W czwartek, 7 grudnia, około południa czasu lokalnego do niderlandzkiej bazy lotniczej Woensdrecht w Brabancji Północnej zostały dostarczone pierwsze dwa zmodernizowane śmigłowce szturmowe Boeing AH-64E Apache Guardian v6. Królewskie Niderlandzkie Siły Powietrzne (Koninklijke Luchtmacht, RNLAF) mają otrzymać łącznie 28 wiropłatów, przebudowywanych z AH-64D Apache Block II. Pierwszy zmodernizowany śmigłowiec zaprezentowano 25 października 2022 (Pierwszy niderlandzki zmodernizowany AH-64E Apache Guardian).
Częściowo zdemontowane śmigłowce o nr taktycznym Q-37 i seryjnym NL007 oraz Q-38 i NL008, zostały dostarczone na pokładzie ciężkiego samolotu transportowego C-17A Globemaster III, należącego do 176. Skrzydła Lotnictwa Transportowego amerykańskich wojsk lotniczych (US Air Force, USAF).
Śmigłowce najpierw trafiły do Centrum Logistycznego Woensdrecht gdzie zostaną zmontowane, oblatane i przetestowane, a następnie, za kilka miesięcy, przeniesione do swojej nowej bazy macierzystej Gilze-Rijen, również w Brabancji Północnej, gdzie mieści się 301. Eskadra – przyszły użytkownik wiropłatów. Pozostałe śmigłowce zostaną dostarczone do połowy 2025. Wcześniej, bo do połowy stycznia 2024 w bazie zostanie uruchomiony pełny symulator lotu AH-64E. Modernizacja pozwoli na utrzymanie śmigłowców w służbie do 2050.
Obecnie, sześć gotowych śmigłowców stacjonuje w Fort Cavazos (wcześniej znany jako Fort Hood) w Teksasie, gdzie służą do szkolenia personelu latającego i naziemnego 301. Eskadry. W 2025 dołączą do nich dwa śmigłowce, a pozostałe 20 będzie stacjonować w Gilze-Rijen.
Przypomnijmy, że 20 lutego 2018 Królestwo Niderlandów otrzymało zgodę na zakup pakietu modernizacyjnego dla swoich AH-64D Apache Block II do najnowszego standardu AH-64E Apache Guardian Block III v6 za maksymalnie 1,191 mld USD.
Pakiet obejmował modernizację 51 silników turbowałowych General Electric T700-GE-701C do wersji T700-GE-701D (w tym 9 na części zamienne), instalację 17 radarów kierowania AN/APG-78 FCR wraz z komponentami, 28 zestawów systemu optoelektronicznego o wyższej rozdzielczości i dokładności ASQ-170 M-TADS/AN/AAR-11 PNVSAN, 28 zestawów cyfrowego systemu ostrzegania o zagrożeniach radarowych AN/APR-48B MRFI, a także 70 zestawów nawigacji satelitarnej EGPS/INS EGI wraz z odbiornikami wielomodowymi.
Ponadto, przewidywano remonty generalne i przeglądy, w tym urządzeń szkoleniowych, hełmów, symulatorów, generatorów prądotwórczych, pojazdów obsługi naziemnej, części zamiennych i naprawczych. Dostarczone miały zostać narzędzia i sprzęt testowy, publikacje i dokumentacja techniczna, usługi wsparcia rządu USA i wykonawcy oraz usługi logistyczne. Oprócz prac modernizacyjnych, umowa miała obejmować także szkolenie pilotów w USA. Głównymi wykonawcami kontraktu miały być spółki Boeing i Lockheed Martin. 14 sierpnia 2018 podpisana została stosowana umowa w tej sprawie (Modernizacja holenderskich AH-64D).
Pierwotnie, Holendrzy dysponowali 30 egzemplarzami Apache, ale dwa wiropłaty uległy katastrofom: w Afganistanie w 2004 (nr boczny Q-20) i Mali w 2015 (Q-15). Umowa na dostawę śmigłowców w wersji Apache Block I została podpisana w 1995, a dostawy nastąpiły w latach 1998-2002 (nr boczne od Q-1 do Q-30). W 2009 rozpoczęto modernizację do wersji Apache Block II, która obejmowała cyfrową mapę, zintegrowane wyświetlacze/celowniki IHADSS-21 i nowe systemy łączności AN/ARC-220 HF, w tym także z bezzałogowcami VUIT-2/UTA, zarezerwowane dotąd dla Apache Block III (planowana była integracja z nowym systemem MUM-T2).
Guardian (Apache Block III) jest najnowszym wariantem, wyposażonym w kompozytowe łopaty śmigieł oraz nowe przekładnie i głowice, a także mocniejsze silniki T700-GE-701D o mocy maksymalnej 2000 KM/1491 kW. Zmiany te poprawiły osiągi, a zwłaszcza prędkość maksymalną i wznoszenia się. Modyfikacji uległa też elektronika, awionika i oprogramowanie, umożliwiając zastosowanie ulepszonego radaru AN/APG-78 Longbow oraz system optoelektroniczny o wyższej rozdzielczości i dokładności M-TADS/PNVS, zwany też Arrowhead. W odmianie AH-64E v6 śmigłowiec uzyskał możliwość współpracy z latającymi platformami załogowymi i bezzałogowymi (MUM-T) oraz pełne wykorzystanie łącza przesyłania danych Link 16. Dostawy AH-64E do rodzimego użytkownika rozpoczęto w 2011, a debiut bojowy miał miejsce w Afganistanie w marcu 2014.
Zdjęcia: Koninklijke Luchtmacht
Największym użytkowników śmigłowców rodziny Apache są USA (819 egz. w wariantach AH-64D i E + 22 zamówione; w marcu br. wiropłaty przekroczyły nalot 5 mln godzin). Boeing modernizuje model E do wersji 6.5, która zawiera zaktualizowane oprogramowanie (11 października br. oblatano prototyp) oraz w przyszłości będzie integrowana z nowym ulepszonym silnikiem T901-GE-900. Boeing ogłosił w październiku 2022 koncepcję Modernized Apache, która jest dostosowana do przyszłych celów modernizacyjnych US Army.
Oprócz, Królestwa Niderlandów, dotychczas na zakup najnowszej odmiany Apache Guardian (fabrycznie nowych lub przebudowanych z wersji AH-64D), zdecydowały się: Wielka Brytania (50 egz.), Egipt (43), Arabia Saudyjska (37+24), Korea Południowa (36), Australia (29), Tajwan (29), Maroko (24), Katar (24 z opcją na 24 kolejne), Kuwejt (8), Indie (22 z opcją na 11 + 6 z opcją na 6 kolejnych) i Indonezja (8). Polska otrzymała zgodę na zakup 96 AH-64E, dzięki czemu stanie się drugim największym użytkownikiem, po USA. Zainteresowanie zakupem wyrażały też Niemcy i Bangladesz (jednak według informacji dziennika Business Insider Deutschland z 20 marca br., Berlin ocenił ewentualny zakup Apache jako zbyt drogi i zbyt późno wobec oczekiwań).