We wtorek, 1 września 2026, amerykański portal branżowy USNI News poinformował powołując się na trzy źródła, że Departament Marynarki Wojennej (US Navy) jest zainteresowany projektami nowych fregat rakietowych z Turcji, Japonii i Korei Południowej. Wymogiem byłaby budowa pierwszych dwóch okrętów w państwie-dostawcy, a seryjna produkcja w USA. Ten krok oznaczałby zerwanie z ponad stuletnią tradycją budowy okrętów wojennych wyłącznie w kraju.
Turecka fregata TCG Izmir (F-516) typu TF-100 İstanbul (aka. Istif), opracowana w ramach programu MİLGEM (Milli Gemi Projesi) / Zdjęcie: SavunmaSanayiST
Potencjalny zakup nowych fregat rakietowych jest następstwem prezydenckiego memorandum z 13 sierpnia br. pt. Rebuilding the United States Navy and America’s Shipbuilding Industrial Base, w którym wydano zgodę Departamentowi Obrony na rozważenie projektów zagranicznych, powołując się na zwolnienie z obowiązku dbania o interesy bezpieczeństwa narodowego, aby ominąć amerykańskie prawo zakazujące okrętom wojennym zbudowanym za granicą wchodzenia do służby w US Navy.
Pełniący obowiązki (wówczas) sekretarza US Navy Hung Cao polecił biuru zastępcy ds. badań, rozwoju i zakupów Williama Mahana nadzorowanie badań dotyczących przeglądu zagranicznych projektów okrętów bojowych, statków towarowych typu roll-on/roll-off oraz tankowców CONSOL (Consolidated Cargo Replenishment at Sealift Command) dla Dowództwa Transportu Morskiego (Military Sealift Command, MSC). Ocena ma być gotowa 12 listopada 2026.
Zgodnie z USNI News, rozważane są trzy projekty fregat rakietowych: eksportowej wersji japońskiej typu 30FFM Mogami od Mitsubishi Heavy Industries (wybranej przez Australię), południowokoreańskiej Chungnam opracowanej w ramach programu FFX Batch-III oraz tureckiej TF-100 İstanbul (aka. Istif), opracowanej w ramach programu MİLGEM (Milli Gemi Projesi). O tej ostatniej mieli rozmawiać ze sobą prezydenci USA i Turcji, Donald Trump i Recep Tayyip Erdoğan podczas Szczytu NATO w Ankarze, 7-8 lipca.
Japońska 30FFM Mogami / Zdjęcie: US Navy
Umowa dotycząca fregat może promować tzw. model fiński, w którym budowa prawdopodobnie rozpocznie się w zagranicznej stoczni, w przypadku maksymalnie dwóch pierwszych kadłubów, przed zagranicznymi inwestycjami w amerykańskie obiekty i infrastrukturę stoczniową. Koncepcja ta nawiązuje do podejścia Straży Wybrzeża USA (US Coast Guard, USCG) do programu budowy 11 średnich lodołamaczy polarnych ACS (Arctic Security Cutters), w którym fińskie stocznie zbudują pierwsze kadłuby w oparciu o kanadyjskie projekty, a następnie przeniosą budowę do amerykańskiej stoczni.
Zakup nowych fregat rakietowych wynika z rosnących obaw, że program okrętów tej klasy o kryptonimie FF(X) może nie wypełnić pokładanych w nim nadziei na odbudowę zdolności eskortowych US Navy.
Przypomnijmy, że 25 listopada 2025 ówczesny sekretarz US Navy John C. Phelan ogłosił anulowanie programu Future Guided Missile Frigate, znanego pod akronimem FFG(X), czyli kontynuacji budowy fregat rakietowych typu Constellation (bazującego na projekcie francusko-włoskich FREMM) na rzecz nowego, który ma bazować na projekcie mniejszych kutrów oceanicznych typu Legend (National Security Cutter), należących do Straży Wybrzeża USA.
Południowokoreańska ROKS Jeonnam (FFG-831) typu Chungnam / Zdjęcie: Marynarka Wojenna Republiki Korei
Co ciekawiej, Kongres nie zgadza się z Białym Domem w kwestii budowania okrętów za granicą i w projekcie budżetu obronnego NDAA na rok fiskalny 2027, Komisja ds. Sił Zbrojnych Senatu wycofała zwolnienie zezwalające na to. Przedłożono poprawki, które w przypadku zatwierdzenia budżetu uniemożliwiałaby przeznaczanie jakichkolwiek środków na kontrakty na zakup amerykańskiego okrętu wojennego zbudowanego w zagranicznej stoczni. Ustawodawcy nie opublikowali jeszcze ostatecznej wersji poprawki.
W projekcie budżetu na rok fiskalny 2027 po raz pierwszy ujawniono inicjatywę, kierowaną przez Biuro Zarządzania i Budżetu (OMB), mającą na celu realizację projektów okrętów wojennych za granicą. Część wniosku dotycząca uzgodnień – której przyszłość na Kapitolu jest niepewna – obejmowała 1,85 mld USD na studium projektu wykonawczego w zagranicznej stoczni. Studium koncentrowało się na ewentualnym zakupie okrętów wojennych od Japonii i Korei Południowej.
W ciągu ostatnich kilku lat przedstawiciele Marynarki Wojennej zarówno z administracji Bidena, jak i Trumpa odwiedzali południowokoreańskie stocznie. Phelan odwiedził kilka stoczni w Korei Południowej w zeszłym roku, pełniąc funkcję sekretarza US Navy. Richard Breckenridge, emerytowany oficer trzygwiazdkowy, który obecnie pełni funkcję starszego doradcy ds. budowy okrętów w US Navy, przebywał w Korei Południowej pod koniec sierpnia, aby odwiedzić kilka stoczni. W lipcu amerykańska delegacja z podkomisji ds. obrony Komisji ds. Alokacji Budżetu Izby Reprezentantów odwiedziła stocznie HD Hyundai Heavy Industries i Hanwha Ocean w Korei Południowej.
Czytaj także: