Defence & Space

Krajowy przemysł zbrojeniowy fundamentem modernizacji Sił Zbrojnych RP. Szef MON wręczył umowy 86 polskim przedsiębiorcom

W siedzibie Muzeum Wojska Polskiego na terenie Cytadeli Warszawskiej, odbyła się uroczystość wręczenia umów przedstawicielom 86 polskich przedsiębiorców, którzy realizowały zadania na rzecz Sił…

2026-09-29 | Redakcja | 6 minut

Pokaz systemu minowania narzutowego Bluszcz delegacji indyjskiej

Przedstawiciele indyjskiego przemysłu obronnego odwiedzili Bydgoskie Zakłady Elektromechaniczne Belma, aby zapoznać się z potencjałem i możliwościami produkcyjnymi spółki wchodzącej w skład Polskiej Grupy…

2026-09-29 | Rafał Muczyński | 6 minut

Polska ma problem z przesiadką do nowej epoki. Politycy zapomnieli o szkoleniu

Polska armia od kilku lat kupuje sprzęt w tempie, którego wcześniej nie znała. Do jednostek trafiają koreańskie czołgi, amerykańskie wyrzutnie, nowe samoloty i śmigłowce, a równolegle rozwijane…

2026-09-25 | Sławek Zagórski | 6 minut

Brak narzędzi. Brak pomysłu. Polska przegrywa wojnę

Rosyjska wojna hybrydowa przeciwko państwom NATO trwa w najlepsze od niemal czterech lat. I z każdym rokiem przybiera na sile. Co gorsze polscy politycy w zasadzie działają…

2026-09-04 | Sławek Zagórski | 8 minut

1Security zabezpiecza 900 000 PLN i łączy siły z APN Promise. Polski cybertech szykuje się do globalnej rundy i ekspansji w CEE

Polska platforma cyberbezpieczeństwa 1Security ogłosiła zamknięcie rundy finansowania o wartości 900 000 PLN. Środki, w których przekazaniu uczestniczył m.in. fundusz Digital Ocean Ventures, a także…

2026-09-18 | Redakcja | 4 minuty

Wojska Obrony Cyberprzestrzeni wesprą Policję w walce z cyberprzestępczością

Centralne Biuro Zwalczania Cyberprzestępczości Policji (CBZC) i Dowództwo Komponentu Wojsk Obrony Cyberprzestrzeni (DK WOC) zawarły bezterminowe porozumienie o współpracy w zakresie cyberbezpieczeństwa, w tym…

2026-08-28 | Redakcja | 3 minuty

Jeśli Ukraińcy są terrorystami, to co z AK?

Rosyjskie oburzenie po kolejnym zamachu na wysokiego rangą wojskowego przypomina już trochę stały element krajobrazu. Najpierw eksplozja, potem kilka godzin, a potem oskarżenie…

2026-08-07 | Sławek Zagórski | 7 minut

Aleja Migów – odnowa. Muzeum Lotnictwa Polskiego rusza z wielkim projektem ochrony ekspozycji plenerowej

Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie rozpoczyna projekt Aleja Migów – odnowa, która na nowo ma urządzić jedną z najbardziej charakterystycznych części plenerowej ekspozycji.

2026-08-29 | Redakcja | 6 minut

Ratko Mladić, Rzeźnik z Bałkanów, nie żyje

Serbska telewizja państwowa RTS oraz Informer TV jako pierwsze poinformowały o śmierci 84-letniego Ratko Mladicia, byłego dowódcy Sił Zbrojnych Republiki Serbskiej, skazanego…

2026-08-27 | Rafał Muczyński | 3 minuty

Czy NASA przywróci legendarny SR-71 Blackbird do lotów?

Według ustaleń magazynu Aviation Week, amerykańska agencja kosmiczna NASA przygotowuje się do możliwości przywrócenia ponaddźwiękowego samolotu badawczego Lockheed SR-71A Blackbird o numerze…

2026-09-29 | Rafał Muczyński | 6 minut

ICEYE otwiera Centrum Technologii Satelitarnych w Warszawie i zwiększa skalę działalności w Polsce

Polsko-fińska spółka ICEYE, światowy lider w dziedzinie rozpoznania satelitarnego, otworzyła Centrum Technologii Satelitarnych w Warszawie. Nowa siedziba pozwoli znacząco zwiększyć skalę prowadzonej…

