W środę, 19 listopada 2025, Siły Powietrzne Sił Zbrojnych Ukrainy (Powitriani Syły Zbrojnych Sył Ukrajiny, PS ZSU) dokonały podsumowania dotychczasowego wykorzystania pochodzących z europejskich donacji używanych samolotów wielozadaniowych Lockheed Martin F-16AM/BM, które weszły do służby w sierpniu 2024.
Zdjęcie: Powitriani Syły Zbrojnych Sył Ukrajiny
Myśliwce F-16 pojawiły się na ukraińskim niebie w sierpniu 2024 roku – to historyczny kamień milowy dla naszego kraju i przełom we wzmacnianiu potencjału lotniczego Sił Powietrznych. Po opanowaniu samolotu z niezwykłą szybkością, ukraińscy piloci przekształcili Fighting Falcon w niezwykle skuteczne narzędzie w walce z agresorem.
Stosując własne innowacyjne taktyki zarówno w operacjach powietrze-powietrze, jak i w obronie przeciwlotniczej, ukraińskie załogi nadal osiągają niezmiennie wysokie wyniki w odpieraniu ataków wroga. Same F-16 mają na swoim koncie przechwycenie ponad 1300 zagrożeń powietrznych. Podczas dzisiejszego ataku piloci F-16 i Mirage 2000-5F przechwycili i zestrzelili co najmniej 10 rosyjskich pocisków manewrujących (Ponad pół tysiąca dronów i pocisków wystrzelonych na Ukrainę).
Poza misjami obrony przeciwlotniczej, F-16 są aktywnie wykorzystywane do bliskiego wsparcia powietrznego. Ukraińscy piloci zaatakowali ponad 300 celów naziemnych, niszcząc setki wrogich pojazdów, stanowisk dowodzenia, centrów kontroli bezzałogowych statków powietrznych, składów amunicji i kluczowych elementów rosyjskiej logistyki.
Każdego dnia piloci i personel naziemny F-16 operują w niezwykle trudnych i ryzykownych warunkach. A jedno pozostaje w centrum uwagi wszystkich: nieprzerwane i terminowe dostawy uzbrojenia od naszych zachodnich partnerów. Bez wystarczających zapasów bomb i pocisków nawet F-16 nie zapewni Ukrainie potrzebnego zwycięstwa – czytamy we wpisie opublikowanym w mediach społecznościowych.
Ukraina dysponuje obecnie kilkudziesięcioma F-16AM/BM – według informacji z czerwca dostarczono 50 z 95 obiecanych, pochodzących z donacji Danii (12 z 19 egz.), Królestwa Niderlandów (24 z 24 egz.) i Norwegii (14 z 30 egz.). Pozostałe 30 z Belgii opóźnią się. Jednakże jak dotąd cztery zostały utracone. Poza tym USA przekazały co najmniej trzy nielotne egzemplarze F-16ADF na części. Lokalnymi siłami opracowano też mobilny kompleks obsługi samolotów o nazwie Projekt 61.
Ukraińskie F-16 są uzbrojone w pociski rakietowe klasy powietrze-powietrze krótkiego zasięgu AIM-9L/M Sidewinder i średniego zasięgu AIM-120B AMRAAM (Advanced Medium-Range Air-to-Air Missile), używane do zestrzeliwania rosyjskich dronów i pocisków manewrujących (zestrzelono też Su-35S) oraz kierowane satelitarnie szybujące bomby lotnicze GBU-39/B SDB I (Small Diameter Bomb). Ukraińcy posiadają nowsze AIM-120C i AIM-9X, ale te drugie do zestawów przeciwlotniczych NASAMS. Samoloty przenoszą również zasobniki walki radioelektronicznej AN/ALQ-131(V) ECM (Electronic Countermeasures).
Wsparcie ukraińskiej floty F-16
22 września br. Departament Obrony USA podpisał umowę o wartości 25 998 051 USD (wówczas 93,838 mln zł) ze spółką Lockheed Martin Systems (część Lockheed Martin Aeronautics Corp.) na realizację usług wsparcia eksploatacji floty ukraińskich samolotów.
Wcześniej, 2 maja br. Departament Stanu USA zgodził na potencjalną sprzedaż do Ukrainy pakietu wsparcia eksploatacji tychże samolotów za maksymalnie 310,5 mln USD (wówczas 1,172 mld zł). Rząd w Kijowie wnioskował wówczas o możliwość pozyskania pakietu usług szkoleniowych oraz wsparcia eksploatacji F-16 wraz z powiązanym wyposażeniem.
Poprzedni pakiet wsparcia F-16 został zatwierdzony przez administrację ówczesnego prezydenta Joe Bidena, 10 grudnia 2024 i miał wartość maksymalnie 266,4 mln USD (wówczas 1,081 mld zł).
Wcześniejsze informacje dotyczące wsparcia ukraińskich F-16 obejmowały umowę z 20 września 2024 na dostawę dwóch zestawów systemów wspomagania lądowania spółki Advanced Navigation and Positioning Corp. oraz zwiększeniu zdolności bojowych i przeżywalności statków powietrznych poprzez opracowywanie, testowanie i dostarczanie pełnego spektrum wsparcia oprogramowania w zakresie walki elektromagnetycznej, o czym informowano 26 sierpnia 2024.
Czytaj także: