Defence & Space

Rheinmetall AG i MBDA dostarczą broń laserową niemieckiej Marynarce Wojennej

Niemiecka grupa Rheinmetall AG podpisała umowę z Federalnym Ministerstwem Obrony Niemiec na opracowanie morskiego systemu wysokoenergetycznej broni laserowej dla niemieckiej Marynarki Wojennej (Deutsche…

2026-07-10 | Rafał Muczyński | 5 minut

Rheinmetall AG oferuje Chorwacji długoterminową współpracę przemysłową

Rheinmetall AG zaprezentowała Rheinmetall Unmanned Vehicles d.o.o., spółkę joint venture z chorwacką spółką DOK-ING, co oznacza początek długoterminowego strategicznego partnerstwa przemysłowego między Rheinmetall…

2026-07-10 | Rafał Muczyński | 6 minut

Koniec monopolu USA. Europa coraz częściej stawia na swoje

Jeszcze kilka lat temu wydawało się, że odpowiedź na każde pytanie dotyczące nowego uzbrojenia brzmi: kupić w Stanach Zjednoczonych. Samoloty? Amerykańskie. Pojazdy? Amerykańskie.…

2026-07-10 | Sławek Zagórski | 5 minut

Czy politycy potrzebują dziennikarzy branżowych?

Politycy wszelkich opcji w pewnym momencie dochodzą do tego samego poziomu. Po każdych wyborach słyszymy, że będzie dobra zmiana, że wszystko będzie transparentne i uczciwie zrelacjonowane…

2026-07-03 | Sławek Zagórski | 7 minut

MON: Trwa nabór do programu akceleracyjnego NATO DIANA 2027

Trwa nabór do kolejnej edycji programu akceleracyjnego NATO DIANA. Innowatorzy z państw członkowskich NATO mogą zgłaszać swoje rozwiązania odpowiadające na sześć nowych wyzwań…

2026-06-15 | Redakcja | 3 minuty

Od formowania do pełnej gotowości. Generał Molenda przekazał dowodzenie cyberwojskami

W Muzeum Wojska Polskiego odbyła się uroczystość przekazania obowiązków na stanowisku dowódcy Komponentu Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni pomiędzy gen. dyw. Karolem Molendą a gen.…

2026-06-15 | Redakcja | 6 minut

„Z wiatrem i pod wiatr – lotnictwo cywilne” najlepszą nową wystawą stałą w Polsce – nagroda przyznana

Nowa wystawa stała „Z wiatrem i pod wiatr – lotnictwo cywilne” w Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie zdobyła główną nagrodę w kategorii „Nowe i zmodernizowane wystawy…

2026-05-27 | Redakcja | 5 minut

Nowy, lotny eksponat w Muzeum Lotnictw Polskiego – jeden z dwóch na świecie PW-2D Gapa

Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie pomyślnie oblatało, po kilku miesiącach pracy, szybowiec PW-2D Gapa. Tym samym Muzeum ma kolejny latający eksponat jeden z dwóch…

2026-05-22 | Redakcja | 4 minuty

MON: Wzmacniamy współpracę ze stroną amerykańską w domenie kosmicznej

Wiceminister obrony narodowej Cezary Tomczyk spotkał się z szefem Operacji Kosmicznych USA gen. Chance’em Saltzmanem. W trakcie rozmów omówiono perspektywy rozwoju współpracy…

2026-07-07 | Redakcja | 5 minut

Pierwszy satelita Systemu Satelitarnej Obserwacji Ziemi MikroGlob już w kosmosie

Ministerstwo Obrony Narodowej poinformowało o wyniesieniu w kosmos pierwszego satelity PIRX-1 w ramach Systemu Satelitarnej Obserwacji Ziemi MikroGlob.

2026-07-07 | Rafał Muczyński | 4 minuty

Koniec monopolu USA. Europa coraz częściej stawia na swoje

Jeszcze kilka lat temu wydawało się, że odpowiedź na każde pytanie dotyczące nowego uzbrojenia brzmi: kupić w Stanach Zjednoczonych. Samoloty? Amerykańskie. Pojazdy? Amerykańskie.…

2026-07-10 | Sławek Zagórski | 5 minut

Spotkanie szefa MON z przedstawicielami placówek zagranicznych

W Warszawie wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz i sekretarz stanu w MON Magdalena Sobkowiak-Czarnecka uczestniczyli w rocznej Naradzie Kierowników Placówek Zagranicznych.

2026-07-09 | Redakcja | 5 minut

Rheinmetall AG i MBDA dostarczą broń laserową niemieckiej Marynarce Wojennej

Niemiecka grupa Rheinmetall AG podpisała umowę z Federalnym Ministerstwem Obrony Niemiec na opracowanie morskiego systemu wysokoenergetycznej broni laserowej dla niemieckiej Marynarki Wojennej (Deutsche…

2026-07-10 | Rafał Muczyński | 5 minut

Rheinmetall AG oferuje Chorwacji długoterminową współpracę przemysłową

Rheinmetall AG zaprezentowała Rheinmetall Unmanned Vehicles d.o.o., spółkę joint venture z chorwacką spółką DOK-ING, co oznacza początek długoterminowego strategicznego partnerstwa przemysłowego między Rheinmetall…

2026-07-10 | Rafał Muczyński | 6 minut

Bezzałogowy WILK pomoże strażakom, ratownikom i górnikom

Projektowany przez spółkę Stohid Technology bezzałogowy pojazd naziemny WILK to coś więcej niż sprzęt dla wojska. To klasyczne rozwiązanie dual-use, które wkrótce może…

2026-07-10 | Redakcja | 7 minut

Ford Mustang GT radomskiej policji rozbity

Najsłynniejszy w ostatnich miesiącach radiowóz polskiej Policji, czyli skonfiskowany Ford Mustang GT, uczestniczył w kolizji drogowej w Milejowicach w województwie mazowieckim z samochodem marki Volkswagen…

2026-07-09 | Redakcja | 3 minuty

Rheinmetall AG i MBDA dostarczą broń laserową niemieckiej Marynarce Wojennej

Niemiecka grupa Rheinmetall AG podpisała umowę z Federalnym Ministerstwem Obrony Niemiec na opracowanie morskiego systemu wysokoenergetycznej broni laserowej dla niemieckiej Marynarki Wojennej (Deutsche…

2026-07-10 | Rafał Muczyński | 5 minut

Rheinmetall AG oferuje Chorwacji długoterminową współpracę przemysłową

Rheinmetall AG zaprezentowała Rheinmetall Unmanned Vehicles d.o.o., spółkę joint venture z chorwacką spółką DOK-ING, co oznacza początek długoterminowego strategicznego partnerstwa przemysłowego między Rheinmetall…

2026-07-10 | Rafał Muczyński | 6 minut

Rheinmetall AG i MBDA dostarczą broń laserową niemieckiej Marynarce Wojennej

Niemiecka grupa Rheinmetall AG podpisała umowę z Federalnym Ministerstwem Obrony Niemiec na opracowanie morskiego systemu wysokoenergetycznej broni laserowej dla niemieckiej Marynarki Wojennej (Deutsche…

2026-07-10 | Rafał Muczyński | 5 minut

Bezzałogowy WILK pomoże strażakom, ratownikom i górnikom

Projektowany przez spółkę Stohid Technology bezzałogowy pojazd naziemny WILK to coś więcej niż sprzęt dla wojska. To klasyczne rozwiązanie dual-use, które wkrótce może…

2026-07-10 | Redakcja | 7 minut

Łódź: Ogromne zainteresowanie współpracą z Grupą PGZ

Na VI Regionalne Forum Polskiego Przemysłu Zbrojeniowego w Łodzi przybyli przedstawiciele blisko 200 firm z województwa łódzkiego zainteresowanych nawiązaniem relacji biznesowych z Grupą PGZ.

2026-06-25 | Redakcja | 4 minuty

GROTowisko wystartuje już po raz szósty

Pod koniec miesiąca w dniach, 27-28 czerwca 2026 odbędzie się szósta edycja konferencji GROTowisko-26, której głównym celem jest wymiana doświadczeń związanych z eksploatacją karabinka…

2026-06-25 | Redakcja | 2 minuty
Shooting

Nowe kolimatory Vortex Crossfire II

Vortex Optics modernizuje linię przystępnych cenowo kolimatorów – Crossfire II to łącznie 4 nowe modele, oferowane z kropką czerwoną lub zieloną oraz panelami solarnymi, które…

2026-07-10 | Michał Ihnatów | 4 minuty

Niecodzienny prezent od Erdogana dla liderów NATO. Czym jest rewolwer Gümüşay?

Na zakończenie Szczytu NATO w Ankarze, który odbył się w dniach 7-8 lipca, prezydent Turcji Recep Tayyip Erdoğan wręczył zaproszonym przywódcom niecodzienny prezent: spersonalizowany…

2026-07-09 | Michał Ihnatów | 3 minuty

Nowe kolimatory Vortex Crossfire II

Vortex Optics modernizuje linię przystępnych cenowo kolimatorów – Crossfire II to łącznie 4 nowe modele, oferowane z kropką czerwoną lub zieloną oraz panelami solarnymi, które…

2026-07-10 | Michał Ihnatów | 4 minuty

MILTAC dostarcza Policji amunicję precyzyjną Lapua .308 Winchester

W ramach zakupów prowadzonych przez Komendę Główną Policji, spółka MILTAC dostarczy jej 96 000 szt. amunicji precyzyjnej .308 Winchester Lapua OTM Scenar…

2026-07-03 | Michał Ihnatów | 2 minuty

Niecodzienny prezent od Erdogana dla liderów NATO. Czym jest rewolwer Gümüşay?

Na zakończenie Szczytu NATO w Ankarze, który odbył się w dniach 7-8 lipca, prezydent Turcji Recep Tayyip Erdoğan wręczył zaproszonym przywódcom niecodzienny prezent: spersonalizowany…

2026-07-09 | Michał Ihnatów | 3 minuty

Hybrydowy Staccato HD P4X trafia na rynek

Staccato poszerza linię bojowych pistoletów HD o nowy model P4X, w którym pełnowymiarowy chwyt połączono z kompaktowym zespołem zamka i lufą z kompensatorem.

2026-07-09 | Michał Ihnatów | 3 minuty

CHEYTAC CT15F – poprawny AR-15 czy coś więcej?

Przyznam, że z karabinkami typu AR-15 mam pewien problem. Nie dlatego, że ich nie lubię. Wręcz przeciwnie. Problem polega na tym, że rynek zrobił się tak ciasny, iż coraz…

2026-07-03 | Anna Mielczarek | 9 minut

Zakup wiatrówki jako początek przygody ze strzelectwem

Wiatrówka od lat pozostaje jednym z najczęstszych wyborów w kwestii sprzętu strzeleckiego dla niedoświadczonego strzelca. Odpowiednio wybrany model pozwala ćwiczyć cierpliwość i systematyczność, a jednocześnie…

2026-04-23 | Redakcja | 4 minuty

Odzież do urbexu na przykładzie Clawgear

Urbex to w ostatnich latach popularne zajęcie dla entuzjastów tematyki postapo, historii czy poszukiwaczy przygód. Poradzieckie budynki, opuszczone kluby lat 1990., zabytki sięgające…

2026-07-04 | Łukasz Kołodziejski | 7 minut

BC ARMS USA wkracza na rynek amerykański

BC ARMS USA to nowa spółka z siedzibą w Kalifornii, która oferować będzie amerykanom środki ochrony balistycznej polskiego projektu.

2026-07-01 | Michał Ihnatów | 3 minuty

Pasy nośne WBP Rogów – po co, dlaczego i który wybrać?

Wytwórnia Broni Jacek Popiński posiada w ofercie pasy nośne w wielu wariantach: ALFA, BETA, GAMMA, DELTA, EPSILON, DZETA. Do testów otrzymaliśmy  pełen zestaw.…

2026-06-11 | Arkadiusz Palacz | 18 minut

Strzelectwo od podstaw, cz. 5 – Jak wybrać pierwszą broń?