2026-09-25 | Redakcja | 4 minuty

Reuters: Rekordowy wzrost budżetu obronnego Rosji na przyszły rok

Jak dowiedziała się agencja prasowa Reuters, Rosja planuje w budżecie na przyszły rok zwiększenie wydatkowania na swoje siły zbrojne do 17,1 biliona RUB (778,6…

2026-09-29 | Rafał Muczyński | 3 minuty

Prawie 270 mln EUR dla Polski w zamian za uzbrojenie przekazane Ukrainie

W Brukseli odbyło się posiedzenie Rady UE ds. Zagranicznych w formacie ministrów obrony. Rząd reprezentował wiceminister Paweł Zalewski, który poinformował, że uzgodniono przekazanie Polsce 269…

2026-09-28 | Redakcja | 5 minut

Krajowy przemysł zbrojeniowy fundamentem modernizacji Sił Zbrojnych RP. Szef MON wręczył umowy 86 polskim przedsiębiorcom

W siedzibie Muzeum Wojska Polskiego na terenie Cytadeli Warszawskiej, odbyła się uroczystość wręczenia umów przedstawicielom 86 polskich przedsiębiorców, którzy realizowały zadania na rzecz Sił…

2026-09-29 | Redakcja | 6 minut

Pokaz systemu minowania narzutowego Bluszcz delegacji indyjskiej

Przedstawiciele indyjskiego przemysłu obronnego odwiedzili Bydgoskie Zakłady Elektromechaniczne Belma, aby zapoznać się z potencjałem i możliwościami produkcyjnymi spółki wchodzącej w skład Polskiej Grupy…

2026-09-29 | Rafał Muczyński | 6 minut

IBKOL z umową na kolejne ciężkie kombinezony pirotechniczne dla Policji

Komenda Główna Policji opublikowała informację z rozstrzygnięcia postępowania przetargowego na dostawę maksymalnie 8 kompletów ciężkich kombinezonów pirotechnicznych.

2026-09-28 | Rafał Muczyński | 3 minuty

Udaremniono zamach terrorystyczny na brytyjską bazę RAF Fairford

Brytyjska policja antyterrorystyczna przejęła śledztwo po zatrzymaniu pięciu mężczyzn w pobliżu bazy lotniczej RAF Fairford w Gloucestershire w zachodniej Anglii pod podejrzeniem zamiaru przeprowadzenia zamachu…

2026-09-28 | Rafał Muczyński | 3 minuty

Krajowy przemysł zbrojeniowy fundamentem modernizacji Sił Zbrojnych RP. Szef MON wręczył umowy 86 polskim przedsiębiorcom

W siedzibie Muzeum Wojska Polskiego na terenie Cytadeli Warszawskiej, odbyła się uroczystość wręczenia umów przedstawicielom 86 polskich przedsiębiorców, którzy realizowały zadania na rzecz Sił…

2026-09-29 | Redakcja | 6 minut

Pokaz systemu minowania narzutowego Bluszcz delegacji indyjskiej

Przedstawiciele indyjskiego przemysłu obronnego odwiedzili Bydgoskie Zakłady Elektromechaniczne Belma, aby zapoznać się z potencjałem i możliwościami produkcyjnymi spółki wchodzącej w skład Polskiej Grupy…

2026-09-29 | Rafał Muczyński | 6 minut

Krajowy przemysł zbrojeniowy fundamentem modernizacji Sił Zbrojnych RP. Szef MON wręczył umowy 86 polskim przedsiębiorcom

W siedzibie Muzeum Wojska Polskiego na terenie Cytadeli Warszawskiej, odbyła się uroczystość wręczenia umów przedstawicielom 86 polskich przedsiębiorców, którzy realizowały zadania na rzecz Sił…

2026-09-29 | Redakcja | 6 minut

Wypadek na pokładzie lotniskowca USS Dwight D. Eisenhower

Na pokładzie atomowego lotniskowca USS Dwight D. Eisenhower (CVN-69) doszło do wypadku podczas lądowania jednego z samolotów pokładowych. Dwuosobowa załoga katapultowała się, ale cztery…

2026-09-29 | Rafał Muczyński | 4 minuty

O nowym systemie szkolenia pilotów na I Konferencji Sił Powietrznych RP

W Lotniczej Akademii Wojskowej w Dęblinie odbyła się I Konferencja Sił Powietrznych Rzeczpospolitej Polskiej. Głównymi tematami były 10 rocznica wprowadzenia do służby samolotów samolotów…

2026-09-25 | Grzegorz Sobczak | 8 minut

I Konferencja Sił Powietrznych Rzeczypospolitej Polskiej

System szkolenia lotniczego, przygotowanie personelu, zabezpieczenie techniczne oraz logistyka były głównymi tematami I Konferencji Sił Powietrznych Rzeczypospolitej Polskiej.

