Defence & Space

Nowy rektor-komendant Lotniczej Akademii Wojskowej w Dęblinie

W Lotniczej Akademii Wojskowej w Dęblinie odbył się uroczysty apel z okazji przekazania obowiązków rektora-komendanta uczelni przez gen. bryg. pil. dr inż. Krzysztofa Cura dla płk.…

2026-05-04 | Redakcja | 4 minuty

Gideon – pierwszy tankowiec KC-46A Pegasus dla Izraela oblatany

Ministerstwo Obrony Izraela poinformowało, że amerykańska spółka Boeing oblatała pierwszy zamówiony samolot tankująco-transportowy KC-46A Pegasus, który otrzymał lokalną nazwę Gideon.

2026-05-04 | Rafał Muczyński | 2 minuty

Miny wracają do łask. Lekcja z Ukrainy dla Polski

Wojna na Ukrainie zweryfikowała wiele założeń dotyczących współczesnego pola walki. Jednym z wniosków jest powrót znaczenia środków, które jeszcze niedawno uznawano za relikt…

2026-05-01 | Sławek Zagórski | 5 minut

Masowe wysiedlenia Polaków. Kolejne kłamstwa rosyjskiej propagandy

Rosyjska propaganda od dawna nie potrzebuje wymyślać świata od zera. Ona go raczej przestawia, przesuwa akcenty, podmienia kontekst i zostawia odbiorcę z wrażeniem, że coś się nie zgadza.…

2026-04-24 | Sławek Zagórski | 5 minut

Nowoczesne technologie AI w służbie obronności – premiera platformy AIRON TACTIC

Centrum Implementacji Sztucznej Inteligencji Dowództwa Komponentu Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni zaprezentowało bezpieczną platformę AIRON TACTIC, która stanowi fundament implementacji systemów AI w strukturach…

2026-04-28 | Redakcja | 3 minuty

Nowelizacja ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (KSC) – kogo obejmuje?

Ministerstwo Cyfryzacji informuje o szczegółach nowelizacji ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, wdrażającej dyrektywę NIS2, rozszerzającą katalog podmiotów objętych obowiązkami w zakresie cyberbezpieczeństwa.

2026-04-20 | Redakcja | 3 minuty

Dzień Flagi w Muzeum Lotnictwa Polskiego – wyjątkowy eksponat tylko 2 maja

W sobotę, 2 maja z okazji Dnia Flagi Rzeczypospolitej Polskiej w Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie zostanie zaprezentowany wyjątkowy eksponat, unikat na skalę światową – flaga…

2026-04-30 | Redakcja | 3 minuty

Krakowska EM-11 Orka ze zrekonstruowanymi śmigłami

Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie poinformowało, że polski samolot EM-11 Orka została odrestaurowany z wykorzystaniem m.in. przemysłowego druku 3D, dzięki któremu odzyskała swoje śmigła.

2026-04-01 | Redakcja | 4 minuty

Polskie satelity radarowe POLSARIS-4 i Eycore-1 na orbicie

Należąca do SpaceX, rakieta nośna Falcon 9 Block 5 w ramach misji CAS500-2, wyniosła na niską orbitę okołoziemską czwartego satelitę radarowego POLSARIS oraz pierwszego Eycore.

2026-05-03 | Rafał Muczyński | 7 minut

Polski satelita radarowy Eycore-1 gotowy do wyniesienia w kosmos

Eycore, polska spółka z branży kosmicznej, poinformowała, że jej pierwszy satelita z radarem z aperturą SAR o nazwie Eycore-1 zostanie wystrzelony na niską orbitę okołoziemską w pierwszej…

2026-04-25 | Rafał Muczyński | 5 minut

Project Freedom: Nowa operacja USA w Cieśninie Ormuz

Prezydent USA Donald Trump polecił Dowództwu Centralnemu (CENTCOM) uruchomienie nowej operacji w rejonie Cieśniny Ormuz o kryptonimie Project Freedom.

