21 czerwca w porcie wojennym Odessa na pokładzie brytyjskiego niszczyciela rakietowego HMS Defender (D36) typu 45 Daring, podpisano porozumienie dotyczące modernizacji ukraińskiej marynarki wojennej (Wijśkowo-Morśki Syły Ukrajiny) z udziałem brytyjskiej spółki stoczniowej Babcock International (Wołodymyr Wełykyj zostanie dokończony jako fregata).
W Odessie podpisano porozumienie dotyczące modernizacji ukraińskiej marynarki wojennej z udziałem brytyjskiej spółki stoczniowej Babcock International / Zdjęcie: Ambasada Wielkiej Brytanii na Ukrainie
Podsekretarz stanu ds. zamówień w dziedzinie obronności w ministerstwie obrony Wielkiej Brytanii Jeremy Mark Quin i wiceminister obrony Ukrainy Ołeksandr Myroniuk podpisali protokół ustaleń (MoU, Memorandum of Understandings) w sprawie realizacji partnerstwa morskiego między konsorcjum przemysłu Zjednoczonego Królestwa a marynarką ukraińską.
Świadkami sygnowania dokumentu byli Sekretarz Bezpieczeństwa Narodowego i Obrony Ukrainy Aleksiej Daniłow, Pierwszy Lord Morski Wielkiej Brytanii adm. Tony Radakin i Ambasador Wielkiej Brytanii na Ukrainie Melinda Simmons. Urzędnicy obserwowali także wspólne ćwiczenia sił morskich Ukrainy, Wielkiej Brytanii i USA z pokładu okrętu.
Dokument jest rozszerzeniem porozumienia z 8 października 2020 o wartości 1,25 mld GBP (6,16 mld zł) dotyczącego zakupu przez Kijów ośmiu szybkich kutrów rakietowych. Porozumienie miało dotyczyć – nieoficjalnie – również transferu technologii związanych z produkcją uzbrojenia rakietowego i rozbudową infrastruktury dwóch ukraińskich baz morskich. Cała kwota, jaką została zobowiązana Ukraina w ramach porozumienia, została rozłożona na 10 lat w formie pożyczki. Według mediów ukraińskich, porozumienie dotyczyło kutrów rakietowych typu Barzan, z których cztery mają powstać w Wielkiej Brytanii, a sześć pozostałych na Ukrainie. Ponadto, Royal Navy przekaże dwa niszczyciele min typu Sandawn – w latach 2007-2009 trzy takie okręty otrzymała Estonia (Tureckie korwety i bezpilotowce dla Ukrainy).
Pierwsze porozumienie było finalizacją rozmów rozpoczętych 18 sierpnia 2020, podczas wizyty ministra obrony Wielkiej Brytanii Bena Wallace’a ze swoim ukraińskim odpowiednikiem Andriejem Taranem i szefem sztabu sił zbrojnych Ukrainy gen. Rusłanem Chomczakiem, a także rewizyty prezydenta Wołodymyra Zełenskiego w Wielkiej Brytanii we wrześniu tego samego roku.
HMS Defender (D36) przybył do Odessy w zeszły piątek, 18 czerwca. Niszczyciel opuścił ukraiński port we wtorek, 22 czerwca wraz z niderlandzką fregatą rakietową HNLMS Zr.Ms. Evertsen (F805) typu De Zeven Provinciën. Okręty wchodzą w skład, znajdującej się na Morzu Śródziemnym lotniskowcowej grupy bojowej GCSG 21 (Global Carrier Strike Group 21), z HMS Queen Elizabeth (R08) na czele (Lotniskowiec HMS Queen Elizabeth wyruszył na pierwszą misję operacyjną).
Był to też drugi okręt brytyjskiej królewskiej marynarki wojennej (Royal Navy), który odwiedził Odessę w ciągu ostatnich kilku tygodni, po okręcie patrolowym HMS Trent (P224), typu River Batch 2, który zawitał tam 18 maja (Ostatni patrolowiec River Batch 2 przekazany).
Jeśli chodzi o kutry rakietowe typu Barzan zaoferowane Ukrainie, to zostały one pierwotnie opracowane na zlecenie marynarki wojennej Kataru i zbudowane w latach 1996-1998 w brytyjskiej stoczni Vosper Thornycroft w Southampton. Cztery jednostki, lokalnie oznaczone jako typ Super Vita, otrzymały nazwy: Barzan, Huwar, Al Udied i Aldeebel. Mają po 62 m długości, 9,5 m szerokości, 2,6 m zanurzenia i 668 t wyporności pełnej. Ich uzbrojeniem są 76-mm armata automatyczna Leonardo OTO Melara, 30-mm zestaw obrony bezpośredniej Goalkeeper, dwie wyrzutnie pocisków przeciwokrętowych Exocet MM40 Block 3 i pojedyncza 6-komorowa wyrzutnia pocisków przeciwlotniczych MBDA Mistral. Na ich konstrukcji powstały kutry typu Roussen, których siedem z ośmiu zamówionych egzemplarzy dostarczono dla Grecji w latach 2002-2020.
Z kolei niszczyciele min typu Sandown mają po 52,5 m długości, 10,9 m szerokości, 2,3 m zanurzenia i 660 t wyporności pełnej. Oprócz Wielkiej Brytanii i Estonii, użytkownikiem trzech okrętów jest Arabia Saudyjska. Zgodnie z opublikowanym 16 marca br. dwuczęściowym, zintegrowanym przeglądem polityki obronnej i zagranicznej (The Integrated Review of Security, Defence, Development and Foreign Policy) siedem z dziewięciu aktywnych obecnie okrętów brytyjskim zostanie wycofanych w obecnej dekadzie i zastąpionych przez brytyjsko-francuski zautomatyzowany system przeciwminowy MMCM/SLAMF (Maritime Mine Counter Measures/Système de lutte anti-mines du futur) (Saab w brytyjsko-francuskim programie MMCM/SLAMF).