2026-09-25 | Redakcja | 3 minuty
Shooting

Testujemy Streamlight TLR-3X

Latarka na broń to już chyba standard. Wspominałem już w poprzednich recenzjach, że najważniejsze jest, żeby widzieć w co się strzela. Jednak ile tego oświetlenia potrzeba? Ile…

2026-09-29 | Łukasz Kołodziejski | 10 minut

Vortex Defender Enclosed ST i CCW w nowych odsłonach

Vortex Optics urozmaica ofertę kolimatorów zamkniętych linii Defender Enclosed, wprowadzając zielony znak celowniczy i kolor Tan.

2026-09-29 | Michał Ihnatów | 2 minuty

Testujemy Streamlight TLR-3X

Latarka na broń to już chyba standard. Wspominałem już w poprzednich recenzjach, że najważniejsze jest, żeby widzieć w co się strzela. Jednak ile tego oświetlenia potrzeba? Ile…

2026-09-29 | Łukasz Kołodziejski | 10 minut

Vortex Defender Enclosed ST i CCW w nowych odsłonach

Vortex Optics urozmaica ofertę kolimatorów zamkniętych linii Defender Enclosed, wprowadzając zielony znak celowniczy i kolor Tan.

2026-09-29 | Michał Ihnatów | 2 minuty
Benelli Nova 3

Benelli Nova 3 Tactical – czy lifting wystarcza, aby stanąć na szczycie segmentu?

Kiedy pod koniec lat 90. Benelli zaprezentowało pierwszą generację strzelby Nova, konserwatywny wówczas rynek przeżył szok. Monolityczna konstrukcja, w której kolba i szkielet stanowiły…

2026-09-29 | Jakub Buczma | 16 minut

SIG Sauer prezentuje nowy pistolet samopowtarzalny P385

Podczas wydarzenia SIG Next 2026, amerykańska spółka SIG Sauer zaprezentowała nową linię 9-mm pistoletów samopowtarzalnych P385.

2026-09-24 | Rafał Muczyński | 5 minut

Internetowy kurs do patentu strzeleckiego od KKS Legion

Klub Kolekcjonersko Sportowy Legion z Tarnowa włącza do użytku ogólnodostępny, internetowy kurs na patent strzelecki. Jest to kompleksowe rozwiązanie, które obejmuje wszystkie niezbędne informacje…

2026-07-31 | Michał Ihnatów | 2 minuty

CHEYTAC CT15F – poprawny AR-15 czy coś więcej?

Przyznam, że z karabinkami typu AR-15 mam pewien problem. Nie dlatego, że ich nie lubię. Wręcz przeciwnie. Problem polega na tym, że rynek zrobił się tak ciasny, iż coraz…

2026-07-03 | Anna Mielczarek | 9 minut

Crye Precision zwycięża prawnie w Chinach

Crye Precision, światowej renomy producent wyposażenia i kamuflaży, informuje, że odniósł zwycięstwo w dwóch odrębnych postępowaniach przed jednym z czołowych sądów ds. własności intelektualnej w Chinach. W obu…

2026-09-29 | Michał Ihnatów | 2 minuty

Linia sprzętu i ubrań PL Woodland Field już w ofercie Helikona

Helikon-Tex wypuściło niedawno na rynek linię sprzętu i ubrań PL Woodland Field. Dzięki funkncjonalności NIR/IRR, skutecznie ogranicza ona widoczność naszej sylwetki w noktowizji

2026-09-29 | Krzysztof Rudek | 1 minut
Zbliżenie na wnętrze szafy – przestawne półki, modularny układ i uchwyty na broń z optyką

Jak wybrać pierwszą szafę na broń? Fakty, mity i brutalna rzeczywistość

Wybór pierwszej szafy na broń to dla wielu strzelców decyzja podejmowana na chybił trafił, często pod dyktando katalogowych chwytów marketingowych lub pseudo poleceń kolegów.…

2026-09-25 | Dariusz Derwiński | 8 minut

Latarka na broń: dlaczego zmienia wszystko wewnątrz budynku?

