W czwartek, 14 maja 2026, amerykańska spółka BAE Systems Inc. (część brytyjskiej BAE Systems) zaprezentowała w mediach społecznościowych prototyp „wielodomenowego” działa artyleryjskiego MDACS (Multi-Domain Artillery Cannon Systems), zdolnego do strzelania amunicją hipersoniczną (Hypervelocity Projectile, HVP).
Zdjęcie: BAE Systems
Premiera zbiegła się z sympozjum i wystawą Land Forces Pacific (LAMPAC) 2026, zorganizowaną przez stowarzyszenie Association of the United States Army (AUSA) we współpracy z US Army Pacific (USARPAC), w dniach 12-14 maja br. w Honolulu na Hawajach.
US Army poszukiwała nowego rodzaju działa artyleryjskiego od lipca 2024. W przeciwieństwie jednak do tradycyjnych haubic nie chodzi o zapewniane ognia pośredniego, atakując cele naziemne, a wykorzystując amunicją hipersoniczną jako system obrony powietrznej. W grudniu tego samego roku udzielono zamówienia BAE Systems Inc. z dostawą baterii w konfiguracji prototypowej w 2027 oraz demonstracją operacyjną w 2028.
Wymogiem była platforma kołowa o dużej mobilności taktycznej, zapewniającej wysoki stopień przeżywalności, dzięki szybkiemu przemieszczaniu się. Uzbrojenie główne prototypu miało być własną ofertą wykonawcy lub działem US Army, ale w dużym stopniu zautomatyzowanym i autonomicznym, jeśli chodzi o strzelanie. Inne wymogi to wysoka szybkostrzelność, duża pojemność magazynu amunicji i duża szybkość przeładowania działa z pojazdu transportowo-załadowczego – ręcznie lub automatycznie.
Spółka BAE Systems opracowała amunicję HVP w dwóch kalibrach: 127 mm dla marynarki wojennej (US Navy) oraz 155 mm dla US Army.
Jeśli chodzi o wariant lądowy to 3 września 2020 informowano, że podczas ćwiczeń symulujących rosyjski atak pocisków manewrujących za pomocą bezzałogowych statków latających-celów typu Kratos BQM-167 Skeeter, jeden z nich po raz pierwszy został zestrzelony za pomocą pocisku hipersonicznego BAE Systems HVP, wystrzelonego ze 155-mm haubicy samobieżnej M109A7 Paladin.
Jeśli chodzi o namierzanie celów, to amunicja HVP ma komunikować się z zewnętrznymi czujnikami, które śledzą zarówno strzelanie, jak i cel. Działo ma współpracować z zewnętrznym system dowodzenia polem walki (C2BM) oraz systemem dowodzenia Zintegrowaną Obroną Powietrzną i Przeciwrakietową IAMD (Integrated Air and Missile Defense).
Warto wspomnieć, że latem 2020 Laboratorium badawcze Sił Powietrznych AFRL (Air Force Research Laboratory) zaprezentowało koncepcję kołowego działa GLADIATR (Gun Launched Area Defense Interceptor Against Threats and Raids), w ramach inicjatywy biura SDPE (Air Force Strategic Development Planning and Experimentation) o kryptonimie HGWS (Hypervelocity Gun Weapon System).
The Multi-Domain Artillery Cannon System (MDACS) is built to move fast and hit hard. Air transportable and armed with Hypervelocity Projectiles, it delivers rapid, high-rate firepower wherever the fight demands. This is the future of adaptable, unstoppable artillery. #MDACS… pic.twitter.com/3djixFCx4N
— BAE Systems, Inc. (@BAESystemsInc) May 14, 2026