2026-05-04 | Rafał Muczyński | 4 minuty

USA zredukują swoją obecność wojskową w Niemczech

Administracja prezydenta USA Donalda Trumpa podjęła decyzję o wycofaniu z terytorium Republiki Federalnej Niemiec ok. 5000 żołnierzy.

2026-05-02 | Rafał Muczyński | 6 minut

Gideon – pierwszy tankowiec KC-46A Pegasus dla Izraela oblatany

Ministerstwo Obrony Izraela poinformowało, że amerykańska spółka Boeing oblatała pierwszy zamówiony samolot tankująco-transportowy KC-46A Pegasus, który otrzymał lokalną nazwę Gideon.

2026-05-04 | Rafał Muczyński | 2 minuty

USAF uruchomiły program spaletyzowanych pocisków manewrujących Dragon Cart

Amerykańskie Siły Powietrze ogłosiły uruchomienie programu spaletyzowanych pocisków manewrujących dla samolotów transportowych o kryptonimie Dragon Cart.

2026-05-04 | Rafał Muczyński | 4 minuty

Frontex: Spadek nielegalnej migracji do UE w pierwszym kwartale o 40%

Europejska Agencja Straży Granicznej i Przybrzeżnej (Frontex) opublikowała statystyki dotyczące prób nielegalnego przekroczenia zewnętrznych granic UE w pierwszych trzech miesiącach bieżącego roku.

2026-04-28 | Redakcja | 7 minut

Team Wendy prezentuje nowy kask ochronny RECON Tactical

Amerykańska spółka Team Wendy (część grupy Avon Technologies PLC) zaprezentowała nowy hełm ochronny RECON Tactical, przeznaczony dla wojska, sił bezpieczeństwa…

2026-04-28 | Rafał Muczyński | 4 minuty

USAF uruchomiły program spaletyzowanych pocisków manewrujących Dragon Cart

Amerykańskie Siły Powietrze ogłosiły uruchomienie programu spaletyzowanych pocisków manewrujących dla samolotów transportowych o kryptonimie Dragon Cart.

2026-05-04 | Rafał Muczyński | 4 minuty

Pierwsza duża dostawa karabinków automatycznych AK-12 dla rosyjskiej armii

Biuro prasowe Grupy Kapitałowej Koncernu Kałasznikow poinformowało, że pierwsza partia karabinków automatycznych Kałasznikow AK-12 model 2023 trafiła w tym roku do rosyjskiej armii.

2026-05-04 | Dariusz Borkowski | 3 minuty

Nowy rektor-komendant Lotniczej Akademii Wojskowej w Dęblinie

W Lotniczej Akademii Wojskowej w Dęblinie odbył się uroczysty apel z okazji przekazania obowiązków rektora-komendanta uczelni przez gen. bryg. pil. dr inż. Krzysztofa Cura dla płk.…

2026-05-04 | Redakcja | 4 minuty

Gideon – pierwszy tankowiec KC-46A Pegasus dla Izraela oblatany

Ministerstwo Obrony Izraela poinformowało, że amerykańska spółka Boeing oblatała pierwszy zamówiony samolot tankująco-transportowy KC-46A Pegasus, który otrzymał lokalną nazwę Gideon.

2026-05-04 | Rafał Muczyński | 2 minuty

POLSECURE 2026: technologie, współpraca i konkretne rozwiązania dla bezpieczeństwa

W tegorocznej edycji Międzynarodowych Targów Policji i Bezpieczeństwa Publicznego POLSECURE udział wzięło 219 firm i instytucji z 17 krajów, a wydarzenie odwiedziło niemal 6 tysięcy gości…

2026-04-24 | Redakcja | 4 minuty

POLSECURE 2026: Holsters HPE Poland z nagrodą Laur Graniczny

Zwieńczeniem IV Międzynarodowych Targów Policji i Bezpieczeństwa Publicznego POLSECURE 2026 była uroczysta Gala, podczas której spółka HPE-Polska Sp. z o.o.  otrzymała nagrodę Laur…

