We wtorek, 25 czerwca 2024, Międzynarodowy Trybunał Karny (MTK) w Hadze (ang. International Criminal Court, ICC) wydał nakaz aresztowania byłego ministra obrony Rosji Siergieja Szojgu (a obecnie przewodniczącego Rady Bezpieczeństwa FR) oraz szefa Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych Rosji gen. Walerija Gierasimowa.
Zdjęcie: Prezydenckie Biuro Wykonawcze Rosji
Jak poinformowano, w poniedziałek, 24 czerwca, II Izba Przygotowawcza MTK w skład której wchodzi sędzia Rosario Salvatore Aitala (przewodniczący), sędzia Sergio Gerardo Ugalde Godínez i sędzia Haykel Ben Mahfoudh, wydał nakazy aresztowania dla dwóch osób, Siergieja Kużugietowicza Szojgu (ur. 21 maja 1955) i Walerija Wasiljewicza Gierasimowa (ur. 8 września 1955), w kontekście sytuacji w Ukrainie w związku z domniemanymi przestępstwami międzynarodowymi popełnionymi od co najmniej 10 października 2022 do co najmniej 9 marca 2023.
Wnioski o nakaz aresztowania złożył 2 lutego 2024 prokurator MTK Karim Khan.
Siergiej Szojgu jako minister obrony FR w czasie domniemanego postępowania i Walerij Gierasimow, szef Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych FR i pierwszy wiceminister obrony FR w czasie domniemanego postępowania, są rzekomo odpowiedzialni za zbrodnię wojenną polegającą na kierowaniu atakami na obiekty cywilne oraz zbrodnie wojenną polegająca na wyrządzeniu nadmiernej przypadkowej szkody cywilom lub uszkodzeniu przedmiotów cywilnych oraz zbrodnię przeciwko ludzkości z powodu nieludzkich czynów na podstawie Statutu Rzymskiego. Istnieją uzasadnione podstawy, by sądzić, że ponoszą indywidualną odpowiedzialność karną za wyżej wymienione przestępstwa popełniając akty wspólnie i/lub za pośrednictwem innych poprzez nakazanie popełnienia przestępstwa i/lub za brak sprawowania właściwej kontroli nad siłami pod ich dowództwem.
Obydwa nakazy aresztowania zostały wydane w następstwie wniosków złożonych przez Prokuraturę. II Izba Przygotowawcza uznała, że istnieją uzasadnione podstawy, aby sądzić, że obaj podejrzani ponoszą odpowiedzialność za ataki rakietowe przeprowadzone przez rosyjskie siły zbrojne na ukraińską infrastrukturę elektroenergetyczną od co najmniej 10 października 2022 do co najmniej 9 marca 2023. W tym czasie rosyjskie siły zbrojne przeprowadziły dużą liczbę ataków na liczne elektrownie i podstacje w wielu miejscach w Ukrainie.
II Izba Przygotowawcza stwierdziła, że istnieją uzasadnione podstawy, aby sądzić, że rzekome ataki były skierowane przeciwko obiektom cywilnym, a w przypadku tych obiektów, które w danym czasie mogły kwalifikować się jako cele wojskowe, spodziewane przypadkowe szkody dla ludności cywilnej byłyby wyraźnie nadmierne w stosunku do oczekiwanej korzyści militarnej. W tym względzie Izba zauważyła, że jednym z podstawowych celów międzynarodowego prawa humanitarnego jest ochrona ludności cywilnej w konfliktach zbrojnych. Dlatego Izba, oceniając odpowiedzialność karną za zarzucane popełnienie zbrodni wojennych podczas prowadzenia działań wojennych, musi rozważyć, czy zarzucane zachowanie było zgodne z zasadą rozróżnienia, która zabrania użycia siły zbrojnej przeciwko ludności cywilnej i innym osobom podlegającym ochronie. W ramach oceny działań osób podejrzanych o poważne naruszenia międzynarodowego prawa humanitarnego, w zakresie, w jakim są one skodyfikowane jako przestępstwa na mocy Statutu Rzymskiego, Izba zawsze będzie brać pod uwagę wpływ wspomnianych działań na bezpieczeństwo ludności cywilnej, w tym najbardziej bezbronnych, takich jak osoby starsze, kobiety i dzieci.
II Izba Przygotowawcza ustaliła także, że zarzucana kampania uderzeń stanowi postępowanie polegające na wielokrotnym popełnianiu czynów przeciwko ludności cywilnej, dokonywane zgodnie z polityką państwa w rozumieniu art. 7 Statutu. Istnieją zatem uzasadnione podstawy, aby sądzić, że podejrzani umyślnie spowodowali wielkie cierpienie lub poważny uszczerbek na zdrowiu albo na zdrowiu psychicznym lub fizycznym, ponosząc w ten sposób odpowiedzialność karną za zbrodnię przeciwko ludzkości spowodowaną innymi czynami nieludzkimi.
Mając na uwadze, że kluczowe zarzuty faktyczne zostały należycie poparte dowodami i innymi istotnymi materiałami przedstawionymi na tym etapie postępowania przez Prokuraturę, Izba uznała, że spełnione zostały ustawowe przesłanki do wydania wnioskowanych nakazów aresztowania.
Treść nakazów jest wydawana jako tajna w celu ochrony świadków i zabezpieczenia śledztwa. Mając jednak na uwadze, że postępowanie podobne do tego, którego dotyczą nakazy aresztowania, a które stanowi naruszenie międzynarodowego prawa humanitarnego, wydaje się mieć charakter ciągły, Izba uznała, że świadomość społeczna dotycząca nakazów aresztowania może przyczynić się do zapobiegania dalszemu popełnianiu przestępstw. Dlatego II Izba Przygotowawcza uznała, że w interesie wymiaru sprawiedliwości leży upoważnienie Kancelarii do publicznego ujawnienia istnienia nakazów, nazwisk podejrzanych, przestępstw, za które wydano nakazy, oraz sposobów odpowiedzialności.
Informacja prasowa
Czytaj także:
MTK wydał wnioski o nakaz aresztowania premiera i ministra obrony Izraela oraz przywódców Hamasu
Nakaz aresztowania dwóch wysokiej rangi rosyjskich dowódców wojskowych
Międzynarodowy Trybunał Karny wydał nakaz aresztowania Władimira Putina