Oświetlenie przeznaczone do broni palnej to jeden z najczęściej podejmowanych i zarazem najmniej zrozumianych tematów w kategorii wyposażenia. Artykuł ten to poradnik informujący co właściwie robi, dlaczego…

2026-07-13 | Redakcja | 5 minut

Crye Precision zwycięża prawnie w Chinach

Crye Precision, światowej renomy producent wyposażenia i kamuflaży, informuje, że odniósł zwycięstwo w dwóch odrębnych postępowaniach przed jednym z czołowych sądów ds. własności intelektualnej w Chinach. W obu…

2026-09-29 | Michał Ihnatów | 2 minuty

Czasowy zakaz przenoszenia broni w Gdańsku

Na etapie opiniowania znajduje się projekt rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wprowadzenia czasowego zakazu noszenia broni lub przemieszczania jej w stanie…

2026-06-05 | Michał Ihnatów | 2 minuty

Testujemy Streamlight TLR-3X

Latarka na broń to już chyba standard. Wspominałem już w poprzednich recenzjach, że najważniejsze jest, żeby widzieć w co się strzela. Jednak ile tego oświetlenia potrzeba? Ile…

2026-09-29 | Łukasz Kołodziejski | 10 minut
Benelli Nova 3

Benelli Nova 3 Tactical – czy lifting wystarcza, aby stanąć na szczycie segmentu?

Kiedy pod koniec lat 90. Benelli zaprezentowało pierwszą generację strzelby Nova, konserwatywny wówczas rynek przeżył szok. Monolityczna konstrukcja, w której kolba i szkielet stanowiły…

2026-09-29 | Jakub Buczma | 16 minut

KOLBA rozpoczyna nowy etap rozwoju: budowa siedziby w Czeladzi

KOLBA – firma działająca w branży strzeleckiej, myśliwskiej i outdoorowej – wchodzi w kolejny etap rozwoju. 15 września 2026 roku w Czeladzi odbyła się…

2026-09-19 | Redakcja | 3 minuty

TAC-ZONE 2026 już 19–20 września w Grodzisku Mazowieckim

W dniach 19–20 września 2026 roku w Grodzisku Mazowieckim odbędzie się kolejna edycja TAC-ZONE – targów poświęconych broni, strzelectwu, wyposażeniu taktycznemu i bezpieczeństwu.

2026-09-17 | Redakcja | 2 minuty
Obrona Cywilna

Szpital im. Ludwika Rydygiera w Krakowie ważnym miejscem w systemie „Ochrona Ludności i Obrona Cywilna”

W Szpitalu im. Ludwika Rydygiera w Krakowie podsumowano inwestycje dla onkologii, które realizowane były z środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności.

2026-09-25 | Redakcja | 4 minuty

MSWiA publikuje instrukcję reagowania podczas zagrożenia atakiem z powietrza

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji udostępnia nową instrukcję postępowania na wypadek ataku z powietrza. To rozwinięcie treści zawartych w „Poradniku Bezpieczeństwa”, który na początku 2026 roku trafił…

2026-09-25 | Redakcja | 4 minuty

Phoenix-EVENT 2026 pod Naszym patronatem medialnym

Już 15 września 2026 r. w Warszawie odbędzie się pierwsza edycja Phoenix-EVENT, inaugurująca cykl corocznych konferencji poświęconych rzeczywistym wyzwaniom i suwerenności technologicznej Europy.…

2026-09-09 | Redakcja | 2 minuty

CYBER SECURITY Expo Poland 2026 – trzy dni wiedzy, technologii i praktyki w cyberbezpieczeństwie

Cyberbezpieczeństwo przestało być wyłącznie domeną działów IT. Dziś dotyczy ciągłości biznesowej, odpowiedzialności zarządów, ochrony infrastruktury, danych, procesów i pracowników. W dniach 22–24…

2026-09-03 | Redakcja | 7 minut

Szpital im. Ludwika Rydygiera w Krakowie ważnym miejscem w systemie „Ochrona Ludności i Obrona Cywilna”

W Szpitalu im. Ludwika Rydygiera w Krakowie podsumowano inwestycje dla onkologii, które realizowane były z środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności.

2026-09-25 | Redakcja | 4 minuty

POZBRUK rozwija prefabrykację i wchodzi w obszar infrastruktury ochronnej

POZBRUK, jeden z liderów rynku technologii betonowych, rozszerza działalność w obszarze prefabrykacji, rozwijając jednocześnie kompetencje związane z infrastrukturą ochronną i rozwiązaniami typu dual use. Firma…

2026-08-31 | Redakcja | 4 minuty

Bezpieczeństwo Polski: MSWiA podsumowuje przełom lipca i sierpnia

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji podsumowuje działania związane z rozwojem bezpieczeństwa Polski, dokonane na przełomie lipca i sierpnia. Wśród nich nie tylko działania w kraju, ale również zdobywanie…

2026-08-10 | Michał Ihnatów | 2 minuty

PROTEGA 2026: Filtry LifeStraw oraz apteczki SURVIVAL od Sportimi

Sportimi, polski dystrybutor marek outdoorowych, zaprezentował na poznańskich targach PROTEGA 2026 część oferty kierowaną dla Obrony Cywilnej. W filmowej relacji poznasz produkty…

2026-05-29 | Michał Ihnatów | 1 minut

MSWiA publikuje instrukcję reagowania podczas zagrożenia atakiem z powietrza

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji udostępnia nową instrukcję postępowania na wypadek ataku z powietrza. To rozwinięcie treści zawartych w „Poradniku Bezpieczeństwa”, który na początku 2026 roku trafił…

2026-09-25 | Redakcja | 4 minuty

Kontrola wyposażenia służb: jak ograniczyć braki i skrócić przygotowanie do akcji

W jednostkach ratowniczych i technicznych ewidencja sprzętu nie jest celem samym w sobie. Najważniejsze jest potwierdzenie, że wyposażenie przypisane do pojazdu lub zespołu rzeczywiście znajduje się…

2026-07-15 | Redakcja | 9 minut

Kolejne przedłużenie obowiązywania stopni alarmowych

Prezes Rady Ministrów Donald Tusk podpisał zarządzenia dotyczące przedłużenia obowiązywania stopni alarmowych na terytorium całego kraju, ale nie tylko.

2026-08-26 | Redakcja | 5 minut

Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej 2027–2031

Po przyjęciu pierwszego Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej na lata 2025–2026 rząd przygotowuje kolejny dokument wykonawczy, który ma wyznaczyć kierunki rozwoju systemu w perspektywie pięcioletniej.

2026-06-20 | Piotr Leśniak | 8 minut

Streamlight prezentuje latarkę na kask SL-SideSaddle HAZ-LO

Streamlight wprowadza do oferty nowy model SL-SideSaddle HAZ-LO, lekką, iskrobezpieczną latarkę nahełmową zapewniającą zwalniające dłonie oświetlenie dla profesjonalistów działających w strefach zagrożonych…

2026-09-16 | Michał Ihnatów | 3 minuty

Nowe targi bezpieczeństwa w centrum Polski. AZYL EXPO zadebiutuje w Łodzi

W obliczu rosnącej liczby zagrożeń i coraz większego znaczenia odporności państwa, w Łodzi powstaje nowe wydarzenie poświęcone bezpieczeństwu cywilnemu i zarządzaniu kryzysowemu. AZYL EXPO…

2026-09-03 | Redakcja | 2 minuty

TOPR testuje śmigłowiec Leonardo AW139

Tatrzańskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe (TOPR) przeprowadziło testy dwusilnikowego średniego śmigłowca ratunkowego Leonardo AgustaWestland AW139 jako potencjalnego następcy W-3 Sokół.

2026-07-31 | Rafał Muczyński | 5 minut

ALARM 2026: Alert RCB – ćwiczenia systemu alarmowania z wykorzystaniem syren

Rządowe Centrum Bezpieczeństwa poinformowało, że jutro w godz. 7.00-19.00 na terenie całego kraju odbędą się ćwiczenia systemu alarmowania z wykorzystaniem syren.

2026-07-20 | Redakcja | 2 minuty
Kalendarium

TAC-ZONE 2026 już 19–20 września w Grodzisku Mazowieckim

W dniach 19–20 września 2026 roku w Grodzisku Mazowieckim odbędzie się kolejna edycja TAC-ZONE – targów poświęconych broni, strzelectwu, wyposażeniu taktycznemu i bezpieczeństwu.

2026-09-17 | Redakcja | 2 minuty

Inauguracja nowego cyklu spotkań Akademii Bronioznawcy

Od października 2025 roku rusza kolejny cykl comiesięcznych spotkań historycznych organizowanych przez Stowarzyszenie Miłośników Dawnej Broni i Barwy oraz Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Cykl wykładów…

2025-10-23 | Tomasz Świątkowski | 2 minuty

Szkolenie Team99 Academy poziom LVL3, czyli balistyka zewnętrzna w teorii i praktyce

W dniach 22 i 23 listopada br. Team99 Academy zorganizowała trzeci etap nauki strzelania dalekodystansowego. Tym razem zajęcia praktyczne odbyły się na strzelnicy w Skarżysku-Kamiennej.

2024-12-01 | Grzegorz Sobczak | 7 minut

Szkolenie Long Range Shooting Team99 Academy LVL2, czyli kto nie liczy, ten nie trafia

W sobotę 28 września Team99 Academy zorganizowała kolejny etap szkolenia w zakresie strzelectwa dalekodystansowego – tym razem na poziomie LVL2. Zajęcia odbywały się…

2024-09-30 | Grzegorz Sobczak | 6 minut

TAC-ZONE 2026 już 19–20 września w Grodzisku Mazowieckim

W dniach 19–20 września 2026 roku w Grodzisku Mazowieckim odbędzie się kolejna edycja TAC-ZONE – targów poświęconych broni, strzelectwu, wyposażeniu taktycznemu i bezpieczeństwu.

2026-09-17 | Redakcja | 2 minuty

Inauguracja nowego cyklu spotkań Akademii Bronioznawcy

Od października 2025 roku rusza kolejny cykl comiesięcznych spotkań historycznych organizowanych przez Stowarzyszenie Miłośników Dawnej Broni i Barwy oraz Muzeum Czartoryskich w Krakowie. Cykl wykładów…

2025-10-23 | Tomasz Świątkowski | 2 minuty

Nowe zawody taktyczne na mapie Polski, czyli relacja z Defcon One 2024

Kurz po zawodach Defcon One zdecydowanie już opadł, siniaki poznikały, a emocje nadal nas trzymają. Te intensywne dwa dni przyniosły niezapomniane wspomnienia oraz wyzwania,…

2024-11-20 | Klaudia Lazar | 8 minut

MCS Bochnia zaprasza na zawody „Solny Garnizon”

Zapraszamy wszystkich chętnych na zawody strzeleckie, organizowane 13 października przez Solny Garnizon, na strzelnicy Małopolskiego Centrum Strzelectwa w Bochni.

2024-09-24 | Redakcja | 2 minuty

Patologiczna rodzinka z Panzertruppe

To trochę zadziwiające, jak żywotne okazują się być mity historyczne. Prawie 80 lat po zakończeniu drugiej wojny światowej, wciąż mamy tendencję do brania za dobrą kartę narracji, która niesie w sobie czasem tylko ziarno, a czasem praktycznie zero prawdy. Dziś przyglądamy się jednemu z najpopularniejszych mitów dotyczących niemieckich wojsk pancernych – mitowi czołgu Tygrys i jego „kuzynów”.

Spis treści podcastu

Odcinek podcastu MILMAG Historia „Patologiczna rodzinka z Panzertruppe” odsłuchasz także na Spotify.

00:00 – Wstęp do podcastu
00:56 – Wstęp do odcinka
02:32 – Zanim Tygrys zaryczał (historia konstrukcji)
12:26 – Bestia poluje (skuteczność Tygrysa na polu walki)
18:42 – Tygrys od kuchni, czyli wstęp do patologii
27:55 – Przerywnik artyleryjski, czyli czym ryczał jeszcze większy Tygrys (II)
30:12 – Bestia tyje (historia konstrukcji Tygrysa II)
36:03 – Spasiony potwór w polu
42:43 – Zero waste a’la Hitler, czyli historia konstrukcji Ferdinanda / Elefanta
45:06 – Ferdynandy / Elefanty w polu
49:31 – Wielki, bo osiemdziesięciotonowy, finał – Jagdtiger
56:21 – Podsumowanie i objaśnienie zagadki

Pierwsza galeria fotografii

Jeżeli nie podano inaczej, zdjęcia pochodzą z serwisu worldwarphotos.info i są dostępne w domenie publicznej.

Na bis albo finał ukryty

Wielki finał w postaci Jagdtigera, nie jest tak naprawdę finałem całej opowieści o patologicznej rodzince. Na koniec zostaje coś, co zasługuje na określenie jeszcze bardziej dosadne, niż absurd. Groteska, chory sen, szaleństwo, w które wierzył chyba tylko jeden człowiek na świecie, choć ilość ludzi i przedsiębiorstw zaangażowanych w ten projekt pokazuje, jak potężna była osobowość i władza tego jedynego wiernego. Czołg superciężki, Panzerkampfwagen VIII Maus, pancerny – chory – sen Adolfa Hitlera, który miał zrealizować nie kto inny, tylko przewijający się przez cały ten materiał profesor Ferdynand Porsche.