2026-04-24 | Redakcja | 5 minut
Shooting

Ruger, Marlin oraz Glenfield – majowa dostawa w RP ARMS

Do RP ARMS wkrótce dotrze kolejna dostawa broni marek Ruger, Marlin oraz Glenfield. Polscy strzelcy spodziewać się mogą kolejnych karabinków AR-15 Harrier, broni…

2026-05-04 | Michał Ihnatów | 7 minut

Dostawa TriggerTech już w RP ARMS

RP ARMS informuje o dostępności mechanizmów spustowych i akcesoriów TriggerTech do platform AR-15, MCX, AR-10, AR-9, MPX, Remington 700 oraz Tikka

2026-04-29 | Michał Ihnatów | 3 minuty

Dostawa TriggerTech już w RP ARMS

RP ARMS informuje o dostępności mechanizmów spustowych i akcesoriów TriggerTech do platform AR-15, MCX, AR-10, AR-9, MPX, Remington 700 oraz Tikka

2026-04-29 | Michał Ihnatów | 3 minuty

Akcesoria Arisaka dostępne w ofercie Hubertus Pro

Hubertus Pro zostaje dystrybutorem marki Arisaka – renomowanego producenta zróżnicowanych akcesoriów do broni. W ofercie sklepu dostępne są już liczne montaże kolimatorów, powiększlaników…

2026-04-28 | Michał Ihnatów | 6 minut

Ruger, Marlin oraz Glenfield – majowa dostawa w RP ARMS

Do RP ARMS wkrótce dotrze kolejna dostawa broni marek Ruger, Marlin oraz Glenfield. Polscy strzelcy spodziewać się mogą kolejnych karabinków AR-15 Harrier, broni…

2026-05-04 | Michał Ihnatów | 7 minut

Steyr RMS Wild – nowy dwutakt na polskim rynku

Podczas Festiwalu Aktywności Strzeleckich FAST 2026 w Krakowie odbyła się polska premiera karabinu Steyr RMS Wild, w którym połączono konstrukcję monobloc z szybkim zamkiem…

2026-04-29 | Michał Ihnatów | 3 minuty

Zakup wiatrówki jako początek przygody ze strzelectwem

Wiatrówka od lat pozostaje jednym z najczęstszych wyborów w kwestii sprzętu strzeleckiego dla niedoświadczonego strzelca. Odpowiednio wybrany model pozwala ćwiczyć cierpliwość i systematyczność, a jednocześnie…

2026-04-23 | Redakcja | 4 minuty

Euro Target Show 2026: RP ARMS

Sklep RP ARMS, debiutując na targach Euro Target Show 2026, zaprezentował szeroki przekrój oferty. Sprawdź jakie nowości czekają polskich strzelców w nadchodzącym czasie.

2026-04-09 | Michał Ihnatów | 1 minut

Stazy TQ Dnipro dostępne w Hubertus Pro

Sklep Hubertus Pro stał się dystrybutorem ukraińskiego producenta opasek zaciskowych TQ Dnipro. Stazy dostępne są już na stronie sklepu.

2026-04-29 | Michał Ihnatów | 3 minuty

Nowe HAIX Black Eagle Evo trafiają do dystrybucji

Do dystrybucji trafia najnowsze obuwie profesjonalne HAIX – linia Black Eagle Evo, w skład której premierowo wchodzą modele Athletic oraz Tactical. W porównaniu do pierwotnych modeli…

2026-04-28 | Michał Ihnatów | 5 minut

Strzelectwo od podstaw, cz. 5 – Jak wybrać pierwszą broń?

Doczekaliśmy się. Mamy już za sobą kurs, egzamin, badania, policyjne kontrole i kompletowanie dokumentów. Otrzymaliśmy legitymację osoby dopuszczonej do posiadania broni, w szufladzie mamy…

2026-02-16 | Tomasz Karasiński | 35 minut

Jakie prezenty dla strzelca? Prezentownik MILMAG

Wigilia już za rogiem, a Ty nie masz pomysłu na prezent? Nie martw się – przygotowaliśmy właśnie dla Ciebie specjalny prezentownik dla strzelców (i nie tylko!).

2025-12-16 | Michał Ihnatów | 14 minut

Licencja zawodnicza PZSS w nowej odsłonie

PZSS wprowadza nowe licencje zawodnicze – sprawdzanie ważności licencji staje się prostsze za sprawą kodu QR i specjalnej aplikacji na urządzenia mobilne.

2026-02-07 | Michał Ihnatów | 2 minuty

Pozwolenie na broń w Polsce w 2025 roku – przybyło strzelców

Komenda Główna Policji podsumowała kwestię stanu pozwoleń na broń palną w 2025 roku. Jak się okazuje, strzelców przybywa – odnotowano niemalże 45…

2026-02-06 | Michał Ihnatów | 8 minut

IWI Masada Slim Elite 9S – i do CCW, i do treningu

Pod akronimem EDC kryje się nazwa every day carry, czyli w środowisku „taktycznym” każde urządzenie, które możemy w skryty sposób, na co dzień, wygodnie nosić.…

2026-04-20 | Michał Gaweł | 9 minut

DiscoveryOpt ED-AR 1-8x24SFIR 34 mm – chińska biegówka FFP

Dawno minęły czasy, kiedy za jakąkolwiek lunetę FFP (mającą znak celowniczy na pierwszym płaszczyźnie) płaciło się krocie. Teraz, póki chińskie produkty nie są objęte…

2026-03-19 | Bartosz Szymonik | 9 minut

Weapon Wizards na Festiwalu Aktywności Strzeleckich w Krakowie

Odwiedzający Festiwal Aktywności Strzeleckich FAST w Krakowie będą mieli okazję zapoznać się z dziełami Weapon Wizards.

2026-04-20 | Michał Ihnatów | 2 minuty

Poznaj ofertę sklepu Kolba na Festiwalu Aktywności Strzeleckich FAST

Sklep Kolba zaprezentuje swoją szeroką ofertę broni, akcesoriów oraz narzędzi outdoorowych na Festiwalu Aktywności Strzeleckich FAST w Krakowie.

2026-04-20 | Michał Ihnatów | 2 minuty
Obrona Cywilna

Nadchodzi Kongres Bezpieczeństwo Polski – Rzeszów-Jasionka, 25-26 maja 2026 r.

Po patronatem medialnym Portalu MILMAG, już 25-26 maja 2026 r. w ZEN.COM Expo odbędzie się Kongres Bezpieczeństwo Polski – jedno z najważniejszych wydarzeń w kraju…

2026-04-28 | Jakub Mączka | 3 minuty

Team Wendy prezentuje nowy kask ochronny RECON Tactical

Amerykańska spółka Team Wendy (część grupy Avon Technologies PLC) zaprezentowała nowy hełm ochronny RECON Tactical, przeznaczony dla wojska, sił bezpieczeństwa…

2026-04-28 | Rafał Muczyński | 4 minuty

Nowelizacja ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (KSC) – kogo obejmuje?

Ministerstwo Cyfryzacji informuje o szczegółach nowelizacji ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, wdrażającej dyrektywę NIS2, rozszerzającą katalog podmiotów objętych obowiązkami w zakresie cyberbezpieczeństwa.

2026-04-20 | Redakcja | 3 minuty

Krajobraz cyberprzestrzeni: Sprawozdanie o stanie cyberbezpieczeństwa Polski za rok 2025

Ministerstwo Cyfryzacji publikuje Sprawozdanie Pełnomocnika Rządu do Spraw Cyberbezpieczeństwa za 2025, pokazujące stan bezpieczeństwa polskiej cyberprzestrzeni oraz działania państwa w tym obszarze.

