Dnia 14 lipca 2026 r. prokurator z Dolnośląskiego Wydziału Zamiejscowego Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji we Wrocławiu skierował do Sądu Okręgowego we Wrocławiu akt oskarżenia przeciwko Illii K., obywatelowi Ukrainy. Śledztwo w sprawie prowadziła Delegatura Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (ABW) we Wrocławiu pod nadzorem Dolnośląskiego Wydziału Zamiejscowego Departamentu ds. Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej.
Grafika: ABW
Po raz kolejny udało się ujawnić mechanizm działania rosyjskich służb specjalnych, które realizowały własne interesy inspirując wzniecanie konfliktów pomiędzy narodami polskim i ukraińskim.
Ustalenia funkcjonariuszy ABW zostały potwierdzone w wyniku śledztwa. Zgromadzony materiał dowodowy uprawdopodabnia popełnienie w okresie od listopada 2024 do sierpnia 2025 47 przestępczych czynów polegających m.in. na bezczeszczeniu miejsc pamięci, w tym związanych z polskimi ofiarami UPA. Ponadto oskarżonemu postawiono zarzuty czynienia przygotowań do podjęcia działań dywersyjnych z wykorzystaniem bezzałogowego statku powietrznego.
W toku postępowania zidentyfikowano także mechanizm rekrutowania wykonawców za pomocą komunikatorów internetowych oraz finansowania ich przestępczej działalności poprzez wypłatę wynagrodzenia w kryptowalutach za pośrednictwem zagranicznych giełd zarejestrowanych w Federacji Rosyjskiej oraz Chińskiej Republice Ludowej.
Sprawa jest kolejnym przykładem aktywności rosyjskich służb specjalnych wymierzonej w interesy Polski i jednym z wielu dowodów skutecznego działania Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.
Zarzuty
Illia K. został oskarżony o popełnienie 47 przestępstw:
- Pierwszy zarzut dotyczy udziału w zorganizowanej grupie przestępczej mającej na celu popełnianie przestępstw przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej poprzez prowadzenie na rzecz obcego wywiadu działalności dywersyjnej i sabotażowej (art. 258 § 1 k.k.).
- Kolejnych 45 zarzutów dotyczy dokonania aktów dywersji i sabotażu na rzecz obcego wywiadu, polegających przede wszystkim na umieszczaniu na elewacjach budynków i w miejscach pamięci napisów w języku ukraińskim o treści „Sława UPA” oraz czerwono-czarnych flag przypisywanych Ukraińskiej Powstańczej Armii, czym nawoływał do nienawiści na tle różnic narodowościowych pomiędzy narodami polskim i ukraińskim (art. 130 § 7 k.k. w zw. z art. 256 § 1 k.k.).
- Ostatni zarzut dotyczy przygotowania do popełnienia kolejnego aktu dywersyjnego i sabotażowego z wykorzystaniem bezzałogowego statku powietrznego podczas defilady z okazji Święta Wojska Polskiego (art. 130 § 8 k.k.).
Powyższe zarzuty są uzasadnione zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w tym wynikami oględzin telefonów, komputerów i innych nośników danych zabezpieczonych u oskarżonego, zapisami rozmów prowadzonych za pośrednictwem komunikatorów internetowych, dokumentacją fotograficzną, nagraniami monitoringu, danymi telekomunikacyjnymi i lokalizacyjnymi oraz informacjami dotyczącymi rozliczeń finansowych.
Ustalenia śledztwa
Według ustaleń śledztwa oskarżony działał od listopada 2024 do sierpnia 2025 na terenie Warszawy, Wrocławia i innych miejscowości. Zadania były mu zlecane przez nieustaloną osobę za pośrednictwem komunikatora internetowego. Wykonanie poszczególnych zadań dokumentował fotografiami.
Napisy i symbole gloryfikujące działalność UPA zostały umieszczone m.in. na Pomniku Bohaterów Getta Warszawskiego, Pomniku „Rzeź Wołyńska” w Domostawie, pomniku upamiętniającym ludność polską zamordowaną przez OUN i UPA we Wrocławiu, a także na budynkach Polskiej Akademii Nauk i Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu.
Działania oskarżonego i jego zleceniodawców, realizowane na rzecz obcego wywiadu, miały na celu nawoływanie do nienawiści na tle narodowościowym, pogłębianie antagonizmów między Polakami a Ukraińcami, wywoływanie niepokoju społecznego oraz tworzenie poczucia bezradności organów państwa.
Ostatni zarzut dotyczy przygotowania działania dywersyjnego podczas defilady z okazji Święta Wojska Polskiego, zaplanowanej na 15 sierpnia 2025 w Warszawie. Illia K. przygotowywał się do przeprowadzenia przelotu bezzałogowego statku powietrznego nad pojazdem, w którym podczas defilady miał znajdować się Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej. Oskarżony m.in. uzgadniał rodzaj urządzenia, koszty i sposób sfinansowania jego zakupu, metodę wykonania zadania, sposób potwierdzenia jego realizacji oraz ograniczenia ryzyka wykrycia. Wyszukiwał również ofertę zakupu drona oraz informacje dotyczące trasy defilady w rejonie Wisłostrady. Do realizacji planowanej akcji nie doszło z uwagi na zatrzymanie oskarżonego.
Podejrzany
Illia K. został zatrzymany 12 sierpnia 2025 r. Na wniosek prokuratora sąd zastosował wobec podejrzanego środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania na okres trzech miesięcy. Okres ten był następnie kilkukrotnie przedłużany. Środek ten jest nadal stosowany.
Oskarżony początkowo przyznawał się do popełnienia zarzucanych mu czynów i składał wyjaśnienia. W późniejszym toku postępowania zmienił stanowisko, nie przyznał się do zarzutów i skorzystał z prawa do odmowy składania wyjaśnień.
Z ustaleń śledztwa wynika, że oskarżony działał z pobudek finansowych, a nie ideologicznych. Za wykonywanie zleceń otrzymywał wynagrodzenie, w tym w kryptowalutach.
Oskarżonemu grozi kara dożywotniego pozbawienia wolności. Materiały dotyczące pozostałych członków zorganizowanej grupy przestępczej zostały wyłączone do odrębnego postępowania, które jest nadal prowadzone.
— ABW (@ABW_GOV_PL) July 16, 2026
‼️ Funkcjonariusze #ABW zatrzymali 18-letniego obywatela Ukrainy, który prowadził w Polsce działania dywersyjne na rzecz rosyjskiego wywiadu ‼️
🛑 Do sądu wpłynął właśnie akt oskarżenia w tej sprawie.
🛑 Młody Ukrainiec na zlecenie rosyjskich służb umieszczał na budynkach oraz… pic.twitter.com/edFP1sD7ef
— Jacek Dobrzyński (@JacekDobrzynski) July 16, 2026