27 grudnia br. ministerstwo obrony Królestwa Niderlandów ogłosiło wstępną gotowość operacyjną (IOC, Initial Operational Capability) dla pierwszej eskadry samolotów wielozadaniowych Lockheed Martin F-35A Lightning II. Tym samym Niderlandy dołączyły jako ósmy użytkownik tych samolotów po USA, Izraelu, Włoszech, Wielkiej Brytanii, Japonii Norwegii, Korei Południowej i Australii, których flota F-35 może już realizować przynajmniej część misji bojowych (Wstępna gotowość australijskich F-35).
Ministerstwo obrony Królestwa Niderlandów ogłosiło wstępną gotowość operacyjną dla pierwszej eskadry samolotów wielozadaniowych Lockheed Martin F-35A Lightning II / Zdjęcie: ministerstwo obrony Niderlandów
Powyższe oznacza, że królewskie wojska lotnicze (Koninklijke Luchtmacht) będą mogły wystawić klucz czterech F-35A z 322. Eskadry Myśliwskiej, stacjonującej w bazie lotniczej Leeuwarden we Fryzji, w dowolny rejon działań na świecie w krótkim czasie, w ramach zobowiązań Niderlandów wobec NATO. Jednostka została certyfikowana podczas ćwiczenia pk. Frisian Lightning III w Kalifornii. Była to kontynuacja ćwiczenia Frisian Lightning II, realizowanego wcześniej w bazie lotniczej Volkel w Brabancji Północnej oraz Frisian Lightning I w bazie Leeuwarden (Koniec służby niderlandzkiego tankowca KDC-10).
Dowódca Koninklijke Luchtmacht, gen. Dennis Luyt, powiedział:
To kolejny ważny krok w naszej transformacji w siły powietrzne przyszłości. Oczekuję od nas w drodze do pełnej gotowości operacyjnej okresu wielkiego wysiłku z tym pięknym, nowym systemem uzbrojenia. Tak jak widzieliśmy w ciągu ostatnich 30 lat, przez prawie ciągłe wdrażanie F-16, zyskaliśmy tylko więcej i jest z to możliwe, aby uzyskać następny poziom na nowym samolocie.
Jak dotąd do kraju przebazowano co najmniej 12 z 24 już dostarczonych F-35A Lightning II (pozostałe stacjonują w amerykańskiej bazie lotniczej Luke w Arizonie, gdzie znajduje się międzynarodowy ośrodek szkolenia na F-35). Wylatały one ponad 9085 godzin, a do ich obsługi wyszkolono 55 pilotów i 262 członków personelu naziemnego. Łącznie zamówiono 46 egzemplarzy, co pozwoli na wystawienie trzech eskadr myśliwskich, choć faktem jest, że ta ostatnia będzie etatowo niepełna – dlatego wcześniej planowano dokupienie do pierwotnych 37 egzemplarzy, nie 9 a 15 samolotów, co ostatecznie ogłoszono 8 października 2019. Pierwsza transza samolotów ma zostać odebrana do 2023 (Kolejne F-35 dla Holandii).
Pierwsze z nich zostały zmontowane w zakładach produkcyjnych FACO w Fort Worth w Teksasie, ale większość jest budowanych w FACO Cameri w północnych Włoszech. Pierwsze trzy egzemplarze (F-001, F-002 i F-003), służące do szkoleń pilotów niderlandzkich, zostały oblatane 6 sierpnia 2012, 27 czerwca 2013 i 15 grudnia 2018 (Pierwszy MQ-9A Block 5 dla Niderlandów).
F-35A sukcesywnie zastępują flotę 49 niderlandzkich F-16AM/BM Block 20 MLU (użytkowanych w pierwotnej konfiguracji od 1979), której część (12 egzemplarzy z opcją na 28 kolejnych) została sprzedana 30 czerwca br. amerykańskiej spółce Draken International, specjalizującej się w usługach szkolenia pilotów wojskowych. Wcześniej, w sierpniu 2020 jeden samolot sprzedano do Belgii – wydaje się, że miało to związek z koniecznością zastąpienia belgijskiego F-16AM, który spłonął 11 października 2018 w wyniku wypadku (Niderlandzkie F-16 dla Draken International, Pożar belgijskiego F-16AM).
Warto dodać na koniec, że 3 sierpnia br. certyfikowano niderlandzką spółkę StandardAero do prowadzenia prac konserwacyjnych, naprawczych, remontowych i modernizacyjnych (Maintenance, Repair, Overhaul and Upgrade, MRO&U) silników turbowentylatorowych rodziny F135, napędzających samoloty F-35. Zakłady rozpoczęły prace niecałe dwa miesiące temu (Naprawy silników F135 w Niderlandach).