Przy okazji uroczystości chrztu i wodowania podpisano list intencyjny dotyczący współpracy przy promowaniu niszczycieli min projektu 258 Kormoran II na rynkach zagranicznych. List ten podpisali przedstawiciele konsorcjum budującego te jednostki, czyli Remontowej Shipbuilding S.A., PGZ Stoczni Wojennej Sp. z o.o., Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Centrum Techniki Morskiej S.A. oraz Polskiej Grupy Zbrojeniowej S.A. Prezes Zarządu Remontowa Shipbuilding S.A. Dariusz Jaguszewski wspomniał przy tym, że liczy w tej kwestii także na współpracę z rządem (13 marca br. wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz przedstawił ofertę z niszczycielami dla Litwy).
Przygotowany do wodowania 258/5 w doku nr 1 stoczni Remontowa / Zdjęcia: Przemysław Gurgurewicz, MILMAG
Po uroczystości chrztu odbyła się procedura wodowania okrętu. Jak zawsze było ono dokonane przy użyciu doku pływającego, stąd operacja ta następuje etapami i zazwyczaj zajmuje kilka godzin. Początkowo rozpoczyna się powolne zanurzanie doku. Po zejściu kadłuba na wodę następuje kontrola szczelności kadłuba, w celu sprawdzenia czy nie dochodzi do jakichkolwiek nieszczelności. Po weryfikacji zanurzanie doku jest kontynuowane aż jednostka w pełni spocznie na wodzie i wówczas jest wyholowywana z doku i przemieszczana do nabrzeża wyposażeniowego stoczni.
Moment rozbicia o burtę tradycyjnej butelki szampana w trakcie uroczystości chrztu
Przyszła ORP Rybitwa jest drugim z trzech okrętów projektu 258 drugiej serii przeznaczonej dla stacjonującego w Świnoujściu 12 Wolińskiego Dywizjonu Trałowców 8 Flotylli Obrony Wybrzeża. Umowa na ich budowę o wartości 2,49 mld zł została zatwierdzona przez ministra obrony narodowej 26 czerwca 2022 roku. Dla całej trójki okrętów przewidziano tradycyjne nazwy: Jaskółka, Rybitwa i Czajka, a wszystkie jednostki znajdują się obecnie w różnych stadiach budowy. Prace konstrukcyjne przy nowej serii rozpoczęły się 28 marca 2023 roku paleniem pierwszych blach jednostki 258/4. Po tym nastąpiło położenie jego stępki, co miało miejsce 25 lipca 2023 roku, zaś 26 czerwca 2024 roku odbyło się wodowanie i chrzest, na którym okręt otrzymał imię Jaskółka. Obecnie znajduje się on przy nabrzeżu stoczniowym w trakcie wyposażania.
Matka chrzestna Rybitwy – Maria Teryfter wraz z dowódcą okrętu komandorem ppor. Rafałem Duszewskim oraz prezesem stoczni Remontowa Shipbuilding Dariuszem Jaguszewskim
Budowa kolejnych niszczycieli min odbywa się sukcesywnie w odstępach około 9-miesięcznych. Prace przy kolejnym – 258/5 rozpoczęto paleniem blach 19 stycznia 2024 roku, 20 marca tego samego roku położona została stępka, a dzisiaj nastąpiło jego wodowanie i nadanie imienia Rybitwa.
Najmniej zaawansowany i ostatni 258/6 powstaje od 15 października 2024 roku (pierwsze palenie blach), a stępka położona została 16 grudnia 2024 roku. Wodowanie gotowego kadłuba powinno odbyć się w grudniu bieżącego roku.
Zakończenie budowy i przekazanie zamawiającemu całej serii według harmonogramu ma nastąpić odpowiednio w lipcu 2026 oraz marcu i październiku 2027 roku.
Realizacja programu budowy okrętów projektu 258 rozpoczęła się 23 września 2013 roku, kiedy to podpisano umowę na budowę prototypu 258/1. Banderę, na okręcie nazwanym ORP Kormoran podniesiono 28 listopada 2017 roku. Niecały miesiąc po podniesieniu na nim bandery – 27 grudnia 2017 roku podpisano umowę na budowę dwóch okrętów seryjnych. Po wejściu do służby prototypowy okręt przechodził długotrwałe próby eksploatacyjno-wojskowe, które pozwoliły na wypracowanie wniosków dotyczących zmian koniecznych do wprowadzenia na jednostkach seryjnych. Dotyczyły one m.in. modernizacji systemów obrony przeciwminowej, okrętowego systemu zarządzania walką SCOT-M 258, systemów łączności i nawigacji, a także modyfikacji siłowni i obrony przeciwawaryjnej okrętu. Nastąpiła zmiana typów pojazdów podwodnych – zrezygnowano z zestawu złożonego z polskiego pojazdu podwodnego Morświn oraz szwedzkiego Saab Double Eagle Mk III, oba zastępując nowszym modelem SAAB Double Eagle SAROV.
Uroczystość chrztu i wodowania była okazją do podpisania listu intencyjnego dotyczącego współpracy przy promowaniu niszczycieli min projektu 258 Kormoran II na rynkach zagranicznych. Stronami umowy byli przedstawiciele konsorcjum budującego te okręty, czyli Remontowej Shipbuilding S.A., PGZ Stoczni Wojennej Sp. z o.o., Ośrodka Badawczo-Rozwojowego Centrum Techniki Morskiej S.A. oraz Polskiej Grupy Zbrojeniowej S.A.
