroryzmu, szczególnie w obliczu napięć z Hezbollahem i konfliktów z Izraelem. Ich zdolności są jednak ograniczone w przypadku pełnoskalowego konfliktu z nowoczesnymi systemami obrony przeciwlotniczej, co czyni je mniej skutecznymi w starciu z zaawansowanym przeciwnikiem, takim jak Izrael.
A-29 Super Tucano
W ostatnich miesiącach na zakup A-29 Super Tucano zdecydował się nieujawniony klient z Afryki – 4 egzemplarze (31 grudnia 2024), inny nieujawniony klient bez wskazania regionu świata (30 grudnia 2024) – 4 egzemplarzy oraz Portugalia, ale na 12 egzemplarzy Super Tucano w wariancie A-29N (dla europejskich państw członkowskich NATO) – 16 grudnia 2024.
Zamówienia na wariant bazowy, czyli A-29 Super Tucano, przekraczają 290 egzemplarzy, które wylatały ponad 600 000 godzin lotu, z czego 60 000 w działaniach bojowych. Poza Libanem, wśród użytkowników są lub będą na ten moment 22 państwa, w tym te ujawnione: Afganistan, Angola, Brazylia, Burkina Faso, Chile, Dominikana, Ekwador, Ghana, Honduras, Indonezja, Kolumbia, Filipiny, Mali, Mauretania, Nigeria, Senegal, USA, a ostatnio także Urugwaj, Paragwaj i Panama. W przeszłości samolotami tymi była zainteresowana Ukraina.
A-29 Super Tucano jest wyposażony w system precyzyjnej identyfikacji celów, systemy uzbrojenia i kompleksowy system łączności. Jego możliwości są dodatkowo zwiększane przez zaawansowane systemy awioniki HMI zintegrowane z solidnym płatowcem, zdolnym do operowania z nieutwardzonych pasów startowych, w surowych warunkach i bez infrastruktury. Co więcej, samolot charakteryzuje się prostą koncepcją konserwacji, która zapewnia wysoki poziom niezawodności, dostępności i integralności strukturalnej przy niskich kosztach cyklu życia.