W środę, 10 września 2025, japońska Agencja Zamówień Technologicznych i Logistyki (ATLA) poinformowała w mediach społecznościowych, że wraz z Morskimi Siłami Samoobrony (Kaijō Jieitai, JMSDF) przeprowadziły testy ogniowe nowego okrętowego działa elektromagnetycznego do prawdziwego celu nawodnego.
Zdjęcia: ATLA
System uzbrojenia oznaczony jako EMRG (ElectroMagnetic Rail Gun) został zamontowany na pokładzie śmigłowcowym okrętu eksperymentalnego JS Asuka (ASE-6102), wprowadzonym do służby w 22 marca 1995, co zostało zauważone po raz pierwszy 9 kwietnia, ale oficjalnie potwierdzono dopiero 18 kwietnia.
Oprócz samego działa na na pokładzie znalazły się cztery 20-stopowe kontenery TEU dla agregatu prądotwórczego oraz trzech baterii kondensatorów o łącznej pojemności ok. 15 MJ.
今日は軍港めぐりで🇯🇵海上自衛隊試験艦「あすか ASE-6102」のﾚｰﾙｶﾞﾝと思われるものが見えました😁
砲台と砲身が角張った形状です😲 pic.twitter.com/OuRHhqU4I1
— モリジュン (@HNlEHupY4Nr6hRM) April 9, 2025
Teraz poinformowano o testach ogniowych, które przeprowadzono od czerwca do początku lipca br. Wiadomo, że celem ostrzałów był wycofany ze służby holownik eks-YT 68, który był holowany przez inną jednostkę oraz że osiągnięta prędkość wylotowa wynosiła 2500 m/s (Ma7,35).
Jednak szczegóły testów mają zostać przedstawione podczas Sympozjum Technologicznym ATLA 2025, które odbędzie się w dniach 11-12 listopada w Tokio. Co ciekawe, model testowanego działa w skali 1:1 został zaprezentowany podczas międzynarodowych targach obronnych DSEI Japan 2025, w dniach 21-23 maja w centrum kongresowym Makuhari Messe w Chibie, mieście położonym w środkowej części Japonii, niedaleko Tokio.
#ATLA conducted the Ship-board #Railgun Shooting Test from June to early July this year with the support of the Japan Maritime Self-Defense Force. It’s the first time that a ship-mounted railgun was successfully fired at a real ship.#Ground_Systems_Research_Center #JMSDF #Asuka pic.twitter.com/XuULOOTBgO
— Acquisition Technology & Logistics Agency (@atla_kouhou_en) September 10, 2025
Warto zauważyć, że JS Asuka (ASE-6102) wcześniej służył do testowania prototypu średnio-kalibrowego morskiego działa elektromagnetycznego, którego projekt wcześniej określano jako JAX. 17 października 2024 opublikowano nagranie wideo z tych prób.
Prototyp, ujawniony 15 maja 2024 ATLA, miał kaliber 40 mm i mógł używać amunicji o masie 320 gram i prędkości początkowej 2230 m/s (Ma6,5). Żywotność określono na ponad 120 strzałów, a moc wyjściowa 5 MJ – przy czym ATLA będzie dążyć do zwiększenia jej do 20 MJ (obecnie osiągnięto, jak wspomniano, 15 MJ). Można założyć, że kaliber nowego działa pozostał ten sam, a jedynie zwiększono moc wyjściową.
Zgodnie z pierwotnymi planami, docelowy system uzbrojenia ma trafić na nowe niszczyciele rakietowe typu 27DDG Maya.
Warto dodać, że 30 maja 2024 Japonia porozumiała się z Francją i Niemcami w sprawie dołączenia do europejskiego programu działa elektromagnetycznego, w ramach konsorcjum THEMA, będącego kontynuacją projektu PILUM (Projectiles for Increased Long-range effects Using Electro-Magnetic railgun), w którym co ciekawe uczestniczy polski podmiot: spółka Explomet z Opola.
Jednak centrum badań systemów naziemnych (GSRC) agencji ATLA rozpoczęło badania nad koncepcją działa elektromagnetycznego, wówczas kalibru 16 mm, jeszcze w 1990. W lipcu 2015 zapowiedziano rozwój uzbrojenia dużego (średniego?) kalibru o nazwie własnej JAX, a 31 lipca 2018 zaprezentowano postęp z prac. Następnie, w maju 2022, GSRC ATLA podpisało umowę ze spółką Japan Works Steel o wartości 6,5 mld JPY (wówczas 182,44 mln zł) na budowę prototypu przeznaczonego do testów.
W kwietniu 2022 Shigenori Mishima, wice komisarz i dyrektor ds. technologii w agencji ATLA, wskazał na możliwość dołączenia do programu japońskiego działa elektromagnetycznego amerykańskich kontrahentów, którzy mają doświadczenie w tej materii (BAE Systems z Electromagnetic Railgun o mocy 32 MJ i General Atomics z Blitzer Railgun o mocy 3, 10 i 32 MJ – przyp. red.). W USA prace nad tego typu uzbrojeniem przerwano w 2022, gdyż uznano je za zbyt kosztowne.