Doczekaliśmy się. Mamy już za sobą kurs, egzamin, badania, policyjne kontrole i kompletowanie dokumentów. Otrzymaliśmy legitymację osoby dopuszczonej do posiadania broni, w szufladzie mamy…

2026-02-16 | Tomasz Karasiński | 35 minut

Czasowy zakaz przenoszenia broni w Gdańsku

Na etapie opiniowania znajduje się projekt rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wprowadzenia czasowego zakazu noszenia broni lub przemieszczania jej w stanie…

2026-06-05 | Michał Ihnatów | 2 minuty

Legitymacja PZSS w mObywatel dostępna już teraz!

Od 27 maja, użytkownicy aplikacji mobilnej mObywatel mają możliwość zawrzeć w niej cyfrowe wersje dokumentów potwierdzających aktualne uprawnienia strzeleckie PZSS. Nowa funkcja…

2026-05-28 | Michał Ihnatów | 2 minuty

CHEYTAC CT15F – poprawny AR-15 czy coś więcej?

Przyznam, że z karabinkami typu AR-15 mam pewien problem. Nie dlatego, że ich nie lubię. Wręcz przeciwnie. Problem polega na tym, że rynek zrobił się tak ciasny, iż coraz…

2026-07-03 | Anna Mielczarek | 9 minut

Mactronic Patrol RX – recenzja po 6 miesiącach użytkowania

Latarkę Mactronic Patrol RX otrzymałem do testów z końcem roku 2025. Po dobrych sześciu miesiącach użytkowania mogę śmiało ją zrecenzować. Przez ten czas – co przyznaję…

2026-07-01 | Mariusz Rams | 9 minut

Delta Long Range Weekend 2026 – kolejna edycja już 19 września

Kolejna edycja Delta Long Range Weekend odbędzie się już 19 września. Strzelasz mid-range, long range lub extreme long-range? Sprawdź się…

2026-06-10 | Michał Ihnatów | 3 minuty
Obrona Cywilna

Aeroklub Kielecki Organem Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej

Wojewoda Świętokrzyski Józef Bryk oraz przedstawiciele Aeroklubu Kieleckiego podpisali oficjalne porozumienie dotyczące współpracy w wykonywaniu zadań związanych z ochroną ludności oraz obroną cywilną.

2026-07-08 | Redakcja | 3 minuty

Filtry grawitacyjne – oczyszczanie wody siłą ciążenia

Woda jest podstawą życia. Powinniśmy mieć do niej regularny dostęp, bo inaczej bardzo szybko opadniemy z sił. Survivalowa zasada trójek mówi, że bez wody wytrzymamy…

2026-07-01 | Krzysztof Rudek | 8 minut

Sztuczna inteligencja pomoże służbom MSWiA w walce z pożarami, przestępczością i w ochronie granic

Sztuczna inteligencja pomoże służbom podległym MSWiA w walce z pożarami, przestępczością, i w ochronie granic. Wiceszef MSWiA Tomasz Szymański wziął udział w pierwszym posiedzeniu specjalnego…

2026-05-08 | Redakcja | 4 minuty

Media publiczne łączą siły w walce z dezinformacją

Kłamstwa, półprawdy, manipulacja. Płytki przekaz, gra na emocjach, nadmiar informacji – tak wygląda dziś codzienność konsumenta mediów. Powodem takiej sytuacji jest nie tylko niespotykana…

2026-05-07 | Redakcja | 6 minut

„Gdzie się ukryć” – 83 tys. lokalizacji dla blisko 24 mln osób

Aplikacja „Gdzie się ukryć”, przygotowana przez Komendę Główną Państwowej Straży Pożarnej, obejmuje już ponad 83 tysiące miejsc doraźnego schronienia na terenie całego…

2026-06-20 | Piotr Leśniak | 3 minuty

PROTEGA 2026: Rozwiązania Exflo – zbiorniki wody pitnej i nie tylko

Targi PROTEGA 2026 były okazją na zapoznanie się z szeroką ofertą polskiej spółki Exflo, która zajmuje się produkcją różnego rodzaju zbiorników wody –…

2026-06-15 | Michał Ihnatów | 1 minut

PROTEGA 2026: Filtry LifeStraw oraz apteczki SURVIVAL od Sportimi

Sportimi, polski dystrybutor marek outdoorowych, zaprezentował na poznańskich targach PROTEGA 2026 część oferty kierowaną dla Obrony Cywilnej. W filmowej relacji poznasz produkty…