W sierpniu 2020 roku zdecydowano również o wprowadzeniu na okrętach seryjnych pierwotnie planowanego okrętowego systemu uzbrojenia OSU-35K z armatą morską AM-35K kal. 35 mm. Zastąpiła ona zastosowaną na Kormoranie armatę morską ZU-23-2MR Wróbel II kal. 23 mm. Do wyposażenia okrętów seryjnych włączono również sonar holowany Kraken KATFISH 180 wraz z systemem jego stawiania i wybierania.
Obecnie ORP Kormoran znajduje się on w trakcie remontu, w trakcie którego nastąpi również częściowe doprowadzenie okrętu do standardu jednostek seryjnych. Najbardziej widoczną zmianą będzie pozostawienie armaty ZU-23-2MR Wróbel II kal. 23 mm.
Po blisko 2 godzinach od uroczystości chrztu kadłub okrętu po raz pierwszy zetknął się z wodą
Aktualnie w służbie znajdują się 3 okręty projektu 258: OORP Kormoran (601), Albatros (602) i Mewa (603). Wszystkie służą w Gdyni w 13 Dywizjonie Trałowców im. adm. floty Andrzeja Karwety podległemu świnoujskiej 8 Flotylli Obrony Wybrzeża. Okręty seryjne do służby weszły w odstępie kilku miesięcy: 28 listopada 2022 roku po raz pierwszy podniesiono banderę na ORP Albatros, zaś 14 lutego 2023 roku analogiczna uroczystość stała się udziałem ORP Mewa. Obecna umowa na trzy okręty jest trzecim i ostatnim zamówieniem na niszczyciele min projektu 258 dla Marynarki Wojennej RP, która pod koniec 2027 roku powinna dysponować sześcioma tego typu okrętami po 3 sztuki w każdym z dwóch dywizjonów trałowców stacjonujących na dwóch krańcach polskiego wybrzeża odpowiednio w Gdyni i Świnoujściu.
Po kolejnej półtorej godziny kadłub w pełni spoczął na wodzie i rozpoczął się proces jego wyholowywania z doku przy pomocy pchacza Nosorożec G-01
Seryjne niszczyciele min projektu 258 Kormoran II przeznaczone są do poszukiwania i zwalczania min morskich w akwenach Morza Bałtyckiego oraz Morza Północnego. Przy wyporności standardowej około 850 ton okręty mają długość maksymalną 58,5 m, szerokość maksymalną 10,3 m i zanurzenie konstrukcyjne 2,7 m. Załoga liczy 45 osób w przypadku okrętów pierwszej serii i 48 w przypadku trzech aktualnie budowanych.
Do wykonywania swoich zasadniczych działań okręty dysponują szeroką gamą środków. Do wykrywania min służą podkadłubowa stacja SHL-101/TM oraz sonary przenoszone przez podwodne bezzałogowce: HISAS 1032 na autonomicznym pojeździe podwodnym Kongsberg Hugin 1000 oraz sonar obserwacji bocznej Edge Tech 2205 na także autonomicznym Teledyne Marine Gavia. Te środki uzupełnia holowana stacja hydrolokacyjna obserwacji bocznej Kraken Robotics Katfish-180. Nie jest ona stałym wyposażeniem okrętów. Zakupiono dwa takie urządzenia po jednym dla każdego z dywizjonów. W razie potrzeby sonar wraz z autonomicznym systemem do wodowania i wybierania ALARS (Autonomous Launch and Recovery System) zostaje umieszczony na pokładzie rufowym na lewej burcie.
Rybitwa w trakcie holowania do nabrzeża wyposażeniowego…
Do zwalczania wykrytych min przeznaczone są: pojazd podwodny SAAB Double Eagle SAROV (Semi Autonomous Remotely Operated Vehicle) przenoszący ładunki wybuchowe Toczek A o masie 48 kg zawierający 40 kg materiału wybuchowego lub Toczek B o masie 10 kg (w tym materiał wybuchowy 6 kg) oraz zdalnie sterowane samobieżne ładunki niszczące (jednorazowe pojazdy podwodne) Głuptak. Pozwalają one na zniszczenie miny na głębokościach w zakresie od 3 do 200 metrów, w odległości 400 m od miejsca wodowania przy pracy w prądzie o prędkości do 2 m/s oraz teoretycznym maksymalnym zasięgu 1500 m przy prądzie 0-0,2 m/s.
Od niedawna ten zestaw środków uzupełniony jest o nowy zdalnie sterowany pojazd podwodny Ocean Modules V8 M500 służący do ostatecznej identyfikacji wykrytych wcześniej obiektów minopodobnych, a także do przenoszenia ładunków wybuchowych typu Toczek. Miny mogą być także niszczone ładunkami zakładanymi przez nurków-minerów. Do zabezpieczenia ich działań na okręcie umieszczono mieszczącą do 6 osób komorę hiperbaryczną oraz łodzie hybrydowe Sportis S-6200ID do ich transportu.
…gdzie przycumowała do burty stojącej tam Jaskółki
Uzbrojenie artyleryjskie składa się z armaty morskiej kal. 35 mm AM-35K wchodzącej w skład okrętowego systemu uzbrojenia OSU-35K. Jest ona przeznaczona do zwalczania zarówno celów nawodnych, jak i powietrznych. Uzupełniają ją trzy wielkokalibrowe karabiny maszynowe kal. 12,7 mm WKM-Bm, produkcji ZMT Tarnów, umieszczonych na skrzydłach mostka po obu burtach oraz na rufie.
Obronę przeciwlotniczą okrętów poza armatą tworzą przenośne zestawy rakiet przeciwlotniczych Grom/Piorun.
