Nowe przepisy mają zwiększyć bezpieczeństwo użytkowników systemów sztucznej inteligencji oraz zapewnią korzystne warunki wdrażania nowoczesnych technologii w przedsiębiorstwach i instytucjach. Prezydent RP, tym razem nie zdecydował się na veto i podpisał ustawę, która teraz trafi do Dziennika Ustaw.
Zdjęcie: Ministerstwo Cyfryzacji
To ważny krok w rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce. To nie tylko wsparcie nowych technologii, ale także lepsze zrozumienie i kontrolowanie systemów AI – powiedział wicepremier, minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.
Dzięki temu przepisy te z jednej strony tworzą dobre warunki rozwoju sztucznej inteligencji, a z drugiej – zwiększają bezpieczeństwo jej użytkowników – podkreślił wicepremier.
Wiceminister Dariusz Standerski, który w resorcie cyfryzacji odpowiada za technologie przełomowe i w imieniu Ministerstwa nadzoruje ustawę, zaznacza, że wejście w życie przepisów natychmiast uruchamia cały proces.
Podpisana ustawa daje podstawę prawną do uruchomienia piaskownicy regulacyjnej. Rozpoczęły się również prace techniczne, ponieważ piaskownica oznacza z jednej strony możliwość wyłączenia stosowania niektórych przepisów, a z drugiej – stworzenie przyjaznego środowiska, także od strony technicznej – wylicza wiceminister.
Ustawa zapewnia stosowanie w Polsce rozwiązań wynikających z unijnego rozporządzenia AI Act w zakresie:
- ustanowienia w całej Unii Europejskiej jednolitych zasad dotyczących systemów inteligencji;
- zapewnienia ochrony praw podstawowych i bezpieczeństwa obywateli przy użytkowaniu systemów AI i, tym samym, zwiększenie społecznego zaufania do nowych technologii;
- tworzenia korzystnych warunków rozwoju technologii AI.
Według ministerstwa, najważniejsze cele nowych przepisów to zapewnienie:
- Bezpieczeństwa użytkowników systemów AI – dzięki temu, że nadzór nad stosowaniem przepisów AI Act oraz ustawy o systemach sztucznej inteligencji będzie sprawować specjalnie powołany organ – Komisja Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji (KRiBSI). Obywatele, przedsiębiorcy i instytucje będą mogli zgłaszać do niej skargi dotyczące działania systemów AI.
- Korzystnych warunków rozwoju nowoczesnych technologii – dzięki temu, że przepisy ustawy tworzą ramy prawne funkcjonowania piaskownic regulacyjnych. Ponadto możliwe będzie Polsce wspieranie finansowo przez Ministra Cyfryzacji badań naukowych i prac rozwojowych dotyczących sztucznej inteligencji, a KRiBSI będzie prowadzić działania edukacyjne i informacyjne.Jednocześnie ustawa zapewnia poszanowanie praw przedsiębiorców, ochronę tajemnicy przedsiębiorstwa oraz możliwość sądowej kontroli rozstrzygnięć KRiBSI.
Ministerstwo poinformowało jednocześnie, że zmiany w ustawie o systemach sztucznej inteligencji, wprowadzone w wyniku prac w Sejmie i Senacie RP, sprawiają, że przepisy te w jeszcze większym stopniu mają odpowiadać na potrzeby obywateli, wprowadzając:
- korzystniejsze warunki dla uczestników piaskownic regulacyjnych: m.in. zapewnienie możliwości korzystania ze wsparcia technologicznego czy wprowadzenie preferencyjnych opłat dla jednostek samorządu terytorialnego;
- usprawnienie prac Komisji Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji (KRiBSI): m.in. szybsze procedury wydawania przez Komisję opinii indywidualnych;
- rezygnację z działań KRiBSI o charakterze zakazów i nakazów: takich jak wycofanie systemu z rynku lub z użytku czy usunięcie jego elementów;
- zwiększenie transparentności działalności Przewodniczącego KRiBSI i jego Zastępców: poprzez doprecyzowanie przepisów dotyczących obowiązku składania oświadczeń majątkowych;
- zwiększenie ochrony tajemnic prawnie chronionych w ramach postępowań prowadzonych przez KRiBSI: w szczególności tajemnicy przedsiębiorstwa.
Warto zauważyć, że Ustawa o systemach sztucznej inteligencji dodatkowo tworzy ramy prawne funkcjonowania piaskownic regulacyjnych w Polsce. Piaskownica regulacyjna jest rozwiązaniem, które umożliwia przedsiębiorstwu i instytucji testowanie nowych rozwiązań w bezpiecznym i kontrolowanym środowisku, pod nadzorem właściwego organu oraz zgodnie z określonymi wymogami regulacyjnymi. Jesteśmy jednym z pierwszych państw w Europie, które wdraża takie rozwiązania.
Firmy muszą mieć łatwość w testowaniu rozwiązań wykorzystujących sztuczną inteligencję w bezpiecznym otoczeniu prawnym. Piaskownice regulacyjne AI, które wprowadzamy, przyspieszą rozwój i wykorzystanie komercyjne tej technologii. Naszym głównym celem jest wspieranie innowacji – przekazał wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski.