2026-05-29 | Michał Ihnatów | 1 minut

Puszcza Solska bezpieczna. Strażacy opanowali żywioł. Zespół ds. AI rozpoczyna prace w MSWiA – podsumowanie pierwszego tygodnia maja

Około 1000 strażaków wzięło udział w gaszeniu pożaru Puszczy Solskiej na Lubelszczyźnie. Obecnie trwa dogaszanie pogorzeliska, które ma zająć około tygodnia. W MSWiA odbyło…

2026-05-11 | Redakcja | 3 minuty

Od zakupu do realnej gotowości. Systemowe wyzwania gmin po wdrożeniu Programu OLiOC część 2

Wejście w życie ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej zapoczątkowało największy od dekad proces odbudowy materialnego potencjału ochronnego państwa na poziomie…

2026-02-24 | Piotr Leśniak | 6 minut

Od zakupu do realnej gotowości. Systemowe wyzwania gmin po wdrożeniu Programu OLiOC część 1

Wejście w życie ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej zapoczątkowało długotrwały i skomplikowany proces odbudowy materialnego potencjału ochronnego państwa na poziomie…

2026-02-23 | Piotr Leśniak | 7 minut

Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej 2027–2031

Po przyjęciu pierwszego Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2025–2026 rząd przygotowuje kolejny dokument wykonawczy, który ma wyznaczyć kierunki rozwoju systemu w perspektywie pięcioletniej.

2026-06-20 | Piotr Leśniak | 8 minut

Nowelizacja ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (KSC) – kogo obejmuje?

Ministerstwo Cyfryzacji informuje o szczegółach nowelizacji ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, wdrażającej dyrektywę NIS2, rozszerzającą katalog podmiotów objętych obowiązkami w zakresie cyberbezpieczeństwa.

2026-04-20 | Redakcja | 3 minuty

PROTEGA 2026: Filtry LifeStraw oraz apteczki SURVIVAL od Sportimi

Sportimi, polski dystrybutor marek outdoorowych, zaprezentował na poznańskich targach PROTEGA 2026 część oferty kierowaną dla Obrony Cywilnej. W filmowej relacji poznasz produkty…

2026-05-29 | Michał Ihnatów | 1 minut

UF PRO prezentuje lekką bluzę P-40 Responder Shirt

UF PRO rozwija katalog odzieży na wysokie temperatury z P-40 Responder Shirt, lekką bluzą o krótkim rękawie. Stanowiąca minimalistyczną wersję bluzy combat shirt, zaprojektowana…

2026-05-22 | Michał Ihnatów | 4 minuty

27. Międzynarodowe Targi Ochrony Pracy, Pożarnictwa i Ratownictwa SAWO

Rekordowa edycja Międzynarodowych Targów Ochrony Pracy, Pożarnictwa i Ratownictwa SAWO dobiegła końca. Dzięki obecności ponad 300 wystawców minione 3 dni były niepowtarzalną…

2026-04-16 | Redakcja | 6 minut

PROTEGA 2025: Mactronic z oświetleniem dla Obrony Cywilnej

Mactronic, polski producent rozwiązań oświetleniowych – od latarek ręcznych po najaśnice i lampy – zaprezentował swoją ofertę na pierwszych targach obrony cywilnej PROTEGA 2025…

2025-11-24 | Michał Ihnatów | 4 minuty
Kalendarium

Inauguracja nowego cyklu spotkań Akademii Bronioznawcy

Od października 2025 roku rusza kolejny cykl comiesięcznych spotkań historycznych organizowanych przez Stowarzyszenie Miłośników Dawnej Broni i Barwy oraz Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Cykl wykładów…

2025-10-23 | Tomasz Świątkowski | 2 minuty

Zbliża się III Międzynarodowy Kongres Antyterrorystyczny

W dniach 21-22 maja 2025 na Uniwersytecie WSB Merito we Wrocławiu odbędzie się trzecia edycja Międzynarodowego Kongresu Antyterrorystycznego. To prestiżowe wydarzenie, gromadzi uznanych ekspertów krajowych i zagranicznych.

2025-05-09 | Redakcja | 2 minuty

Szkolenie Team99 Academy poziom LVL3, czyli balistyka zewnętrzna w teorii i praktyce

W dniach 22 i 23 listopada br. Team99 Academy zorganizowała trzeci etap nauki strzelania dalekodystansowego. Tym razem zajęcia praktyczne odbyły się na strzelnicy w Skarżysku-Kamiennej.

2024-12-01 | Grzegorz Sobczak | 7 minut

Szkolenie Long Range Shooting Team99 Academy LVL2, czyli kto nie liczy, ten nie trafia

W sobotę 28 września Team99 Academy zorganizowała kolejny etap szkolenia w zakresie strzelectwa dalekodystansowego – tym razem na poziomie LVL2. Zajęcia odbywały się…

2024-09-30 | Grzegorz Sobczak | 6 minut

Inauguracja nowego cyklu spotkań Akademii Bronioznawcy

Od października 2025 roku rusza kolejny cykl comiesięcznych spotkań historycznych organizowanych przez Stowarzyszenie Miłośników Dawnej Broni i Barwy oraz Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Cykl wykładów…

2025-10-23 | Tomasz Świątkowski | 2 minuty

Zbliża się III Międzynarodowy Kongres Antyterrorystyczny

W dniach 21-22 maja 2025 na Uniwersytecie WSB Merito we Wrocławiu odbędzie się trzecia edycja Międzynarodowego Kongresu Antyterrorystycznego. To prestiżowe wydarzenie, gromadzi uznanych ekspertów krajowych i zagranicznych.

2025-05-09 | Redakcja | 2 minuty

Nowe zawody taktyczne na mapie Polski, czyli relacja z Defcon One 2024

Kurz po zawodach Defcon One zdecydowanie już opadł, siniaki poznikały, a emocje nadal nas trzymają. Te intensywne dwa dni przyniosły niezapomniane wspomnienia oraz wyzwania,…

2024-11-20 | Klaudia Lazar | 8 minut

MCS Bochnia zaprasza na zawody „Solny Garnizon”

Zapraszamy wszystkich chętnych na zawody strzeleckie, organizowane 13 października przez Solny Garnizon, na strzelnicy Małopolskiego Centrum Strzelectwa w Bochni.

2024-09-24 | Redakcja | 2 minuty

Eurosatory 2026: Hyundai Rotem o możliwościach K2PL i koreańskiego czołgu nowej generacji

Podczas tegorocznej wystawy Eurosatory w Paryżu koncern Hyundai Rotem promował nowe rozwiązania do wykorzystania w konstrukcjach czołgów podstawowych tego producenta. W rozmowie z MILMAGiem wiceprezes Hyundai Rotem Europe Hyon-Ki Cho przedstawił ogólne założenia doposażenia czołgów przeznaczonych dla Polski. Podzielił się także swoimi spostrzeżeniami z prac nad koreańskim czołgiem nowej generacji.

Prezes Hyon-Ki Cho podkreśla, że Hyundai Rotem dostarczył już 180 czołgów K2 w wersji określanej jako GF (gap filler). Dostarczane niebawem czołgi K2PL zmodernizowane będą o pewne systemy ochrony, zwłaszcza ochrony przeciwdronowej. Hyon-Ki Cho wymienia tu systemy zakłócające, ale także inne jak ZSMU, czyli zdalnie sterowane moduły uzbrojenia.

Drony są obecnie jednymi z głównych zagrożeń. Aby chronić przed nimi czołg, będziemy wykorzystywać rozwiązania takie jak systemy zakłócające, tak aby operator przeciwnika nie mógł używać ich zgodnie ze swoim zamiarem. Ponadto jednymi z głównych aktywnych systemów ochrony będą metody hard-kill, takie jak ZSMU. Pojawią się również właściwe aktywne systemy ochrony, które będą zabezpieczać czołg przed pociskami przeciwpancernymi, pociskami kierowanymi albo amunicją czołgową przeciwnika wystrzeloną w kierunku naszego czołgu. Jeśli chodzi o pasywne systemy ochrony, dodajemy do czołgu K2 dodatkowe płyty pancerne, aby chronić członków załogi. Będą one uwzględnione w naszym pakiecie K2 – zauważa Hyon-Ki Cho.


Czołg K2 w najnowszej wersji, prezentowany na Eurosatory przez koncern Hyundai Rotem
Zdjęcie: Jakub Link-Lenczowski, MILMAG

Amunicja dla K2 z Polski?

Hyundai Rotem poszukuje partnera do produkcji amunicji. Czołg K2 wykorzystuje obecnie wszystkie główne typy amunicji czołgowej kalibru 120 mm. W grę wchodzi partner z Polski lub Europy.

Gdyby firma ta była zlokalizowana w Polsce, byłoby znakomicie. Obecnie jesteśmy w bardzo bliskim kontakcie i pracujemy nad współpracą między Meskiem i Hyundai Rotem w zakresie produkcji amunicji czołgowej w Polsce. Wprawdzie Hyundai Rotem nie posiada odpowiednich technologii dotyczących 120-mm amunicji czołgowej typu AP i HE, ale jedna z koreańskich firm, Poongsan Corporation, dysponuje własną technologią amunicji czołgowej, a także technologiami produkcyjnymi. Również ADD, czyli Agencja Rozwoju Obronności w Korei, będąca jedną z naszych głównych instytucji badawczo-rozwojowych, posiada oryginalne technologie amunicji czołgowej. Organizacja ta również jest gotowa zapewnić wymagany transfer technologii. Jeśli wszystkie te działania zakończą się powodzeniem, będziemy mogli uruchomić zakład produkcji amunicji czołgowej w Polsce – przyznaje Hyon-Ki Cho.

Polskie zdolności remontowe

Koncern Hyundai Rotem będzie rozwijał w Polsce zdolności prowadzenia remontów i przeglądów czołgów K2. Jak zapewnia Hyunki Cho, w ramach kontraktu EC2 zdolności te zostaną przekazane części spółek kontrolowanych przez Grupę PGZ. Na przykład Bumar będzie dysponował zdolnościami obsługi technicznej i remontów. Zdolności remontów i przeglądów będzie mieć także Huta Stalowa Wola. Zakład ten pozyska także zdolności produkcyjne w zakresie luf do czołgów K2.


Widok na górna część wieży najnowszego czołgu K2 z najnowszymi systemami unieszkodliwiania dronów
Zdjęcie: Jakub Link-Lenczowski, MILMAG

Strona koreańska zamierza włączyć w zdolności MRO jak najwięcej firm, a także uwzględnić inne polskie rozwiązania. Jak zapewnia Hyon-Ki Cho, jeśli polskie przedsiębiorstwa z sektora przemysłowego będą w stanie dostarczyć elementy dobrze dopasowane do czołgu K2, również zaakceptują takie rozwiązania. Jeśli polskie rozwiązanie nie będzie dostępne, być może w przyszłości konieczna będzie przekazanie dalszych zdolności wraz z transferem technologii. Zgodnie z deklaracją wiceprezesa Hyundai Rotem Europe, choć w ramach umowy EC2 polski udział w produkcji i zdolnościach obsługowych jest obecnie ograniczony, w przypadku EC3 te działania będą rozszerzone w jak największym stopniu.

Wiceminister Konrad Gołota przedstawił Hyundai Rotem pewne wartości liczbowe. Jego celem jest osiągnięcie określonego poziomu procentowego zaangażowania polskiego przemysłu. Hyundai Rotem jest teraz gotów spełnić jego ilościowy cel procentowy. Naprawdę dołożymy wszelkich starań – deklaruje Hyon-Ki Cho.

K2 i czołg przyszłości

Konstrukcja czołgów K2 może być w przyszłości wzbogacona o nowe rozwiązania opracowywane dla nowej konstrukcji, którą Hyon-Ki Cho nazywa czołgiem nowej generacji.

Nie jest to jeszcze etap. Staramy się ustalić, jakiego rodzaju technologie będą wymagane dla przyszłego czołgu i jaką koncepcję należy zastosować – zaznacza prezes Hyon-Ki Cho.

Główną różnicą w przypadku czołgu nowej generacji w stosunku do obecnych konstrukcji jest bezzałogowa wieża. Wszyscy członkowie załogi będą znajdować się w kadłubie czołgu, co ma zapewnić większe bezpieczeństwo i lepszą ochronę w przyszłym pojeździe. Zwiększona ma być również siła ognia.

Gdy będziemy atakować czołgi przeciwnika lub jego obiekty, zwiększony kaliber amunicji czołgowej może pomóc nam osiągnąć cel operacyjny. Ponadto możliwe będzie atakowanie celów poza linią widzenia, być może na dystansie ponad 4 lub 5 km, a może 7–10 km, co będzie wymagało innych metod niszczenia celów znajdujących się w takiej odległości, takich jak pociski rakietowe lub drony. Proszę jednak o tym pomyśleć: potrzebujemy pewnych kompromisów. Żeby zwiększyć mobilność lub zwrotność, masa czołgu powinna zostać zmniejszona. Jeśli chcemy zwiększyć samą ochronę, musimy dodać więcej płyt pancernych i dodatkowego wyposażenia na górze czołgu. Wtedy masa czołgu automatycznie wzrasta, a mobilność lub zwrotność spadają. Musimy więc znaleźć równowagę odpowiadającą warunkom przyszłego pola walki – podkreśla Hyon-Ki Cho.


Hyon-Ki Cho, wiceprezes Hyundai Rotem Europe / Zdjęcie: Grzegorz Sobczak, MILMAG

Jak zauważa prezes Hyon-Ki Cho, który wcześniej był m.in. wiceministrem DAPA, jednym z kierunków rozwoju koreańskich czołgów jest ograniczanie liczby członków załogi.

Zasadniczo chcielibyśmy eksploatować nasz czołg bez żadnych członków załogi znajdujących się wewnątrz pojazdu. Czasami czołg będzie obsługiwany przez człowieka, a czasami będzie działał w trybie bezzałogowym, więc będziemy mogli wykorzystywać go na oba sposoby. To jedna z koncepcji rozwoju naszego przyszłego czołgu – dodaje Hyon-Ki Cho.

Wodór przyszłością czołgów?

Jeśli chodzi o napęd, staramy się opracować przyszły czołg z napędem elektrycznym. Ta energia elektryczna pochodziłaby z wodorowego ogniwa paliwowego. Masa systemu wodorowego jest jednak dość duża, więc musimy ustalić, które rozwiązanie będzie korzystniejsze. Wiele osób uważa, że wodór na polu walki jest bardzo wybuchowy i łatwopalny. Dlatego staramy się wykorzystywać wodór w postaci stałej. Istnieją trzy postacie wodoru: ciekła, gazowa i stała. Obecnie w Korei koncentrujemy się na wodorze w postaci stałej, czyli wodorkach metali.

Jak możemy wykorzystywać taki wodór? Dysponujemy już wodorem w formie proszku, czyli w postaci stałej. Jego gęstość jest znacznie, znacznie większa niż wodoru w postaci ciekłej. W przypadku postaci stałej nie ma ryzyka eksplozji. Problemem jest jednak masa. Postać stała jest dość ciężka. Jest to więc element procesu badawczo-rozwojowego. Obecnie staramy się ustalić, które rozwiązanie zastosować i w jaki sposób je wykorzystać. To jedno z naszych wyzwań badawczo-rozwojowych – podkreśla Hyon-Ki Cho.

Jak zaznacza wiceprezes Hyundai Rotem, moment obrotowy zespołu napędowego będzie znacznie wyższy niż w przypadku konstrukcji konwencjonalnych.

Przy gwałtownym przyspieszaniu obecny zespół napędowy cechuje się pewnym opóźnieniem. W przypadku energii elektrycznej system reaguje natychmiast. Mobilność jest więc znacznie lepsza niż przy obecnym typie zespołu napędowego. Problemem jest zasięg i długotrwałość działania. Nie jesteśmy tego pewni. Jeśli chcemy zwiększyć zasięg lub dystans, masa również musiałaby wzrosnąć, co oznacza, że efektywność zespołu napędowego mogłaby nie być wystarczająco efektywna – podsumowuje prezes Hyon-Ki Cho.