2026-04-20 | Rafał Muczyński | 4 minuty

Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej i Bank Gospodarstwa Krajowego uruchamiają inwestycję w bezpieczeństwo i obronność

Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej i Bank Gospodarstwa Krajowego powołają spółkę Chrobry, do której trafi ponad 22,5 mld zł z Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności z KPO na finansowanie…

2026-04-17 | Redakcja | 7 minut

Szef MSWiA na Warmii i Mazurach: rekordowe wsparcie służb i ochrony ludności

Ponad 500 mln zł trafi na Warmię i Mazury w ramach Programu Modernizacji Służb Mundurowych na lata 2026-2029. Szef MSWiA Marcin Kierwiński ogłosił w Morągu…

2026-04-16 | Redakcja | 4 minuty

Komisja Europejska uruchamia nową strategię mającą na celu walkę z rosnącym zagrożeniem pożarami

Dyrekcja Generalna ds. Europejskiej Ochrony Ludności i Pomocy Humanitarnej (ECHO), w imieniu Komisji Europejskiej, przedstawiła nowe zintegrowane podejście do zarządzania ryzykiem pożarów.

2026-04-07 | Rafał Muczyński | 9 minut

ICEYE prezentuje Flood Rapid Impact – narzędzie wykorzystujące AI do szybkiego reagowania na powodzie

Polsko-fińska spółka ICEYE, specjalista w zakresie satelitarnych rozwiązań wspomagających zarządzanie skutkami katastrof naturalnych, ogłosiła wprowadzenie produktu Flood Rapid Impact (FRI).

2025-07-15 | Redakcja | 6 minut

Od zakupu do realnej gotowości. Systemowe wyzwania gmin po wdrożeniu Programu OLiOC część 2

Wejście w życie ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej zapoczątkowało największy od dekad proces odbudowy materialnego potencjału ochronnego państwa na poziomie…

2026-02-24 | Piotr Leśniak | 6 minut

Od zakupu do realnej gotowości. Systemowe wyzwania gmin po wdrożeniu Programu OLiOC część 1

Wejście w życie ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej zapoczątkowało długotrwały i skomplikowany proces odbudowy materialnego potencjału ochronnego państwa na poziomie…

2026-02-23 | Piotr Leśniak | 7 minut

Nowelizacja ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (KSC) – kogo obejmuje?

Ministerstwo Cyfryzacji informuje o szczegółach nowelizacji ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, wdrażającej dyrektywę NIS2, rozszerzającą katalog podmiotów objętych obowiązkami w zakresie cyberbezpieczeństwa.

2026-04-20 | Redakcja | 3 minuty

Tomasz Szymański został Pełnomocnikiem Rządu do spraw Systemu Bezpiecznej Łączności Państwowej

Sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański został powołany na stanowisko Pełnomocnika Rządu do spraw Systemu Bezpiecznej Łączności Państwowej.

2026-04-10 | Jakub Mączka | 3 minuty

Team Wendy prezentuje nowy kask ochronny RECON Tactical

Amerykańska spółka Team Wendy (część grupy Avon Technologies PLC) zaprezentowała nowy hełm ochronny RECON Tactical, przeznaczony dla wojska, sił bezpieczeństwa…

2026-04-28 | Rafał Muczyński | 4 minuty

27. Międzynarodowe Targi Ochrony Pracy, Pożarnictwa i Ratownictwa SAWO

Rekordowa edycja Międzynarodowych Targów Ochrony Pracy, Pożarnictwa i Ratownictwa SAWO dobiegła końca. Dzięki obecności ponad 300 wystawców minione 3 dni były niepowtarzalną…

2026-04-16 | Redakcja | 6 minut

27. Międzynarodowe Targi Ochrony Pracy, Pożarnictwa i Ratownictwa SAWO

Rekordowa edycja Międzynarodowych Targów Ochrony Pracy, Pożarnictwa i Ratownictwa SAWO dobiegła końca. Dzięki obecności ponad 300 wystawców minione 3 dni były niepowtarzalną…

2026-04-16 | Redakcja | 6 minut

PROTEGA 2025: Mactronic z oświetleniem dla Obrony Cywilnej

Mactronic, polski producent rozwiązań oświetleniowych – od latarek ręcznych po najaśnice i lampy – zaprezentował swoją ofertę na pierwszych targach obrony cywilnej PROTEGA 2025…

