17 stycznia br. podczas wizyty w Waszyngtonie i po rozmowach z prezydentem USA Joe Bidenem, premier Królestwa Niderlandów Mark Rutte zapowiedział przekazanie Ukrainie ze stanu wojsk lądowych (Koninklijke Landmacht) pojedynczej baterii systemu obrony przeciwlotniczej i przeciwrakietowej MIM-104 Patriot oraz przeprowadzenie szkolenia ukraińskich obsług.
Zdjęcie: Ministerstwo Obrony Królestwa Niderlandów
Tym samym będzie to trzecia bateria tego systemu obrony powietrznej średniego zasięgu, jaka trafi do sił zbrojnych Ukrainy, obok baterii amerykańskiej i niemieckiej. USA obiecały dostawę 21 grudnia ub. r. podczas wizyty prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego w Waszyngtonie, a Niemcy 5 stycznia br. po rozmowie telefonicznej kanclerza Olafa Scholza z prezydentem Joe Bidenem (Niemcy przekażą Ukrainie bwp Marder i baterię Patriot, Wołodymyr Zełenski z wizytą w USA, USA dostarczą do Ukrainy zestawy obrony powietrznej Patriot).
Pierwsza grupa ukraińskich żołnierzy licząca 90-100 osób rozpoczęła 16 stycznia br. szkolenie z obsługi zestawu MIM-104 Patriot. Co warte odnotowania, jest to pierwsze szkolenie ukraińskich żołnierzy poza Europą – jest realizowane w amerykańskiej bazie wojskowej Fort Sill w stanie Oklahoma.
Decyzję władz niderlandzkim skomentował prezydent Wołodymyr Zełenski: Dzisiaj usłyszeliśmy bardzo ważną informację od premiera Niderlandów Marka Rutte, to w istocie kontynuacja naszych ostatnich negocjacji. Ukraina otrzyma kolejną baterię Patriotów…. Oznacza to, że mamy już trzy zagwarantowane baterie. Ale to dopiero początek. Pracujemy nad nowymi decyzjami, które wzmocnią naszą obronę powietrzną.
Z kolei minister obrony Ukrainy Ołeksij Reznikow poinformował: Wcześniej nawet nie mogliśmy marzyć o tym, że otrzymamy system rakietowy Patriot, który kosztuje około 1 mld dolarów, a minimalny czas szkolenia w jego obsłudze wynosi około 10 miesięcy; tymczasem nasi amerykańscy partnerzy obiecali, że skrócą czas tych szkoleń do 10 tygodni. Dzisiejsza wojna, która jest wojną manewrową, może być prowadzona dzięki zasobom naszych partnerów, ale przede wszystkim dzięki (niezłomnej) woli Ukrainy. Uważam, że zawsze trzeba umieć mówić „dziękuję”.
Zgodnie z informacją minister obrony Niderlandów Kajsy Ollongren, opublikowaną 19 grudnia ub. r., dotychczasowa pomoc rządu w Hadze dla ogarniętej wojną Ukrainie wyniosła 987 mln EUR (4,632 mld zł), w tym 697 mln EUR (3,271 mld zł) w postaci uzbrojenia i sprzętu wojskowego, 120 mln EUR (563,28 mln zł) w postaci innej pomocy wojskowej, 45 mln EUR (211,23 mln zł) w postaci komercyjnej pomocy humanitarnej i 100 mln EUR (469,40 mln zł) na poczet Międzynarodowego Funduszu dla Ukrainy (International Fund for Ukraine) (Niderlandzka pomoc wojskowa dla Ukrainy).
802. Eskadra niderlandzkich wojsk lądowych (802 Patriot-squadron Koninklijke Landmacht) z bazy Luitenant-generaal Bestkazerne (wcześniej znanej jako Luchtmachtbasis De Peel) w Limburgii jest użytkownikiem czterech baterii zestawów przeciwlotniczych i przeciwrakietowych MIM-104 Patriot od 1987 (z czego jedna służy do szkolenia). Zestawy są uzbrojone w pociski przechwytujące PAC-3 i PAC-2/GEM, a w 2021 zamówiono najnowsze PAC-3 MSE (Niderlandy zamówiły PAC-3 MSE).
Po I wojnie w Zatoce Perskiej w 1991, niderlandzkie zestawy Patriot rozmieszczono tymczasowo w Turcji i Izraelu. Podczas kolejnego konfliktu w Iraku w 2003, zestawy znów trafiły do Turcji – trzy baterie chroniły miasta Diyarbakir i Batman. W 2012 jednostka ponownie trafiła w Turcji, do Adany, w związku z wojną domową w Syrii. 25 sierpnia 2014 ogłoszono, że w ciągu pięciu miesięcy zostanie wycofana. Z kolei styczniu 2017 Patrioty zostały przerzucone na Litwę, w ramach ćwiczenia pk. Tobruq Legacy 2017. Warto dodać, że dwie niemieckie baterie Patriot z mieszaną niemiecko-niderlandzką obsługą zostały rozmieszczone począwszy od 20 marca ub. r. w Słowacji, w związku z przekazaniem przez rząd w Bratysławie jedynej swojej baterii systemu S-300PMU do Ukrainy (Zgoda prezydenta RP na stacjonowanie niemieckich żołnierzy).
Począwszy od marca 2007 niderlandzkie zestawy rakietowe Patriot były modernizowane dwuetapowo. W pierwszej fazie zaktualizowano oprogramowanie radaru kierowania ogniem i całego systemu. Druga faza polegała na zakupie około 32 kinetycznych pocisków PAC-3 wraz z pewną liczbą wyrzutni, zmodyfikowano również instrumenty w kabinach kierowania ogniem. Pierwsze pociski w ramach tego zamówienia odebrano w październiku 2007. Ostatnia partia pocisków PAC-3, pochodząca z serii wyprodukowanej również dla 11 innych państw (w tym Polski), została zakupiona w styczniu 2020.
Zgodnie z decyzją z listopada 2015, w ramach projektu o nazwie Verlenging levensduur Patriot, rząd w Hadze planuje utrzymać w służbie system Patriot co najmniej do lat 2040. Zrezygnowano tym samym z zakupu opracowywanego wówczas systemu MEADS (Medium Extended Air Defense System). W październiku 2016 kolejne prace modernizacyjne zlecono spółce Raytheon, które zrealizowano w latach 2019-2022.
AKTUALIZACJA
Niderlandy przekażą Ukrainie nie jedną baterię, a dwie wyrzutnie z amunicją systemu Patriot, czyli pół baterii:
https://twitter.com/CDS_Defensie/status/1616504092112875520?s=20&t=jZtQiHFWFg1_8_9iBMbTEg