W czwartek, 21 sierpnia 2025 roku Koncern Kałasznikow na swojej stronie poinformował w krótkiej i prawie lakonicznej informacji, że wchodząca w skład koncernu spółka «Триада-ТКО» („Triada-TKO”) rozpoczęła dostawy do klienta zaawansowanych hełmów balistycznych o klasie odporności Br2 wg rosyjskiej normy ГОСТ Р 57560–2017. KK podaje dalej, że nowy produkt jest porównywalny pod względem obszaru ochrony z obecnym uniwersalnym hełmem o linii bocznej typu ACH w klasie odporności Br1, ale zapewnia wyższy poziom ochrony. Czerep wzmocnionego hełmu został wykonany z polietylenu o ultra wysokiej masie cząsteczkowej UHMWPE. Hełm posiada masę 1,35 kilograma i zapewnia ochronę na powierzchni co najmniej 11,5 decymetrów kwadratowych.
Hełm SzZ-1F / Zdjęcie: www1.ru
Osłona jest kompatybilna z różnymi ochronnikami słuchu i noktowizorami, które można zamontować na osłonie i w bocznych szynach montażowych. Osłona głowy jest wyposażona w kombinowany system wyposażenia wewnętrznego oraz w pokrowiec w kolorze antracytowym. Ponadto do informacji dodano uwagę, że Triada-TKO w czerwcu bieżącego roku rozpoczęła dostawy dużej partii mundurów Strełok (Strzelec) w czarno-antracytowej kolorystyce. Zestaw zawiera kamizelkę kuloodporną, ładownice, plecak, torbę podróżną oraz dodatkowe wkłady balistyczne.
Informację okraszono ilustracją reklamową z której na dobrą sprawę nic nie wynika. Owszem można dopatrzeć się na niej pewnych innowacji i zmian w stosunku do dotychczasowej rzeczywistości rosyjskich konstrukcji hełmowych o ile się je zna, ale dla laika treść i obraz na nic nowego nie wskazują. Tym bardziej, ze jak dotychczas na dziewięć filarów produkcyjnych Koncernu Kałasznikow tylko dwa nie są związane z produkcją agresywną tj. bronią i jej pochodnymi w szerokim tego słowa znaczeniu. Z tych dwóch filarów tylko jeden około bojowy zajmuje się m.in. indywidualnym wyposażeniem ochrony osobistej. I tutaj na scenę wchodzi spółka Triada-TKO zajmująca się m.in. produkcją odzieży i produktów dla wojska od 2011 roku w oparciu o licencję na obrót materiałami i sprzętem specjalnym. Jednakże po wnikliwej analizie portfolio i potencjale produkcyjnym Triady nie doszukamy się w niej informacji o produkcji hełmów balistycznych polegających na tłoczeniu czerpów hełmów balistycznych w materiale jakim jest aramid lub UHMWPE.
Hełm SzZ-1F prawy bok ze szkieletową szyną boczną / Zdjęcie: www1.ru
Triada-TKO jest montownią hełmów balistycznych (zakładem wytwórczym) pracującym na bazie dostarczonych czerepów od producenta i dostawcy tychże z zewnątrz. Spółka Triada-TKO montuje na zlecenie z dostarczonych czerepów i swoich (zakupionych od innych producentów) komponentów kompletne hełmy. Jak na razie inżynierowie i projektanci z Triady weszli w ścisły kontakt z firmą Marlit, która jest producentem m.in. hełmów balistycznych Legionista. W tym miejscu należy się czytelnikowi mała uwaga, że analogiczną nazwę Legionista posiadały dwa hełmy wykonane z aramidu Legionista Standard (typ ACH) oraz Legionista FC (typ HC) o odporności balistycznej NIJ IIIA i V50 >670 m/s w obu przypadkach, produkowane przez austriackiego producenta Ulbrichts.
W oparciu o hełm Legionista zespół Triady i Marlina opracował nowy hełm bardzo zbliżony i upodobniony do swojego protoplasty o pomniejszonej masie własnej w dwóch odmianach aramidowej i z UHMWPE o nazwach – hełm ochronny ШЗ-1 (SzZ-1) i ШЗ-1Ф (SzZ-1F). Ten drugi z indeksem F został wykonany w oparciu o warunki wykonania nowego hełmu perspektywicznego przedstawione przez kierownictwo marynarki Wojennej Rosji. W sumie przeprowadzono test na 20 sztukach wybranych egzemplarzy wykonanych z różnych materiałów zakresie odporności dla poziomu Br1. ШЗ-1Ф (SzZ-1F) poddano testom i próbom na ostrzał dla konstrukcji o odporności Br2. W pierwszym kwartale 2024 roku hełm SzZ-1F pomyślnie przeszedł badania odporności na pociski w klasie odporności Br2 zgodnie z GOST R 58464-2019, a prędkość przebicia V50 przez regulowany symulator odłamków przekroczyła 710 m/s. Testy multidyscyplinarne, obejmujące badania kuloodporności i odporności na odłamki w temperaturach normalnych, wilgotnych (po namoczeniu w wodzie słodkiej), niskich (-40°C) i wysokich (+40°C), przeprowadziła jednostka wojskowa 09703. Obecnie Marlit produkuje i dostarcza (np. do Triady i UZ(SS) MO – Zarządu Zamówień Specjalnych Ministerstwa Obrony Rosji, które następnie samodzielnie kompletują czerepy do hełmu w wybranej przez siebie konfiguracji) precyzyjnie wykonane konstrukcje ochronne, a cały zestaw do hełmu jest kupowany. Marlit planuje pozyskać własne elementy mocujące do hełmów do końca 2025 roku. Obecnie elementy te są opracowywane i testowane.
Wnętrze hełmu SzZ-1F / Zdjęcie: www1.ru
28 września 2024 roku na forum „Warrior Expo 2024” odbyła się prezentacja ultralekkiego hełmu bojowego Br2 „Legionista” przez przedstawiciela moskiewskiej firmy Marlit Siergieja Pikulina. SzZ-1F pokazano po raz pierwszy na Forum Armia Rosji 2024 jako produkt Triada-TKO opracowany przy współpracy z Marlit pod nazwą „Hełm o Wzmocnionych Własnościach Ochronnych” proponowany do włączenia do wyposażenia bojowego nowej generacji. Kolejny raz nowy hełm można było zobaczyć 17.05.2025 r. w pierwszych mistrzostwach wspinaczkowych Floty Północnej w Murmańsku. Żołnierze sił specjalnych podczas zawodów wystąpili w mundurach i hełmach firmy Triada-TKO. W trakcie zawodów jeden z żołnierzy stwierdził, że hełm nie przeszkadza przy wspinaniu się na wysokość, ani nie ogranicza widoczności przy obracaniu głowy. Konstrukcja hełmu umożliwia posługiwanie się zestawem słuchawkowym.
Jak wspomniano na wstępie Ministerstwo Obrony Narodowej Rosji otrzymuje dostawy hełmów m.in. z Triady-TKO, których obecny wolumen dostaw czerepów wynosi około 40 000 sztuk rocznie. W przyszłości Ministerstwo Obrony planuje zakup około 100 000 takich hełmów rocznie, a zainteresowanie konstrukcjami ochronnymi firmy Marlit wykazuje również firma Triada-TKO, wchodząca w skład koncernu JSC Koncern Kałasznikow będąca niejako rywalem Marlit na rynku dostaw hełmów.
