Europejska Agencja Kosmiczna ESA (European Space Agency), we współpracy z Ministerstwem Rozwoju i Technologii oraz Polską Agencją Kosmiczną POLSA zakończyła ocenę merytoryczną w naborze eksperymentów do realizacji na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS, International Space Station). Nadesłano rekordową liczbę 66 zgłoszeń. W wyniku oceny przeprowadzonej wspólnie przez ESA i POLSA, została opracowana wstępna lista obejmująca 18 eksperymentów.
Grafika: POLSA
Obecnie trwa proces pogłębionej analizy wykonalności przyjętych eksperymentów, który może potrwać kilka tygodni. Ze względu na ograniczenia techniczne związane z lotem polskiego astronauty już w 2024, nie ma gwarancji, że wszystkie eksperymenty z listy zostaną przyjęte do realizacji. Ponadto, część proponowanych eksperymentów okazała się na tyle złożona, że przygotowanie ich do najbliższej misji okazało się niemożliwe, i w związku z tym nie znalazły się na liście. Nadal jednak trwają rozmowy z ESA o możliwości ich realizacji w dalszej perspektywie, np. gdyby misja się opóźniła (Polski lot na Międzynarodową Stację Kosmiczną ISS).
Pierwsi proponenci już w najbliższych dniach otrzymają zaproszenie z ESA do rozpoczęcia przygotowań. Z tymi, którzy nie znaleźli się na liście będziemy rozmawiać jak ulepszyć ich propozycję czy przyspieszyć jej realizację. Żadne zgłoszenie nie pozostanie bez odpowiedzi – zapewnia dr Oskar Karczewski, dyrektor Departamentu Badań i Innowacji POLSA.
W ramach misji polskiego astronauty na ISS planowane są eksperymenty, które poprzez szczególne i unikalne warunki panujące na stacji kosmicznej – w szczególności mikrograwitację, nie są możliwe do zrealizowania na Ziemi. Dzięki temu dla polskiego sektora kosmicznego otworzą się możliwości tworzenia innowacyjnych rozwiązań, produktów i usług na potrzeby przyszłych lotów załogowych w kosmos, ale również na potrzeby odbiorców na Ziemi. Można się spodziewać, że powstaną materiały o szczególnych właściwościach lub nowe produkty konsumenckie np. leki, które będą wytwarzane na stacjach orbitalnych lub na Księżycu.
Spodziewaliśmy się dużego zainteresowania naborem, ale liczba i dojrzałość nadesłanych propozycji pozytywnie nas zaskoczyła. Jestem przekonany, że wybrane eksperymenty przyczynią się do postępów w takich dziedzinach jak inżynieria kosmiczna, medycyna kosmiczna, nauki biologiczne czy biotechnologia. Najlepsze propozycje zakładające testowanie na stacji ISS technologii, układów modułów, systemów lub materiałów mogą być także wykorzystane w przyszłych misjach eksploracyjnych ESA lub NASA. Pokazuje to dojrzałość polskiego sektora kosmicznego, który w ciągu 10 lat udziału w programach ESA może swobodnie współpracować, a nawet konkurować w realizacji ambitnych misji kosmicznych – mówi prof. Grzegorz Wrochna, prezes POLSA.
Złożone wnioski były oceniane według dwóch grup kryteriów – technicznych i programowych (po 50% wagi). Obejmowały one m. in. takie aspekty jak: przejrzystość celów technicznych i wykonalność proponowanego pomysłu, znacząca korzyść w odniesieniu do obecnego stanu rozwoju techniki i możliwości uzyskania przewagi konkurencyjnej, dotychczasowe doświadczenie podmiotów w zbliżonych projektach, potencjalne korzyści dla polskiego sektora w odniesieniu do obecnych i przyszłych produktów i usług kosmicznych, jak i zbieżność propozycji z priorytetami naukowymi lub technologicznymi programu eksploracji E3P.
Poniżej listę eksperymentów, które zostały ocenione najwyżej. Lista została uszeregowana zgodnie z numerem porządkowym zgłoszenia.
OSIP-ID / Tytuł / Krótki opis / Podmiot zgłaszający:
- I-2023-06252 / LeopardISS / Testy komputera do badania algorytmów AI na potrzeby eksploracji kosmosu. / KP Labs Sp. z o.o.
- I-2023-06279 / 0G-CARE / Badanie skuteczności leków przeznaczonych do zwalczania komórek rakowych w warunkach braku grawitacji. / Wrocław University of Science and Technology
- I-2023-06297 / PhoTOGRAV / Wykorzystanie spektroskopii do monitorowania aktywności mózgu, w celu wsparcia rozwoju interfejsów komputer-mózg. / Cortivision Sp. z o.o.
- I-2023-06302 / LEO-DDS / Biodegradowalne systemy dostarczania leków w warunkach braku grawitacji. / Centre of Polymer and Carbon Materials of Polish Academy of Sciences
- I-2023-06480 / TEAMLEO / Analiza komórek krwi astronautów dla celów badań genetycznych. / Military University of Technology
- I-2023-06710 / EDDIE-PHP / Eksperyment w warunkach mikrograwitacji testujący mechanizmy przeznaczone do zastosowań w górnictwie kosmicznym. / Astronika Sp. z o.o.
- I-2023-06725 / EEG neurofeedback lowers stress response during isolation in astronauts / Badania związane z metodami obniżania poziomu stresu w czasie wydłużonej izolacji. / Gdansk University of Physical Education and Sport
- I-2023-06798 / AstroPsychoHealth / Programy monitorowania zdrowia psychicznego astronautów na potrzeby misji kosmicznych. / University of Silesia in Katowice
- I-2023-06829 / Human gut microbiota changes in LEO / Badanie zmian bakterii jelitowych w warunkach mikrograwitacji. / Military University of Technology
- I-2023-06834 / Bioleaching of heavy metals and cultivation of fungi and yeast in microgravity conditions / Pozyskiwanie rzadkich minerałów z materiału meteorytowego za pomocą biotechnologii. / BGD Sp. z o.o.
- I-2023-06835 / OmicSexDepImmRes / Badanie biomarkerów komórkowych w celu monitorowania zależnych od płci odpowiedzi immunologicznych organizmu. / Medical University of Gdansk
- I-2023-06883 / MX-MatSpace / Badanie nanomateriałów na niskiej orbicie ziemskiej na potrzeby misji kosmicznych. / AGH University of Krakow
- I-2023-06942 / HAM Radio lessons and conversations / Edukacja i promocja nauki przez polskiego astronautę z wykorzystaniem systemów łączności na ISS. / Polish Amateur Radio Union
- I-2023-06955 / Before going to Mars / Wykorzystanie mikroorganizmów w celu podtrzymania innych form życia na potrzeby eksploracji kosmosu i zasiedlania innych planet. / University of Szczecin
- I-2023-06958 / Next Gen Acoustics / Demonstrator technologii monitorowania zdrowia i aktywności astronautów za pomocą sensorów akustycznych. / Svantek Sp. z o.o.
- I-2023-06969 / Microgravity Effects on Madagascar Cockroaches & Bioreactor Validation / Wpływ mikrograwitacji na zachowanie, reprodukcję i wzrost karaczana madagaskarskiego połączone z walidacją systemu bioreaktora. / Astronika Sp. z o.o.
- I-2023-06971 / RadMon-on-ISS / Skalowalne detektory promieniowania na potrzeby eksploracji kosmosu. / SigmaLabs Sp. z o.o.
- I-2023-06985 / AirO2 – ExtremoAlgae / Badanie produkcji tlenu przez algi w warunkach mikrograwitacji na potrzeby eksploracji kosmosu. / Extremo Technologies Sp. z o.o.