W środę, 2 kwietnia 2025, włoska spółka Leonardo poinformowała o postępach w rozwoju ulepszonego standardu Block 20 samolotu szkoleniowego/lekkiego samolotu bojowego M-346 Master, prezentując nową kabinę z wyświetlaczem o dużej powierzchni (Large Area Display). Stan rozwoju nowego pełnowymiarowego interfejsu człowiek-maszyna (HMI) został oficjalnie zaprezentowany podczas wydarzenia Military Flight Training 2025 we Włoszech (31 marca–2 kwietnia) (Leonardo modernizuje M-346 Master do standardu Block 20).
Zdjęcia: Leonardo
Opracowana w ramach pakietów modernizacyjnych samolotów treningowych M-346T Block 20 i bojowych M-346F Block 20, oficjalnie zaprezentowanych na Farnborough Air Show w lipcu 2024, nowa kabina ma następujące podstawowe cechy:
- pojedynczy, w pełni dotykowy wyświetlacz o wysokiej rozdzielczości 20 x 8 cali dostosowany do użycia gogli noktowizyjnych NVG,
- wielokrotnie redundantny projekt architektoniczny wyświetlacza, oparty o rdzeniową elektronikę i jednostki zasilające,
- wielordzeniowy procesor umożliwiający znaczny potencjał wzrostu mocy obliczeniowej,
- najnowsze standardy certyfikacji i znaczną racjonalizację kilku paneli sterowania.
Kabina w samolocie w wersji Block 20 będzie wyposażona w dwa duże wyświetlacze, po jednym dla każdego z dwóch członków załogi i zastąpią obecnie wykorzystywanych sześć wielofunkcyjnych wyświetlaczy, a także niskoprofilowy wyświetlacz przezierny (HUD). Wyświetlacze te zostaną sparowane z nowym cyfrowym wideo rejestratorem danych oraz nowym wyświetlaczem w technologii rzeczywistości rozszerzonej montowanym na hełmie.
Nowa kabina będzie dostosowana do interfejsu człowiek-maszyna (HMI, Human-Machine Interface) najbardziej wyrafinowanych obecnie, jak i przyszłych systemów lotnictwa bojowego, zapewniając korzyści w zakresie wysokiej jakości szkolenia, jak najlepiej odzwierciedlając wygląd i układ rozmieszczenia przyrządów samolotu bojowego oraz w zakresie zapewniania świadomości sytuacyjnej w misjach operacyjnych.
Nowy HMI charakteryzuje się także zwiększoną skutecznością i bezpieczeństwem podczas zaawansowanego szkolenia – w tym wielozadaniowego szkolenia kooperacyjnego – gdy piloci przechodzą do obowiązków operacyjnych lub do następnej generacji samolotów bojowych. Ponadto pozwala zmaksymalizować korzyści z lekkiego samolotu bojowego M-346F pod względem intuicyjnych systemów misji oraz dostępu do informacji z czujników i zarządzania nimi, zarządzania uzbrojeniem, większej tolerancji na warunki atmosferyczne, gromadzenia danych, analizy, eksploatacji i udostępniania scenariuszy coraz bardziej wymagających cyfrowej łączności i interoperacyjności.
Nowa kabina pilota, podlegająca dalszym udoskonaleniom, zostanie zamontowana w prototypie M-346 Block 20 w połowie 2027, a jej ostateczny projekt ma być dostępny w samolocie seryjnym dla pierwszego klienta do końca 2028.
Pakiet M-346 Block 20 wdroży także nowe systemy nawigacji, zarządzania uzbrojeniem, lotem, a także transponder systemu IFF swój-obcy. W przypadku wariantu lekkiego samolotu bojowego M-346F wśród dalszych udoskonaleń kluczowych funkcji należy wymienić radar z aktywnym skanowaniem elektronicznym AESA (Active Electronically Scanned Array) z funkcją radaru kierowania ogniem, integrację nowego uzbrojenia zarówno do celów powietrze-powietrze, jak i powietrze-ziemia, a także wbudowane łącze danych dla kierowanego uzbrojenia rakietowego.
Modernizacja Block 20 wykorzystuje zdolności konstrukcji M-346 do wprowadzania ulepszeń, a także ponad 10 lat sprawdzonego doświadczenia w służbie w wiodących siłach powietrznych w różnych regionach świata i stanowi integralną część szerszej inicjatywy planu działania w zakresie digitalizacji, w pełni zgodnej z długoterminową strategią Leonardo. W związku z tym zarówno warianty szkoleniowe, jak i bojowe skorzystają z tych udoskonaleń, aby dostarczyć klientom jeszcze większe możliwości dla szerokiego spektrum zastosowań, ze znacznym marginesem na dalsze rozwój w przyszłości. Nowy standard Block 20 nie będzie ograniczony do samej platformy, ale raczej do całego systemu, w tym całego systemu szkolenia naziemnego (Ground-Based Training Station, GBTS), i będzie możliwy dzięki powszechnemu wdrażaniu digitalizacji opartej na algorytmach uczenia maszynowego (sztucznej inteligencji).
Holistyczne podejście do wspomnianego całego systemu szkolenia naziemnego, czyli kursy multimedialne i stacjonarne, symulacja lotu/misji, szkolenie wirtualne i na żywo, osiągnie nowy standard dzięki wsparciu rzeczywistości wirtualnej i aplikacjom AI. Co więcej, większa cyfryzacja przełoży się również na kluczowy czynnik umożliwiający bardziej wydajne wsparcie techniczne dzięki wdrożeniu wirtualnej wsparcia eksploatacji i połączonej floty, nowej infrastruktury o wysokiej wydajności, która wykorzystuje zaawansowaną analizę danych i obliczenia o wysokiej wydajności w celu ulepszenia zintegrowanego wsparcia logistycznego.
Ten ostatni kamień milowy potwierdza zaangażowanie grupy Leonardo w dostarczanie najbardziej zaawansowanych rozwiązań w kluczowej dziedzinie specjalizacji, jaką jest szkolenie, a także w zakresie niedrogich możliwości bojowych w zakresie wielozadaniowych pojazdów.
Leonardo dostarczyła do 19 użytkowników ponad 100 samolotów rodziny M-346 Master, które wylatały ponad 130 000 godzin (w tym przekroczone w czerwcu ub. r. 10 000 godzin w Polsce), w tym m.in. w Międzynarodowym Ośrodku Szkoleniowym IFTS (International Flight Training School) we włoskiej bazie lotniczej Galatini) we współpracy z tamtejszymi wojskami lotniczymi (Aeronautica Militare). M-346 stał się najbardziej kompletnym systemem szkoleniowym dla pilotów myśliwców i spełnia pojawiające się potrzeby w zakresie kosztowych i efektywnych operacji bojowych. Najnowsze osiągnięcia pozwalają na dalszą ewolucję jego wyjątkowych zalet i właściwości, z korzyścią dla obecnych i przyszłych użytkowników w Europie i poza nią (Austria: Leonardo M-346FA wybrany następcą wycofanych Saab 105Ö).
Na podstawie informacji prasowej
https://twitter.com/LDO_Aircraft/status/1906744734061932746
https://twitter.com/LDO_Aircraft/status/1908202949215424755