2025-11-24 | Michał Ihnatów | 4 minuty
Kalendarium

Inauguracja nowego cyklu spotkań Akademii Bronioznawcy

Od października 2025 roku rusza kolejny cykl comiesięcznych spotkań historycznych organizowanych przez Stowarzyszenie Miłośników Dawnej Broni i Barwy oraz Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Cykl wykładów…

2025-10-23 | Tomasz Świątkowski | 2 minuty

Zbliża się III Międzynarodowy Kongres Antyterrorystyczny

W dniach 21-22 maja 2025 na Uniwersytecie WSB Merito we Wrocławiu odbędzie się trzecia edycja Międzynarodowego Kongresu Antyterrorystycznego. To prestiżowe wydarzenie, gromadzi uznanych ekspertów krajowych i zagranicznych.

2025-05-09 | Redakcja | 2 minuty

Szkolenie Team99 Academy poziom LVL3, czyli balistyka zewnętrzna w teorii i praktyce

W dniach 22 i 23 listopada br. Team99 Academy zorganizowała trzeci etap nauki strzelania dalekodystansowego. Tym razem zajęcia praktyczne odbyły się na strzelnicy w Skarżysku-Kamiennej.

2024-12-01 | Grzegorz Sobczak | 7 minut

Szkolenie Long Range Shooting Team99 Academy LVL2, czyli kto nie liczy, ten nie trafia

W sobotę 28 września Team99 Academy zorganizowała kolejny etap szkolenia w zakresie strzelectwa dalekodystansowego – tym razem na poziomie LVL2. Zajęcia odbywały się…

2024-09-30 | Grzegorz Sobczak | 6 minut

Inauguracja nowego cyklu spotkań Akademii Bronioznawcy

Od października 2025 roku rusza kolejny cykl comiesięcznych spotkań historycznych organizowanych przez Stowarzyszenie Miłośników Dawnej Broni i Barwy oraz Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Cykl wykładów…

2025-10-23 | Tomasz Świątkowski | 2 minuty

Zbliża się III Międzynarodowy Kongres Antyterrorystyczny

W dniach 21-22 maja 2025 na Uniwersytecie WSB Merito we Wrocławiu odbędzie się trzecia edycja Międzynarodowego Kongresu Antyterrorystycznego. To prestiżowe wydarzenie, gromadzi uznanych ekspertów krajowych i zagranicznych.

2025-05-09 | Redakcja | 2 minuty

Nowe zawody taktyczne na mapie Polski, czyli relacja z Defcon One 2024

Kurz po zawodach Defcon One zdecydowanie już opadł, siniaki poznikały, a emocje nadal nas trzymają. Te intensywne dwa dni przyniosły niezapomniane wspomnienia oraz wyzwania,…

2024-11-20 | Klaudia Lazar | 8 minut

MCS Bochnia zaprasza na zawody „Solny Garnizon”

Zapraszamy wszystkich chętnych na zawody strzeleckie, organizowane 13 października przez Solny Garnizon, na strzelnicy Małopolskiego Centrum Strzelectwa w Bochni.

2024-09-24 | Redakcja | 2 minuty

15% amerykańskich F-35A uziemionych

Jak ujawnił Departament Obrony USA, 41 z 283 samolotów wielozadaniowych F-35A Lightning II należących do USAF, zostało uziemionych z powodu problemów z silnikami F135.

Podczas przesłuchania przed podkomisją sił lotniczych i lądowych komisji sił zbrojnych Kongresu USA, dyrektor wykonawczy biura programowego F-35 JPO (Joint Program Office) gen. Eric Fick poinformował, że 41 samolotów wielozadaniowych F-35A Lightning II należących do wojsk lotniczych (US Air Force, USAF), zostało uziemionych z powodu problemów z silnikami turbowentylatorowymi F135 (F-35: Program ODIN zastopowany).