Jednocześnie zostanie zapewniony nadzór nad kluczowymi kwestiami bezpieczeństwa i etyki. Polskie przedsiębiorstwa, startupy oraz instytucje badawcze będą rozwijać nowoczesne technologie przy zachowaniu zgodności z wymogami prawa. Co ważne – mikro-, mali i średni przedsiębiorcy będą mogli uczestniczyć w piaskownicy regulacyjnej nieodpłatnie.
Komisja Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji (KRiBSI) – rola i zakres działania
Ustawa o systemach AI przewiduje utworzenie Komisji Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji (KRiBSI), która będzie nadzorować stosowanie przepisów dotyczących AI w Polsce.
KRiBSI będzie niezależnym organem, obsługiwanym od strony organizacyjnej przez Ministerstwo Cyfryzacji. Pracami Komisji będzie kierował jej przewodniczący, powoływany przez Sejm za zgodą Senatu na 5 lat.
Jak podkreśla wiceminister Dariusz Standerski, z przepisów ustawy wynika także jasno, że przewodniczący KRiBSI ma zostać powołany w ciągu dwóch miesięcy od wejścia ustawy w życie. W ciągu trzech miesięcy ma natomiast zostać powołana cała Komisja. Oznacza to, że w październiku 2026 będzie przewodniczący, a w listopadzie Komisja rozpocznie działalność. W praktyce KRiBSI będzie np.
- Rozpatrywać zgłoszone do niej nieprawidłowości działania systemów AI (np. powodowanie zagrożenia dla zdrowia i bezpieczeństwa, podjęcie błędnej decyzji) i w razie potrzeby reagować na nie.
- Wspierać rozwój ekosystemu AI – poprzez: tworzenie piaskownic regulacyjnych i zarządzanie nimi, działania edukacyjne i informacyjne, wspieranie innowacji i badań naukowych.
- Wydawać opinie indywidualne, dzięki którym przedsiębiorcy i instytucje zyskają pewność co do poprawności rozwiązań, zanim je wdrożą w swoich organizacjach.
Komisja będzie organem kolegialnym, skupiającym przedstawicieli: Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Komisji Nadzoru Finansowego, Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji oraz Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Według ministerstwa, takie rozwiązanie pozwolić ma na skuteczne reagowanie na wyzwania związane z rozwojem sztucznej inteligencji przy jednoczesnym wykorzystaniu najlepszych doświadczeń już istniejących organów regulacyjnych.
Na podstawie informacji prasowej
— Ministerstwo Cyfryzacji (@CYFRA_GOV_PL) July 27, 2026
1/3 💬 Ustawa o sztucznej inteligencji wkrótce wejdzie w życie. To ważny dzień i dla cyfryzacji, i dla każdego obywatela. Systemy AI codziennie i skutecznie zmieniają życie – każdego z nas, firm i instytucji oraz całych gospodarek: polskiej, europejskiej i światowej. W dobie tej… pic.twitter.com/uZe2n9WRCV
— Ministerstwo Cyfryzacji (@CYFRA_GOV_PL) July 27, 2026
3/3 💬 To ważna wiadomość dla każdej firmy, każdej instytucji i każdego obywatela. W obszarze AI państwo z jednej strony zapewnia wsparcie rozwoju, a z drugiej – bezpieczeństwo. Chcemy, żeby Polska, jako jeden z europejskich liderów wdrażania technologii AI, nie pozostawała w…
— Ministerstwo Cyfryzacji (@CYFRA_GOV_PL) July 27, 2026
1/3 💬 W ciągu najbliższych trzech-czterech miesięcy uruchomimy pierwszą w Unii Europejskiej piaskownicę regulacyjną dla sztucznej inteligencji. Rezygnujemy z etapu pilotażu, ponieważ wraz z wejściem w życie nowych przepisów będziemy mogli od razu zaoferować przedsiębiorcom pełny… pic.twitter.com/rNcBXFucSK
— Ministerstwo Cyfryzacji (@CYFRA_GOV_PL) July 27, 2026
3/3 💬 Komisja Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji (KRiBSI) będzie mogła sprawdzać, czy systemy wykorzystywane w Polsce są zgodne z przepisami krajowymi i unijnymi. To jednak model oparty na cyfrowych procesach – odchodzimy od rozwiązań takich jak papierowa… pic.twitter.com/WLT4OL9fms
— Ministerstwo Cyfryzacji (@CYFRA_GOV_PL) July 27, 2026
Ważna wiadomość dla rozwoju AI w Polsce. Ustawa o systemach sztucznej inteligencji przeszła cały proces legislacyjny i niebawem zacznie obowiązywać. To ważny krok w rozwoju sztucznej inteligencji w Polsce, który wspiera rozwój nowych technologii oraz lepsze zrozumienie i… pic.twitter.com/4eQyhlx3AM
— Ministerstwo Cyfryzacji (@CYFRA_GOV_PL) July 27, 2026