Adolf Hitler (w białym płaszczu) ogląda makietę swojego wyśnionego czołgu…
PzKpfw VIII Maus podczas prób na poligonie w Böblingen

Ale zanim to nastąpiło, projektem zajmowała się również firma Krupp, w której nosił on nazwę Tiger-Maus i właściwie tylko dlatego włączam go do tego materiału. Punktem wyjścia jest tu projekt Kruppa PzKpfw VII Löwe, który miał ważyć 90 ton w wersji cięższej i miał być następcą Tygrysa II, ale został anulowany na rzecz Myszy właśnie. Porsche przegrał konkurs na PzKpfw VI, nawet dwa razy, ale Hitler osobiście przyznał mu koncesję na nowy, jeszcze cięższy projekt. Krupp miał nadal odpowiadać za wieżę, działo i pancerz, ale – nie wiedzieć czemu – jakoś przestało mu się spieszyć. Sztab niemiecki w ogóle nie widział sensu w budowaniu Myszy, ale ostatecznie zamówiono 120, a potem nawet 140 egzemplarzy. Wiele tych „ale” po drodze się uzbierało, prawda? Samo to ukazuje poziom abstrakcji osiągnięty przy tym projekcie…

Tutaj właściwie mógłbym powtórzyć opis spod poprzedniego zdjęcia, ale chciałbym zwrócić uwagę Czytelników i Czytelniczek na „drobną” zmianę okoliczności i scenerii, w jakiej czołg został sfotografowany…

Czołg Maus miał oryginalnie spełniać tę funkcję, do której przewidywano Jagdtigera, zanim został łowcą, czyli miał być czołgiem oblężniczym. Przewidywano dowożenie pojazdu koleją w częściach, złożenie, użycie na polu walki i rozłożenie z powrotem. Wspomniałem, że Mysz miał być uzbrojony w dwie armaty? Oprócz działa 128 mm – tak na wszelki wypadek – dodano mu jeszcze 75 mm, też w wieży, tak samo jak karabin maszynowy 7,92 mm. Ale, ale, co ja tu wypisuję… Nie „miał być”, tylko był, a właściwie to jest. Ja sam w to kiedyś nie wierzyłem, ale ten czołg naprawdę, fizycznie, materialnie powstał. Ten chory sen ogarniętego paranoją i narcyzmem maniaka kontroli naprawdę został zrealizowany i to nawet pomimo tego, że projekt oficjalnie anulowano. Co prawda ostatecznie złożyli go nie niemieccy, tylko radzieccy inżynierowie, z wieży jednego i kadłuba drugiego prototypu, ale jeden egzemplarz został zbudowany, a wcześniej jeden z prototypów naprawdę jeździł. Czyli pojazd został uruchomiony i przetestowany. Obecnie, znajduje się w muzeum czołgów w Kubince pod Moskwą.

Oczywiście nigdy nie został użyty bojowo i chyba poza samym Hitlerem, nikt nie traktował go poważnie. Może poza Ferdynandem Porsche, który zapewne całkiem serio podchodził do eksperymentów, które mógł dzięki tej konstrukcji przeprowadzać. Ostatecznie, Mysz stał się przede wszystkim czynnikiem kulturowym i to dopiero po zakończeniu wojny. Sam ten wóz oraz wyimaginowane na nim oparte pomysły, są wdzięcznym tematem dla apologetów Wunderwaffe, oraz twórców gier, filmów albo sensacyjnych teorii spiskowych. Jednak jeżeli ktoś twierdzi, że Maus mógł stanowić tę tajną superbroń, dzięki której III Rzesza przełamałaby kryzys strategiczny, jest w ogromnym błędzie. Po pierwsze, byłoby go za mało. Po drugie, pamiętacie co powiedzieliśmy na temat Jagdtigera? Ważąc te ponad 70 ton, był zbyt ciężki, żeby móc efektywnie walczyć, a nawet się poruszać. A Myszka był (jest) o kolejne – bagatela – 100 ton cięższy. Jeżeli ktoś jeszcze ma jakiekolwiek wątpliwości, zapraszam do przyjrzenia się poprzedniemu zdjęciu…

PzKpfw VIII Maus w muzeum w Kubince

Galeria fotografii druga

Na początek galerii zagadka i objaśnienie. Znajdź 10 różnic pomiędzy poniższymi zdjęciami. Górne, to Panzer IV, dolne Panzer VI czyli Tiger I. Oto odpowiedź, dlaczego Brytyjczykom i Amerykanom wydawało się, że Tygrysy są wszędzie… (Oczywiście te 10 różnic jest żartobliwe, można ich znaleźć znacznie więcej).

