W czwartek, 30 lipca 2026, Dowództwo Zamówień US Army (Army Contracting Command, ACC) z Redstone Arsenal w Alabamie, w imieniu Departamentu Obrony USA, podpisało umowę o wartości 49 929 599 USD (186,882 mln zł) ze spółką Sikorsky Aircraft Corporation (część Lockheed Martin) na kontynuację integracji nowych silników turbowałowych General Electric T901-GE-900 (oznaczenie producenta: GE3000) ze śmigłowcami wielozadaniowymi UH/HH-60M Black Hawk jako część szerszego programu ITEP (Improved Turbine Engine Program).
General Electric T901-GE-900 / Zdjęcie: US Army
Aneks zwiększa skumulowaną łączną wartość nominalną kontraktu do 137 968 024 USD (516,403 mln zł). Prace będą wykonywane w zakładach Sikorsky w Stratford w stanie Connecticut, a ich szacowany termin zakończenia to 30 czerwca 2030. W momencie przyznania kontraktu uruchomiono pełne finansowania na badania, rozwój, testy i ocenę w roku fiskalnym 2026.
Testy silników T901-GE-900 jako następców serii T700-701C w śmigłowcach rodziny H-60 Black Hawk w US Army są prowadzone od stycznia 2025, gdy para została zintegrowana z egzemplarzem UH-60M. Odbiór silników na testy został zatwierdzony 27 czerwca 2024 o czym informował producent, spółka GE Aerospace. Zostały przekazane na terenie zakładów Sikorsky Development Flight Center w West Palm Beach na Florydzie.
Wcześniej, w październiku 2023 GE Aviation przekazała pierwsze dwa silniki w konfiguracji prototypowej. W kwietniu 2024 jeden z nich został zintegrowany z prototypem śmigłowca rozpoznawczo-uderzeniowego Sikorsky Raider X, opracowanego dla programu FARA (Future Attack Reconnaissance Aircraft), co zakończono rozruchem. Dzięki temu uzyskano niezbędne dane i informacje przed integracją ze wspomnianymi śmigłowcami UH-60M (jak i UH-60V), oraz uderzeniowymi AH-64E Apache Guardian. Przy czym warto mieć na uwadze, że w lutym 2024 US Army anulowała dalszy rozwój programu FARA.
Warto zauważyć, że obecna administracja Departamentu Obrony w projekcie budżetu obronnego NDAA na rok fiskalny 2026 próbowała spowolnić program w ramach Army Transformation Initiative (ATI) poprzez cięcia finansowania, ale Senat zablokował te poprawki i przywrócił finansowanie w wysokości dodatkowych 175 mln USD, uznając wdrożenie T901 za krytyczny program.
UH-60M ze zintegrowanymi silnikami T900 / Zdjęcie: Lockheed Martin
T901-GE-900
Nowy napęd ma gwarantować o 50% więcej mocy wyjściowej (3000 KM), 25% mniejsze zużycie paliwa i 20% wyższą trwałość użytkową, niż dotychczasowy silnik T700. Program ITEP był wcześniej znany pod nazwą Advanced Affordable Turbine Engine (AATE), realizowanym od 2009. Miał na celu zwiększenie promienia działania śmigłowców US Army do 500 km.
W 2016 Dowództwo Zamówień US Army przyznało spółce GE Aviation (obecnie Aerospace) kontrakt w wysokości 102 mln USD (wówczas 403,39 mln zł) na realizację 24-miesięcznej fazy wstępnego przeglądu projektu (Preliminary Design Review, PDR). Silnik testowy zbudowano w 2016. Był testowany do października 2017.
Oferta GE Aviation została wybrana do fazy produkcyjno-inżynieryjnej (Engineering & Manufacturing Development, EMD) 1 lutego 2019 otrzymując 517 mln USD (wówczas 2,045 mld zł) na budowę silników z terminem do sierpnia 2024, zanim rozpocznie się produkcja seryjna. Pokonała kontrofertę spółki joint venture Advanced Turbine Engine Company (ATEC), którą utworzyły Honeywell Aerospace oraz Pratt & Whitney Military Engines. ATEC oferowała silnik HPW3000, który otrzymał oznaczenie US Army jako T900.
Od 2009 GE zainwestowała w rozwój wszystkich technologii dla nowej jednostki napędowej około 9 mld USD (wówczas 35,59 mld zł) oraz dodatkowe ponad 300 mln USD (wówczas 1,186 mld zł) w celu opracowania i przetestowania technologii specyficznych dla wałów turbosprężarek. Ponadto w ciągu ponad dekady spółka zainwestowała w swój łańcuch dostaw ponad 10 mld USD (wówczas 39,55 mld zł), w tym osiem nowych obiektów, dziesięć działek pod infrastrukturę i 1,5 mln m kw. nowej powierzchni produkcyjnej. Produkcja i montaż wszystkich komponentów silników będą odbywać się w zakładach GE Aerospace i jej poddostawców w Lynn (Massachusetts), Auburn i Huntsville (Alabama), Norwich (Connecticut), Newark (Delaware), Loves Park (Illinois), Jacksonville (Floryda) Madisonville (Kentucky), Grand Rapids i Muskegon (Michigan), Hooksett (New Hampshire), Asheville (Karolina Północna) West Chester, Evendale i Dayton (Ohio) oraz Rutland (Vermont).
W projekcie nowego silnika zachowano pojedynczą komorę spalania z T700, wykonaną z kompozytów z matrycą ceramiczną (CMC), znanych z silników turbowentylatorowych CFM International LEAP i GE9X. Komponenty są wytwarzane metodą przyrostową, co redukuje masę i minimalizuje liczbę mocowań, dzięki czemu zachowują one bardziej aerodynamiczne kształty dla wyższej wydajności, niezawodności i trwałości. Elementy CMC wymagają także mniejszego chłodzenia.