Jak ujawnił Departament Obrony USA, 41 z 283 samolotów wielozadaniowych F-35A Lightning II należących do USAF, zostało uziemionych z powodu problemów z silnikami F135 / Zdjęcie: USAF

Ten sam problem dotyczy również po jednym samolocie należącym do Korpusu Piechoty Morskiej (US Marine Corps, USMC) i marynarki wojennej (US Navy) oraz trzech kolejnych użytkowników eksportowych – łącznie 46 egzemplarzy (stan na 8 lipca) (400 tysięcy godzin nalotu F-35).

Przesłuchanie odbyło się we wtorek, 13 lipca. W przypadku USAF problem dotyczy niecałych 15% floty, która liczy 283 egzemplarze (stan na 8 maja). Wszystkie powyższe egzemplarze zostały uziemione z powodu wykrycia szybszego niż oczekiwano stopnia zużycia powłok termoochronnych na łopatkach wirnika turbiny, które są wykonane ze stopu wapniowo-magnezowo-glinowo-krzemianowego (Calcium-Magnesium-Alumino-Silicate, CMAS) (Szwajcaria stawia na F-35A i Patriot).

Stosunkowo wysoki stopień niesprawności samolotów należących zwłaszcza do USAF wynika z faktu, iż z naprawami zdegradowanych powłok CMAS nie nadąża ośrodek serwisowy silników serii Pratt & Whitney F135 o nazwie F135 Heavy Maintenance Center, mieszczący się w bazie lotniczej Tinker w stanie Oklahoma. Od 2014 roku odbywa się tam serwis i naprawy silników samolotów F-35 sił zbrojnych USA i większości użytkowników eksportowych (Pierwsza naprawa F135 poza USA).

Co istotne, pierwsze informacje o opóźnieniu prac przy F135 realizowanych w bazie Tinker pojawiły się już w lutym br. Szefostwo zakładów ostrzegało wówczas, że jeśli problemy związane z nadmiarowymi pracami naprawczymi i konserwacyjnymi związanymi z przekazywaniem większej liczby silników niż oczekiwano, spowodują, że 5-6% samolotów F-35 może zostać uziemionych do 2022. Jeśli natomiast nie zostaną rozwiązane, stopień braku gotowości może wzrosnąć do nawet 20% w przypadku samych tylko USAF (Amerykańska flota F-35 uziemiona).

Silniki turbowentylatorowe serii Pratt & Whitney F135 są serwisowane w ośrodku F135 Heavy Maintenance Center, mieszczącym się w bazie lotniczej Tinker w stanie Oklahoma / Zdjęcie: United Technologies Corporation – Pratt & Whitney Division

Warto zauważyć, iż problemy z zakładaną żywotnością elementów silników F-135 była powodem redukcji planowanych na ten rok pokazów zespołu demonstracyjnego F-35A Demonstration Team z 388. Skrzydła Myśliwskiego USAF z bazy lotniczej Hill w stanie Utah.

Z drugiej strony USAF, jak i przemysł deklarują wprowadzanie środków zaradczych, które mają zniwelować istniejące problemy. W ubiegłym miesiącu informowano, że w F135 Heavy Maintenance Center trwają prace nad skróceniem czasu pełnej konserwacji i serwisowania pojedynczego silnika z ponad 200 do około 122 dni. Z kolei spółka Pratt & Whitney informowała, że w ubiegłym roku wprowadziła modyfikację łopatek wirnika turbiny w nowych silnikach, a takie same prace są prowadzone przy silnikach już serwisowanych w bazie Tinker.

Choć problemy z F135 wydają się być tymczasowe, warto mieć na uwadze, iż USAF rozważa ewentualne zastąpienie ich w przyszłości bardziej wydajnymi trójprzepływowymi silnika turbowentylatorowymi o zmiennym stosunku obiegu zimnego do gorącego w ramach programu AETP (Adaptive Engine Transition Program). Opracowywane są konstrukcje dwóch producentów: General Electric z XA100-GE-100 oraz Pratt & Whitney z dwoma XA100 i Growth Option 2.0 (Koniec prób silnika XA100-GE-100).