Przerywnik przyrodniczo – poglądowy. Kilka zdjęć zabagnionych brzegów różnych, nieuregulowanych zbiorników wodnych z Poleskiego Parku Narodowego. Życzę powodzenia w jeżdżeniu po takim terenie czymś, co waży ponad 50 ton… I nie, nie chodzi o gęstwinę zarośli, te nie miałyby żadnego znaczenia… Fot: Paweł Ścibiorek

Taki sympatyczny kontrast… Trochę nowoczesności, trochę wspomnienia przeszłości… Konie oczywiście na tle Tigera I. To tak na wszelki wypadek, gdyby komuś się wydawało, że Wehrmacht to już był całkowicie zmotoryzowany i zmechanizowany…
Skoro piszemy o niemieckich wojskach pancernych, nie mogło zabraknąć zdjęcia Heinza „Szybkiego” Guderiana… Tu podczas wizytacji, drugi od prawej, stoi na pancerzu Tygrysa I
Niemcy, tak samo jak wszyscy inni, masowo wykorzystywali podwozia czołgowe do budowy innych pojazdów, np. dział samobieżnych albo ciągników artyleryjskich. Poniżej zdjęcie tak zwanego Sturmtigera, czyli Sturmmörserwagen 606/4 mit 38 cm RW 61. Był to samobieżny moździerz 38 cm czyli 380 mm. Walczył m.in. przeciwko powstańcom w Warszawie.
Ta grupka ciekawskich, to żołnierze z 82 dywizji powietrzno – desantowej, amerykańskiej oczywiście, oglądający efekty strzału z bazooki do Tygrysa II
Niestety, nie jestem w stanie określić, co stało się takiego, że siedemdziesięciotonowy potwór obrócił się kołami do góry… A naprawdę chciałbym wiedzieć, jaka siła do tego doprowadziła… Czołg to oczywiście Tiger II
Ten Tygrys Królewski został zdobyty w boju. Warto zwrócić uwagę na ślady po trafieniach widoczne w pancerzu, zarówno na froncie kadłuba, jak i na wieżyczce
Nie od razu Tygrysa zbudowano, a już na pewno nie od razu całego. Pamiętamy, jak sądzę, że F. Porsche zaczynał od podwozi. Poniżej zdjęcie czołgu z makietą wieżyczki, prawdopodobnie podczas testów trakcyjnych

Dziękujemy za uwagę i zapraszamy do kolejnych odcinków podcastu MILMAG Historia.

Własna strona naszego duetu Autorów, a na niej – między innymi – kilka słów o nich:

Szkolenia Sylvanus

Bibliografia i netografia

Ledwoch J., Niemieckie wozy bojowe 1933-1945, Warszawa 1997.
Doyle D., Niemieckie pojazdy wojskowe II wojny światowej, Poznań 2005.
Kolekcja Czołgi Świata nr 12: PzKpfw VI Ausf. E Tiger, Oxford 2007.
Zasieczny A., Czołgi II wojny światowej, Warszawa 2005.
Kiński A., Tygrysy B spod Staszowa, „Poligon”, 1(8)/2008.
Jędrzejewski D., Lalak Z., Niemiecka broń pancerna 1939–1945, Warszawa 1994.
Bryja M., Panzerwaffe: Niemieckie wojska szybkie 1939-45, Warszawa 1996.
Koreś D., Tygrysy, Sturmgeschütze, Jagdpanthery. Niemieckie samodzielne pancerne formacje wsparcia 1939–1945. Organizacja i liczebność, Racibórz 2009.
Żygulski E,. Panzerjäger Sfl – mechaniczni łowcy czołgów, „Technika Wojskowa Historia”, 2012, nr 5.

Zestaw naukowo dokładnych podcastów dotyczących pojazdów, o których była mowa w materiale. Bardzo polecam:
Tiger I
Tiger II
Ferdinand
Jagdtiger
Maus

Zdjęcia, jeżeli nie podano inaczej, pochodzą z serwisu worldwarphotos.info