Taka liczba to wynik potrzeb deklarowanych przez Sztab Generalny Wojska Polskiego, a także zapis w umowie ramowej zawartej pomiędzy Polską i Republiką Korei w sierpniu 2022 roku w Morągu. Jak, później, ujawniło Ministerstwo Obrony Narodowej, jest ona podzielona na sześć osobnych umów wykonawczych – prosta arytmetyka wskazuje, że każda z nich powinna składać się po 167 egzemplarzy. Pierwsza, już zrealizowana, a także druga (podpisana w sierpniu 2025 roku) obejmują jednak po 180 czołgów (w tym 64 pierwszych w konfiguracji K2PL). Dodatkowo, co niezmiernie ważne, druga umowa wykonawcza obejmuje także pierwszą partię niezmiernie ważnych wozów zabezpieczenia technicznego.
Dotychczas do Polski dostarczono 180 czołgów K2GF Black Panther. W bieżącym można spodziewać się zapoczątkowania dostaw 116 kolejnych wozów tej wersji / Zdjęcie: Radosław Niesobski, MILMAG
Dostawy pierwszych 180 K2GF Black Panther umożliwiły przezbrojenie trzech batalionów czołgów (każdy po 58 sztuk) podporządkowanych do 16. Pomorskiej Dywizji Zmechanizowanej z dowództwem w Olsztynie (20. Bartoszyckiej Brygady Zmechanizowanej, 9. Braniewskiej Brygady Kawalerii Pancernej i 15. Giżyckiej Brygady Zmechanizowanej). Pozostałych sześć pojazdów dostarczono także do Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych w Poznaniu – pomimo tego, kluczowy wysiłek szkoleniowy znajduje się w gestii poszczególnych brygad stacjonujących w na terenie województwa Warmińsko-Mazurskiego (szczegóły w tabeli).
Dostawy K2GF Black Panther z I umowy wykonawczej
| Jednostka | Liczba | Garnizon |
|---|---|---|
| 9. Brygada Kawalerii Pancernej | 58 | Braniewo |
| 15. Brygada Zmechanizowana | 58 | Orzysz |
| 20. Brygada Zmechanizowana | 58 | Morąg |
| Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych | 6 | Poznań |
Dostawy powyższych zrealizowano pomiędzy grudniem 2022 i listopadem 2025 roku. Podpisana, w sierpniu 2025 roku, II umowa wykonawcza ma być realizowana etapami od bieżącego roku do 2031 roku. W ramach pierwszego z nich strona koreańska ma dostarczyć 116 egzemplarzy K2GF Black Panther, które umożliwią przezbrojenie dwóch kolejnych batalionów czołgów. Ich dostawy mają zostać zrealizowane w 2026 i 2027 roku – nieoficjalnie wiadomo, że wozy ujęte w tegorocznej partii zostały już wyprodukowane i obecnie oczekują na ostatnie elementy wyposażenia pokładowego oraz zapoczątkowanie transportu drogą morską.
Obecnie w K2GF są przezbrojone trzy bataliony, które wykorzystują dostępny sprzęt do intensywnego szkolenia personelu / Zdjęcie: Radosław Niesobski, MILMAG
Od 2028 roku zaplanowano zapoczątkowanie dostaw czołgów w wersji K2PL Black Panther. Dotychczas, w ramach II umowy wykonawczej, zamówiono 64 egzemplarzy. Pierwsze z nich (około 4 sztuk) mają zostać wyprodukowane w Republice Korei, a kolejne będą pochodzić z polskiej linii produkcyjnej, która zostanie zbudowane w ZM Bumar-Łabędy.
Wśród braków sprzętowych można wymienić m.in. gąsienicowych wozów nauki jazdy / Zdjęcie: Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych
W przypadku konfiguracji K2PL mowa o wzmocnieniu opancerzenia dodatkowego, zastosowaniu aktywnego systemu obrony pojazdu, integracji zdalnie sterowanego stanowiska uzbrojenia z wkm kalibru 12,7 mm, systemu zakłócania oraz zmodyfikowanego systemu łączności.