Z czym właściwie mamy do czynienia po krótkim opisie i rysie historycznym. Firma Triada-TKo wespół z Marlitem opracowały nowy hełm, który na pierwszy rzut oka kojarzy się z kształtami dobrze znanych już modeli np. Sentry, Viper Mid Cut i Hellbender z tą różnicą, że SzZ-1F nie posiada wypukłości typu Curved na wysokości uszu na lepszą i wygodniejszą lokalizację ochronników słuchu. I tutaj należałoby przypomnieć mniej zaznajomionym z tematem, że ten kształt w takiej wersji bardziej przypomina już starsze modele hełmów jak chorwacki BK-M2 oraz brytyjskie Special Ops Delta Mid Cut oraz Special Ops wszystkie typu Flat. Drugi element charakterystyczny to zmniejszona masa hełmu, będąca tendencją ogólnoświatową. Hełm waży 1,35 kilograma (w zależności od rozmiaru), a poczyniono już próby z czerepem o masie 1,20 kg ze skutkiem pozytywnym przy ostrzale dla warunków i odporności Br2. Przypominam, że rosyjska norma balistyczna będąca odpowiednikiem polskiej normy dla hełmów to БРОНЕШЛЕМЫ Классификация. Термины и определения.
Hełm brytyjski Super Ops Delta Midcut / Zdjecie: USI
Hełm brytyjski Special Ops / Zdjęcie: USI.
Hełm chorwacki BK-M2 / Zdjęcie z archiwum Dariusza Borkowskiego
ГОСТ Р 57560-2017, która wyróżnia trzy klasy specjalne odporności (ochrony) hełmów S, S1 i S2 oraz pięć klas podstawowych od Br1 do Br5.
Wyposażenie wewnętrzne wykonano jako typ Revision (dawna nazwa Galvion) co można usłyszeć na filmie m.in. z prezentacji hełmu i oporządzenia przy okazji innych wydarzeń. Budowa tego układu to najprościej mówiąc hamak lub płytki beret rozwieszony na obręczy wewnątrz czerepu. Marlit w swoich modelach rozważa montaż wyposażenia wewnętrznego w oparciu o klasyczne taśmy w układzie litery A oraz montaż poduszek na rzepach w zależności od potrzeb zamawiającego. Cechą charakterystyczną hełmu jest taśma na czole hełmu zamontowana od lewej do prawej strony pod śrubami mocującymi podpinkę oraz boczne szyny, dociskająca w 1/3 wysokości od dołu czołowe gniazdo montażowe. Jak widać na załączonej fotografii projektanci hełmu zaprojektowali boczne szyny na wzór tych szkieletowych marki Galvion oraz wykonali równie oszczędne w materiał czołowe gniazdo montowane na jedną śrubę. Wszystko to jednoznacznie przypomina w zubożonym wydaniu Front Mount & Interlocking Rails z Galvion. Hełmy wyposażone są w pokrowce w zmodernizowanej kolorystyce „Cyfra” w dwóch wersjach: EMR-M (zielona) z dodatkową powłoką kamuflażową EMR-MA (zimowa) oraz EMR-MP (pustynna) dla jednostek wojskowych.
Hełm Legionista produkowany jest w trzech rozmiarach: do 55 cm obwodu głowy, 56-58 cm obwodu głowy i powyżej 59 cm obwodu. SzZ-1F budowany w oparciu o Legionistę zapewne posiada te same parametry. Masy kompletnych hełmów Legionista o linii ACH wynoszą odpowiednio 1,25 kg +/- 0,05; 1,30 kg +/- 0,10 i 1,35kg +/- 0,05. Hełm Kałasznikowa posiada analogiczne parametry z dążeniem do ich obniżenia.
Nowe opracowania mają na względzie m.in. zapotrzebowanie rosyjskiej armii na nowe hełmy w dużych ilościach czego przykładem było i jest wspomaganie niedoboru hełmów model 6B47 hełmami hybrydami stalowo – aramidowymi model Kołpak-20 (K-20), które uznano za oczywisty ersatz uzyskany poprzez wzmocnienie stalowych hełmów z rodziny „SSh”. Przy produkcji 80 000 egzemplarzy hełmów 6B47 rocznie, dostarczenie ich 300 000 żołnierzy zmobilizowanych w ciągu kilku miesięcy było po prostu niemożliwe i właśnie wtedy „Kołpak” wkroczył na scenę.