We wtorek, 8 września 2026, pierwszego dnia XXXIV Międzynarodowego Salonu Przemysłu Obronnego MSPO 2026 w Targach Kielce, włoska spółka Leonardo Electronics (część grupy Leonardo) poinformowała, że podpisała umowę z norweską spółką Kongsberg Defence & Aerospaca (KDA; część grupy Kongsberg) na dostawy 30-mm armat automatycznych X-Gun do nieujawnionego użytkownika z NATO na potrzeby zaawansowanego, wielowarstwowego systemu antydronowego (C-UAS).
X-Gun w wieży LionFish / Zdjęcie poglądowe: Przemysław Gurgurewicz, MILMAG
O ile żadne szczegóły dotyczące umowy nie są znane, to zgodnie z informacją uzyskaną przez redakcję portalu branżowego EDR On-Line (European Defence Review), tym odbiorcą ma być Polska. Potwierdził to w rozmowie wiceprezes Polskiej Grupy Zbrojeniowej Jan Grabowski, wymieniając europejskie komponenty dla 18 modułów bateryjnych systemów (BMO) przeciwlotniczych z możliwością zwalczania bezzałogowych systemów powietrznych o kryptonimie San, a mianowicie zdalnie sterowane systemy wieżowe typu Protector MCT-30 (Medium Caliber Turret) wraz ze zdalnie sterowanymi stanowiskami uzbrojenia RWS (Remote Weapon Station) od Kongsberg właśnie z armatami X-Gun od Leonardo czy taktyczny radar obrony powietrznej krótkiego zasięgu 3D Xenta-M duńskiej spółki Weibel Scientific A/S.
Początkowo komentatorzy wskazywali, że wraz z Protector MCT-30 do Wojska Polskiego trafią kolejne armaty rodziny Bushmaster, gdyż wcześniej były one integrowane z rozwiązaniami amerykańskiej spółki Northrop Grumman: armatą Mk 44 Bushmaster II (30 mm x 173), wariantem XM813 (ulepszony, cięższy, stosowany m.in. na Stryker ICV-D i ACV-30) lub wariantem lżejszym Mk 44S (testowano też wersję kal. 40 mm). Zwłaszcza, że pierwszego dnia MSPO, Huta Stalowa Wola z Polskiej Grupy Zbrojeniowej oraz Northrop Grumman zawarły umowę dotyczącą ustanowienia w Polsce produkcji licencyjnej oraz zdolności w zakresie obsługi, napraw i remontów, czyli MRO, dla armat rodziny Bushmaster.
Warto zauważyć, że podczas zeszłorocznego MSPO, a więc na ponad cztery miesiące przed zawarciem umowy w programie San, Zakłady Mechaniczne Tarnów zaprezentowały armatę X-Gun umieszczoną na samochodzie Jelcz 442.32 wykorzystywanym do transportu zestawu ZUR-23-2SP systemu przeciwlotniczego Pilica. Została jednak umieszczona we w pełni stabilizowanej wieży LionFish. W przypadku programu San, jak wspomniano, będzie to norweska wieża Protector MCT-30.
Rozwijana od 2017 roku armata X-Gun o szybkostrzelności do 200 strzałów/minutę wykorzystuje amunicję 30 mm x 173, w tym także programowalną o zasięgu do 2500 metrów. Umożliwia to osiągnięcie wysokiej skuteczności zarówno przy krótkich seriach, jak i ogniu ciągłym na średnich dystansach. Demonstrator technologii powstał w 2018, rok później przeprowadzono strzelania, a prototyp wraz z systemem zasilania amunicją w 2021. Rok później została zintegrowana z jednostką kontroli ognia (Gun Control Unit). Od 2024 przechodzi badania kwalifikacyjne. Trafi m.in. na włoskie bojowe wozy piechoty A2CS Lynx ITA czy singapurskie Terrex s5 HED, a także okrętowe zestawy obrony bezpośredniej LionFish kal. 30 mm.
At #MSPO, #Leonardo announced the signing of a significant contract with @kongsbergasa for the supply of 30 mm #XGUN weapon systems. These will be integrated into an advanced multi-layer counter-UAS system for an undisclosed #NATOcustomer, designed to counter hostile uncrewed… pic.twitter.com/utT4IByTSQ
— Leonardo Electronics (@LDO_Electronics) September 8, 2026