Dostawy K2GF/PL Black Panther z II umowy wykonawczej
| Jednostka | Liczba | Garnizon |
|---|---|---|
| 9. Brygada Kawalerii Pancernej | 58 K2GF | Braniewo |
| 1.Dywizja Piechoty Legionów | 58 K2GF | b.d. |
| b.d. | 58 K2PL | b.d. |
| b.d. | 6 K2PL | b.d. |
Uzupełnieniem dla 360 czołgów K2GF/K2PL będą także wozy towarzyszące. II umowa wykonawcza obejmuje 31 wozów zabezpieczenia technicznego, 25 pojazdów inżynieryjnych oraz taką samą liczbę mostów towarzyszących. W ich przypadku dostawy mają rozpocząć się od 2029 roku. Jak wskazuje Ministerstwo Obrony Narodowej, w ich konfiguracji będą wykorzystane elementy, podzespoły i układy oraz wyposażenie specjalne pochodzące od wielu dostawców, zarówno z Republiki Korei, jak i z Polski oraz innych państw europejskich. Rola podmiotów trzecich będzie opierała się na podwykonawstwie, dostarczeniu wskazanych elementów i wyposażenia oraz niezbędnej technologii.
Ze względu na braki, wsparciem technicznym dla K2GF są m.in. dostępne WZT-3. Niestety ich możliwości są niewystarczające / Zdjęcie: Radosław Niesobski, MILMAG
Powyższa liczba umożliwi ukompletowanie sześciu batalionów czołgów w podstawowe pojazdy wsparcia. Dodatkowo zapewni niewielką rezerwę, która (najprawdopodobniej) trafi do Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych w Poznaniu lub innych ośrodków kształcenia specjalistów.
Niestety tak późny zakup wozów wsparcia oznacza, że przez najbliższe lata jednostki wyposażone w K2GF Black Panther są skazane na improwizację lub poszukiwanie tymczasowych rozwiązań pomostowych. Obecnie wsparciem dla czołgów są posiadane konstrukcje bazujące na sowieckich wozach (m.in. WZT-3) – niestety nie są dostosowane do współpracy, co powoduje, że praktycznie defekty bądź holowanie jest czasochłonne do usunięcia. Przykładowo, nieoficjalnie, aby odholować K2GF potrzeba jest od trzech do czterech innych czołgów tego typu – nie jest tajemnicą, że wśród problemów wymienia się m.in. jednostki napędowe oraz układy elektroniczne.
Nie można wykluczyć, że w ramach pilnej potrzeby Agencja Uzbrojenia zakupi kilkanaście używanych M88A2 HERCULES, które mogłyby zabezpieczać K2GF do czasu dostaw dedykowanych wozów bazujących na K2 / Zdjęcie: US Army
Innym, istotnym, brakiem jest także kwestia pojazdów szkolnych dedykowanych do nauki jazdy czy symulatorów. To z kolei powoduje potrzebę szerokiego wykorzystania już dostarczonych wozów bojowych do żmudnego szkolenia kolejnych grup żołnierzy. Jednocześnie, obok defektów, generuje to dodatkowe koszty eksploatacyjne obejmujące m.in. nadmierne (i szybkie) zużycie nakładek gumowych na gąsienice.
W przypadku rozwiązań tymczasowych, nieoficjalnie, wskazuje się na możliwość kontynuowania zakupów amerykańskich WZT M88A2 HERCULES, które są sukcesywnie dostarczane do jednostek uzbrojonych w czołgi M1A1FEP/M1A2SEPv3 Abrams – w przypadku, ewentualnego, zakupu kolejnych nie można wykluczyć, że Ministerstwo Obrony Narodowej zdecydowałoby się na egzemplarze używane pochodzące z zapasów Departamentu Wojny Stanów Zjednoczonych. Dotychczas zakupiono 49 egzemplarzy, z czego 23 są używane, a pozostałe mają być fabrycznie nowe). Drugą opcją jest, nieoficjalnie, oferta niemieckiej grupy przemysłowej Rheinmetall obejmująca WZT Bergepanzer 3 „Büffel”. Ta konstrukcja była już oferowana Polsce w ramach programu Kajman – został unieważniony w lutym 2023 roku ze względu na fakt, że oferta niemiecka przekraczała zakładany przez Agencję Uzbrojenia budżet. Te ostatnie i tak mogą być potrzebne ze względu na utrzymywanie w linii ponad 200 czołgów Leopard 2A5/PL.
Obok M88A2 drugą opcją może być Bergepanzer 3 „Büffel”, który był już oferowany Polsce w ramach programu Kajman / Zdjęcie: US Army
Porównując programy zakupowe czołgów Abrams z K2 Black Panther można zauważyć, że wiele elementów (w przypadku umów z Republiką Korei) zostało dotychczas pominiętych – poza gąsienicowymi pojazdami wsparcia i wozów nauki jazdy (także nie kupionymi dla wozów amerykańskich – mowa o wersji Abrams DTT) nadal brak informacji o pojazdach dowodzenia czy mobilnych warsztatach polowych i wozach diagnostycznych. Może to budzić wątpliwości co do przyszłego osiągnięcia wysokiego stopnia gotowości operacyjnej i możliwości taktycznych.
Czytaj także: