W piątek, 22 marca, spotter o pseudonimie Task_Force 23 opublikował na portalu społecznościowym X fotografię amerykańskiego samolotu przewagi powietrznej 5. generacji F-22A Raptor, zintegrowanego prawdopodobnie z nowymi odrzucanymi zbiornikami paliwa o cechach stealth oraz podskrzydłowymi czujnikami termolokacyjnymi IRST (InfraRed Search and Track). Może to być platforma testowa pakietu modernizacyjnego ogłoszonego przez US Air Force, 14 stycznia 2022 (Modernizacja F-22A Raptor).
Zdjęcie: Task_Force 23 via X
Samolot w takiej konfiguracji został sfotografowany w pobliżu Mojave Air and Space Port, położonego na lotnisku Rutan Field na pustyni Mojave w Kalifornii. Jest niemal pewnym, że rzeczony F-22A pochodzi z 411. Eskadry Doświadczalnej 412. Grupy Operacyjnej 412. Skrzydła Doświadczalnego z bazy lotniczej Edwards, także w Kalifornii. Eskadra dysponuje bowiem Raptorami przeznaczonymi do testów w locie.
Cropped into oblivion but this is the first time I've seen the LO fuel tanks and pods on the F-22 https://t.co/CpqnouNYO8 pic.twitter.com/srOgbeht1e
— TaskForce23 (@Task_Force23) March 22, 2024
Obecnie, flota 178 samolotów F-22A Raptor, w celu zwiększenia promienia działania lub używane podczas długich lotów transferowych (nie wliczając możliwości tankowania w locie z samolotu-cysterny) ma do dyspozycji klasyczne 600-galonowe odrzucane zbiorniki paliwa, przenoszone po dwa pod skrzydłami. Ich wadą jest jednak fakt, że projekt nie uwzględnia zredukowanego przekroju radarowego (RCS), jak samolot-nosiciel, i podczas lotu z nimi Raptor staje się zbyt widoczny dla systemów radiolokacyjnych przeciwnika. Warto dodać ciekawostkę, że w październiku 2020 w bazie lotniczej Langley testowano zautomatyzowane stojaki w hangarze dla tych zbiorników.
Były już szef Dowództwa Lotnictwa Bojowego (Air Combat Command, ACC) gen. Mark D. Kelly prezentował wizualizację F-22A z nowymi zbiornikami paliwa o cechach zredukowanego przekroju radarowego, jak i podskrzydłowymi czujnikami termolokacyjnymi IRST:
Grafika: Mark D. Kelly
Zgodnie z wnioskiem budżetowym USAF na rok fiskalny 2025, testowanie w tunelu aerodynamicznym, planowanie i analiza prób w locie oraz testy naziemne nowych odrzucanych zbiorników paliwa zostały zakończone z końcem 2023, a testy w locie miały się rozpocząć w drugim kwartale 2024. Tak aby produkcja zbiorników mogła rozpocząć się jeszcze w tym roku, a dostawy seryjne najpóźniej z końcem marca 2026.
Jeśli chodzi o czujnik IRST, to 14 listopada 2023 spotterzy sfotografowali samolot transportowy Douglas DC-3C o nr rejestracyjnym N92578, służący za platformę testową zasobnika przeznaczonego w tym celu dla F-22A. Wcześniej ten sam DC-3C około 2017 roku przenosił demonstrator zasobnika nawigacyjnego AgilePod, którego pełne próby rozpoczęto w czerwcu 2021 (Amerykańska nawigacja bez GPS dzięki AgilePod).
Wait a second… https://t.co/p0IdQ7wtiw pic.twitter.com/ghvszC8HsA
— 𝙎𝙍_𝙋𝙡𝙖𝙣𝙚𝙨𝙥𝙤𝙩𝙩𝙚𝙧 (@SR_Planespotter) November 14, 2023
Co warte przypomnienia, jeszcze w latach 1990. planowano integrację Raptorów z zasobnikami AIRST (Advanced Infrared Search & Track), ale wówczas uznano że program ich opracowania jest zbyt kosztowny. Teraz uznano zdolność dalekiego zasięgu do wykrywania obiektów za pomocą promieniowania podczerwonego za konieczną.
W przeciwieństwie do innych samolotów bojowych USAF, F-22A nie przenoszą zasobników celowniczych Lockheed Martin AN/AQQ-33 Sniper ATP (Advanced Targeting Pod), które są używane przede wszystkim do wspierania celowania precyzyjnej amunicji powietrze-ziemia oraz rozpoznania, ale w ograniczonym zakresie mogą także wykrywać obiekty na dużych dystansach, lecz nie w podczerwieni w zakresie krótkofalowym (Short Wavelength Infrared, SWIR).
Jeśli chodzi o modernizację F-22A, wśród innych wymogów operacyjnych USAF z 2022 znalazły się: system wykrywania i prewencji cyberataków, oprogramowanie do prewencyjnej konserwacji, generowania danych syntetycznych, ulepszonej fuzji czujników pokładowych, modyfikacja stacji radiolokacyjnej Northrop Grumman AN/APG-77 (AESA), współpraca z bezzałogowcami w ramach koncepcji MUM-T (Manned-UnManned Teaming), ograniczona autonomia, wyświetlacze nahełmowe Thales Scorpion HObIT, oprogramowanie Red Air do symulacji tzw. samolotu-agresora, a także modernizacja pod kątem zoptymalizowanego przechwytywania, raportowania w czasie rzeczywistym w walkach powietrznych typu BFM (Basic Fighter Maneuvers) i tzw. identyfikatora bojowego (Combat ID). Biuro Programowe F-22 twierdzi, że może również rozważyć finansowanie innych obszarów, które nie zostały przedstawione powyżej, a więc np. omawiane zbiorniki paliwa.
W kontekście wyposażenia pilotów F-22A, warto zauważyć, że w kwietniu 2023 rozpoczęło testy hełmów nowej generacji AV 2.2 w ramach programu NGFWH (Next Generation Fixed Wing Helmet), dostarczonych przez spółkę LIFT Airborne Technologies (Piloci Raptorów testują nowe hełmy NGFWH).
Warto też dodać, że 19 listopada 2021 pojawiły się pierwsze fotografie autorstwa spottera Santosa Caceresa egzemplarza F-22A, który otrzymał nową powłokę kadłuba przypominającą chrom/lustro (co również wcześniej zauważono na F-117, a później w 2023 na F-35C). Wydaje się, że te testy mają na celu opracowanie nowego sposobu zwiększenia przeżywalności samolotów np. w postaci dalszej redukcji jego sygnatur.
Zgodnie z obecnymi planami, służba operacyjna F-22A Raptor w USAF potrwa przynajmniej do końca października 2031 – tak wynika z zawartej 5 listopada 2021 umowy z Lockheed Martin o wartości 11 mld USD na dalsze wsparcie eksploatacji i modernizację samolotów w ramach programu ARES (Advanced Raptor Enhancement & Sustainment). Warto dodać, że jeszcze w maju 2021 dowództwo USAF informowało, iż będzie dążyć do redukcji typów samolotów bojowych w przyszłości, a cięcia miałyby objąć właśnie m.in. F-22A (Przyszłość F-22A Raptor zagrożona).