Podczas IX edycji Wschodnich Targów Ochrony Granic Granice 2026, zaplanowanej na 24-25 czerwca w Targach Lublin, spółka Forcepol z Warszawy zaprezentowała m.in. taktyczny radar obrony powietrznej krótkiego zasięgu 3D duńskiej spółki Weibel Scientific A/S typu Xenta-M, który będzie częścią programu antydronowego San.
Zdjęcia: Grzegorz Sobczak, MILMAG
Przypomnijmy, że radary Xenta-M w skład 18 modułów bateryjnych systemów (BMO) przeciwlotniczych z możliwością zwalczania bezzałogowych systemów powietrznych o kryptonimie San, co jest finansowane z pożyczki unijnego instrumentu SAFE (Security Action for Europe). Program ma łączną wartość 15 mld zł.
Zamówiono po jednym radarze wraz z systemem identyfikacji swój-obcy IFF na jeden BMO. Ich uzupełnieniem będą polskie radary FIELDctrl Ultra i FIELDctrl Follow spółki APS na poziomie plutonów ogniowych oraz przenośne zestawy system służący do wykrywania, śledzenia i identyfikacji dronów Skyperion Lightweight.
Xenta-M, to jak podkreśla duński producent, rewolucyjny kompaktowy radar trójwymiarowy, zaprojektowany jako kluczowy sensor dla systemów obrony powietrznej krótkiego i bardzo krótkiego zasięgu (SHORAD/VSHORAD) oraz systemów antydronowych (C-UAS). System redefiniuje ochronę przestrzeni powietrznej dzięki unikalnemu połączeniu cyfrowego formowania wiązki radarowej i technologii fali ciągłej.
Kluczowe cechy i zalety:
- Szerokie spektrum celów: jednoczesna detekcja skrajnych zagrożeń – od naddźwiękowych pocisków manewrujących po miniaturowe i powolne drony (klasa LSS);
- Technologia mikro-Dopplera: Precyzyjnie odróżnia drony od ptaków i zakłóceń terenu poprzez wykrywania ruchu łopat wirnika;
- Praca w ruchu (Search on the Move): Skanowanie i śledzenie celów podczas przemieszczania się kolumny pojazdów;
- Mobilność: Kompaktowa obudowa umożliwiająca montaż na lekkich pojazdach opancerzonych lub masztach;
- Tryb Stop & Stare: Funkcja stacji kierowania ogniem (Fire Control) dla artylerii przeciwlotniczej i systemów rakietowych.
Dane techniczne i zasięgi:
- Antena i pasmo: Pasmo X, aktywna antena skanowania elektronicznego (AESA) wykonana w technologii azotku galu (GaN);
- Przetwarzanie sygnału: Cyfrowe formowanie wiązki 3D (digital-array) oraz fala ciągła z modulacją częstotliwości (FMCW/MFCW);
- Zasięg instrumentalny: 50, 60 lub 75 km (w zależności od wersji);
- Detekcja dronów (klasa DJI Phantom): wykrywanie z ponad 7 km, klasyfikacja z ponad 5 km;
- Pokrycie przestrzeni: 360 stopni w poziomie (azymut) oraz do 60 stopni w pionie (elewacja).

Na targach Granice 2026, spółka Forcepol zaprezentowała również czujnik niebędący wprawdzie elementem systemu San, ale również przeznaczony do wsparcia zwalczania dronów, zwłaszcza w kontekście ochrony granicy państwowej. Chodzi o Inteligentną Matrycę Akustyczną do Wykrywania i Klasyfikacji Dronów typu Discovair G+ norweskiej spółki Squarehead Technology AS.
Jest to zaawansowany, całkowicie pasywny sensor akustyczny nowej generacji zaprojektowany z myślą o wypełnieniu luk w tradycyjnych systemach przecwidronowych. Sensor wykorzystuje matrycę mikrofonów kierunkowych oraz algorytmy uczenia maszynowego (sztucznej inteligencji) do natychmiastowego wykrywania, śledzenia i identyfikacji bezzałogowców na podstawie emisji dźwięków ich śmigieł i silników.
Kluczowe cechy i zalety:
- 100% pasywne działanie: Urządzenie nie emituje sygnałów radiowych ani radarowych, dzięki czemu jest całkowicie niewykrywalne;
- Brak konieczności widoczności (No LoS): Śledzi drony za przeszkodami, w budynkach (kaniony miejskie), we mgle i ciemności;
- Filtracja AI: Algorytmy eliminują fałszywe alarmy, ignorują ptaki, wiatr i hałas otoczenia;
- Odporność na zakłócenia: Skutecznie działanie w warunkach walki radioelektronicznej (WRE) oraz przy braku sygnał GPS GNSS.
Dane techniczne i możliwości:
- Technologia: Matryca 128 mikrofonów kierunkowych wspierana kamerą HD do wizualnej weryfikacji celu;
- Przetwarzanie on-edge: Analiza sygnału bezpośrednio na urządzeniu (minimalne opóźnienia);
- Tryby pracy:
- Półsferyczny (360 stopni) – pełna kopuła ochronna;
- Kierunkowy (105 stopni) – monitorowanie wybranego sektora.
- Klasyfikacja celów: Wykrywa drony komercyjne oraz wojskowe klasy I i II (wielowirnikowce i stałopłatowe);
- Konstrukcja: Mobilne urządzenie przenośne (man-portable), łatwe do wdrożenia przez jednego żołnierza;
- Wytrzymałość i zasilanie: Klasa szczelności IP65/IP67, niskie zużycie energii (zasilane z baterii terenowych).
