We wtorek, 23 września 2025, amerykańska spółka Pratt & Whitney (część korporacji RTX) poinformowała o postępach prac nad prototypem nowej generacji silnika turbowentylatorowego trójprzepływowego XA103 na potrzeby programu NGAP (Next-Generation Adaptive Propulsion), który ma na celu opracowanie napędu samolotów bojowych 6. generacji Boeing F-47 NGAD (Next Generation Air Dominance).
Zdjęcie: Pratt & Whitney
Poinformowano, że w ramach przyspieszenia prac nad prototypem dostosowanym do przyszłego F-47 (który według najnowszych informacji ma zostać oblatany już w 2028 – przyp. red.) spółka wykorzystuje cyfrowe pakiety danych.
Ustanawiając rygorystyczne wymagania cyfrowe dla swojej bazy dostawców i zespołów wewnętrznych oraz dystrybuując zaawansowane cyfrowe modele projektowe, Pratt & Whitney skraca czas rozwoju, obniża koszty i zwiększa efektywność projektowania. Te kompleksowe pakiety umożliwiają szybką iterację projektu, łatwiejszą integrację z systemami dostawców, lepsze prognozowanie zasobów produkcyjnych oraz przyspieszone testowanie i walidację modeli cyfrowych.
Torujemy drogę cyfryzacji w programie NGAP do tego stopnia, że tempo, w jakim dostarczamy pakiety danych technicznych XA103, podwoiło się – powiedziała Jill Albertelli, prezes działu Military Engines w Pratt & Whitney. Projektowanie oparte na modelach łączy wszystkie elementy układanki, sprzyjając stałej współpracy, a my wykorzystujemy tę wiedzę w całym naszym portfolio silników.
Oprócz inwestycji w RTX i prac zrealizowanych w ramach kontraktów rządowych, Pratt & Whitney zainwestował w tym roku ponad 30 mln USD w dalszy rozwój swojego środowiska opartego na modelach, co znacząco poprawia dokładność projektowania napędów, w tym XA103. Szybsze wdrażanie wysokiej jakości pracy w całym środowisku programu – obejmującym ponad 1000 inżynierów i personelu pomocniczego, klienta oraz ponad 100 krajowych dostawców – pozwoli na opracowanie XA103 z tempem odpowiadającym potrzebom.
Zespół NGAP Pratt & Whitney pracuje nad kolejnym ważnym kamieniem milowym programu, przeglądem gotowości do montażu (Assembly Readiness Review), który pozwoli zweryfikować harmonogram budowy i testów prototypu. Przewiduje się, że silnik XA103 zostanie przetestowany pod koniec lat 2020.
Analiza
Program NGAP zastąpił inicjatywę AETP (Adaptive Engine Transition Program), które zakładała opracowanie trójprzepływowego silnika turbowentylatorowego o zmiennym stosunku obiegu zimnego do gorącego dla amerykańskich samolotów wielozadaniowych F-35A Lightning II oraz samolotów bojowych 6. generacji. Ostatecznie zrezygnowano z wymiany silników F-35A, w to miejsce realizując programy modernizacyjne rdzenia silników F135 (Engine Core Upgrade, ECU) oraz systemu zasilania i chłodzenia EPACS (Enhanced Power and Cooling System).
12 lutego 2024 spółka Pratt & Whitney informowała, że zakończyła krytyczną ocenę swojej oferty z silnikiem turbowentylatorowym nowej generacji XA103 na potrzeby programu NGAP. Wcześniej, na potrzeby AETP testowano demonstrator technologii oznaczony jako XA101.
Równolegle, General Electric opracowała silnik XA100-GE-100, który pomyślnie przeszedł próby naziemne. Jednak dla programu NGAP zaprezentowano projekt XA102, bazujący na doświadczeniach z testów.
27 stycznia br. USAF podpisały umowy ramowe ze spółkami General Electric i Pratt & Whitney o maksymalnej wartości 3,5 mld USD (wówczas 14,13 mld zł) każde na rozwój XA102 i XA103, z których jeden projekt zostanie ostatecznie wybrany jako napęd dla F-47 NGAD.
📰NEWS: Pratt & Whitney accelerates development of its XA103 engine for the @usairforce’s Next Generation Adaptive Propulsion (NGAP) program.
Details: https://t.co/7MmpOi0cGM pic.twitter.com/UMFBOWFHTI
— RTX (@RTX_News) September 23, 2025