W piątek, 3 kwietnia 2026, rosyjska państwowa korporacja Rostiech poinformowała, że specjaliści z holdingu Roselektronika z Moskwy zaprezentowali prototyp nowego aerostatu z modułem retransmisji sygnału łączności dla obszarów trudnodostępnych.
Zdjęcie: Rostiech
Statek powietrzny został już przetestowany w sieciach komunikacyjnych 4G/LTE (2100 MHz) i trafił do klienta. W marcu br. największy rosyjski operator komórkowy MTS (Mobile TeleSystems) jako pierwszy przetestował aerostat z bazową stacją LTE w Wołsku w obwodzie saratowskim. W przeciwieństwie do klasycznych stacji bazowych, ze względu na podniesienie modułu radiowego w powietrze, ukształtowanie terenu praktycznie nie ma wpływu na jakość łączności.
Aerostat unosi się kilkaset metrów nad ziemią, zamontowany na urządzeniu cumowniczym, aby nie odleciał. Jest to platforma beznapędowa, przymocowany kablami. Moduł radiowy z szerokokierunkową anteną zainstalowaną na pokładzie aerostatu umożliwia łączność mobilną w promieniu 10 kilometrów z prędkością 30 Mbit/s — powiedział przedstawiciel Rostiechu.
Jak podkreśla Rostiech, przetestowany system może szybko rozwiązać problemy komunikacyjne na odległych, słabo zaludnionych i trudno dostępnych obszarach, w miejscach, w których działają przedsiębiorstwa wydobywcze, w strefach wystąpienia awarii lub klęski żywiołowej, a także nad różnymi obszarami wodnymi, w miejscach wydarzeń publicznych — zawodów sportowych, festiwali itp.
Aerostat na uwięzi holdingu Roselektronika ma objętość czaszy 240 metrów sześciennych i może unieść ładunek o masie do 45 kg na wysokość do 300 metrów. Statek może pracować na wysokości do jednego miesiąca. Moduł radiowy zasilany jest za pomocą kabla kompozytowego.
Inne aerostaty
W Rosji wcześniej od kilkunastu lat opracowywano podobne aerostaty do retransmisji sygnału, choć ten zaprezentowany przez Rostiech to mniejsze rozwiązanie zoptymalizowane pod cywilną łączność mobilną (LTE/4G). Wcześniejsze modele głównie na potrzeby wojskowe, ale też prototypy cywilne.
Niedawno, bo raptem 12 lutego br. przetestowano aerostat Zapora-1, opracowany przez AO Aerodrommasz z Wielkiego Nowogrodu we współpracy z Moskiewskim Państwowym Uniwersytetem Technicznym im. N.E. Baumanana zlecenie Fundacji Badań Perspektywicznych (Fond Pierspektiwnych Issliedowanij, FPI). Może unosić się znacznie wyżej, bo do 20 000 m w stratosferze, z ładunkiem o masie 100 kg zapewniając łączność 5G NTN (Non-Terrestrial Network) dalekiego zasięgu. Nie jest urządzeniem na uwięzi, a manewruje zgodnie z kierunkiem wiatru.
W 2017 na bazie wielozadaniowego aerostatu Piereswiet, opracowanego przez Dołgoprudneńskie Biuro Konstrukcyjne Automatyki – DKBA, wchodzące w skład Roselektroniki opracowano wariant z kompleksem łączności dla brygad łączności wojska. Mógł unosić 300 kg sprzętu na wysokość do 3,5 km, działać do 15 dni bez tankowania helu i służył do transmisji dużych ilości danych oraz dalekiego zasięgu radiowego.
Rok wcześniej Koncern Sozwezdije testował aerostaty-retanslatory z anteną z aktywnym skanowaniem elektronicznym AESA (ros. AFAR). Miały zapewniać zabezpieczoną sieć Wi-Fi na dystansie ponad 200 km, łączyć mobilne i stacjonarne punkty dowodzenia oraz działać bez łączności satelitarnej GŁONASS.
Jednak już w 2001 przeprowadzono próbny start kompleksu BARS, który służył m.in. do zapewnienia dostępu do Internetu (testowano m.in. w szkołach w Moskwie). Ponadto, DKBA od lat 1970-1980 rozwijało aerostaty do retransmisji radiowej/telewizyjnej i wojskowej.
Starsze modele były zwykle większe (nawet kilka tysięcy m³) i nastawione na cele wojskowe. Nowy aerostat Rostechu jest mniejszy, mobilniejszy (na przyczepie samochodowej) i zoptymalizowany właśnie pod komercyjną łączność komórkową.